Kyōgen

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Kyōgen (jap. 狂言?, dosł. szalone słowa) - jedna z form klasycznego teatru japońskiego. Przedstawienia kyōgen mają charakter realistycznej farsy, której akcja rozgrywa się pomiędzy dwiema postaciami (główną i tzw. poboczną), którym tylko czasem towarzyszą inne postacie drugoplanowe. Tradycyjnie sztuki te grano jako rodzaj interludium między spektaklami (wystawianych w serii pięciu przedstawień). Najczęściej wystawiane przed przedstawieniem nō lub w ramach niezależnych spektakli składających się z kilku sztuk kyōgen.

Chociaż geneza kyōgen pozostaje niejasna, tradycyjnie przypisuje się tej formie pochodzenie od komicznych elementów zawartych w sarugaku, związanych bardziej z dialogiem i improwizacją niż z tańcem. Pierwsze tego typu spektakle pojawiły się już w XI wieku, wprowadzając charakterystyczne elementy kyōgen: brak akompaniamentu muzycznego, skupienie się na geście aktora scenicznego, a także melorecytacja (serifu) zamiast śpiewu. Częstym elementem był mimo wszystko również taniec (komai).

Zachowały się zarówno podręczniki teoretyczne opisujące podstawy kyōgen, jak i publikowane od XVI wieku zbiory utworów. Podobnie do , tu również można wyróżnić szereg kategorii dramatów, dzielonych zwykle w zależności od osoby bohaterów (o dobrych sługach, o demonach i egzorcystach, o ślepych mnichach itp.)

W kyōgen kształtowanym wraz z obecny jest znamienny całemu klasycznemu teatrowi japońskiemu zakaz występowania na scenie kobiet, co wiązało się z rozkwitem tego gatunku w czasie dominacji kultury samurajskiej, oraz patronatem i szczególną opieką, jakimi otaczali obie te formy teatralne samuraje.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]