Liściokwiatowate

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Liściokwiatowate
Ilustracja
Flueggea virosa
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad różowe
Rząd malpigiowce
Rodzina liściokwiatowate
Nazwa systematyczna
Phyllanthaceae Martinov
Tekhno-Bot. Slovar: 369. 3 Aug 1820[2]
Typ nomenklatoryczny
Phyllanthus L. (1753)[2]
Phyllanthus angustifolius
Flueggea leucopyrus
Antidesma montanum
Aporosa cardiosperma

Liściokwiatowate (Phyllanthaceae) – rodzina roślin okrytonasiennych z rzędu malpigiowców. Obejmuje około 60 rodzajów liczących około 2 tysiące gatunków. Rośliny te występują na wszystkich kontynentach z wyjątkiem Antarktydy i strefy klimatu umiarkowanego chłodnego i arktycznej na półkuli północnej, najbardziej zróżnicowane są w tropikach. Wiele gatunków uprawianych jest ze względu na soczyste, jadalne owoce, niektóre dostarczają także surowca drzewnego[1][3]. W odróżnieniu od spokrewnionych wilczomleczowatych wyróżniają się brakiem soku mlecznego (w zbiorniczkach wydzielniczych magazynowane są garbniki), poza tym w każdej komorze zalążni znajdują się po 2 zalążki[4].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Phyllanthus acidus

Należą tu drzewa, krzewy i rośliny zielne, rzadko pnącza, sukulenty i rośliny wodne. Liście są pojedyncze, złożone tylko w rodzaju Bischofia, zwykle całobrzegie. W przypadku niektórych roślin, np. u dorosłych okazów liściokwiatów (Phyllanthus) liści brak, a rolę asymilacyjną pełnią spłaszczone pędy (gałęziaki). Kwiaty promieniste posiadają okwiat zwykle zróżnicowany na kielich i koronę. Z wyjątkiem niektórych gatunków kwiaty są jednopłciowe. Kielich składa się z 3 do 8działek, Płatków korony jest od 4 (rzadko od 2) do 6, ew. brak tego okółka. W kwiatach męskich znajduje się od 3 do 10 pręcików. W kwiatach żeńskich zalążnia jest górna, składa się zwykle z 2 do 5 owocolistków, tworzących odpowiednią liczbę komór, w których znajdują się po 2 zalążki, z których zwykle tylko jeden rozwija się w nasiono[3]. Owoce są suche lub mięsiste (pestkowce i jagody), często żywo zabarwione i rozprzestrzeniane przez ptaki[1].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Rodzina była włączana dawniej do wilczomleczowatych jako podrodzina Phyllanrhoideae. Jako odrębna rodzina rośliny te włączone zostały do malpigiowców (Malpighiales), w obrębie których sytuowane są jako grupa siostrzana rodziny Picrodendraceae. Taką też pozycję rodzina ta zajmuje w systemie APG III z 2009, APG IV z 2016 i według APweb[1].

Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system APG IV z 2016)


Humiriaceaepochodnikowate




Achariaceae





Goupiaceae



Violaceaefiołkowate





Passifloraceaemęczennicowate




Lacistemataceae



Salicaceaewierzbowate










Peraceae




Rafflesiaceaebukietnicowate



Euphorbiaceaewilczomleczowate







Phyllanthaceaeliściokwiatowate



Picrodendraceae





Linaceaelnowate



Ixonanthaceae






Podział i wykaz rodzajów[5]

Podrodzina Phyllanthoideae Beilschmied

Podrodzina Antidesmatoideae Hurusawa

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d Stevens P.F: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2011-09-20].
  2. a b James Reveal: Indices Nominum Supragenericorum Plantarum Vascularium (ang.). [dostęp 2011-09-20].
  3. a b Heywood V. H., Brummitt R. K., Culham A., Seberg O.: Flowering plant families of the world. Ontario: Firely Books, 2007, s. 250–252. ISBN 1-55407-206-9.
  4. Wielka Encyklopedia Przyrody. Rośliny kwiatowe. Warszawa: Muza SA, 1998, s. 400–401. ISBN 83-7079-778-4.
  5. List of Genera in PHYLLANTHACEAE. W: Vascular plant families and genera [on-line]. Angiosperm Phylogeny Website. [dostęp 2018-11-12].