Medal za Uśmierzenie Buntu Polskiego

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Medal za Uśmierzenie Buntu Polskiego
Медаль «За усмирение польского мятежа»
Awers
Awers i rewers
Baretka
Baretka
Ustanowiono 1 stycznia 1865
Wielkość średnica – 28 mm
Kruszec brąz
Wydano ok. 370 tys.

Medal za Uśmierzenie Buntu Polskiego[1] (ros. Медаль „За усмирение польского мятежа”) – odznaczenie Imperium Rosyjskiego ustanowione dla wyróżnienia uczestników tłumienia powstania styczniowego.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Odznaczenie zostało ustanowione ukazem cesarza Aleksandra II Romanowa z dnia 1 stycznia 1865[2], dla nagrodzenia uczestników walk przeciwko polskim oddziałom powstańczym w trakcie powstania styczniowego w latach 1863-1864.

Medal posiadał jeden stopień oraz dwa warianty różniące się kolorem – jasny i ciemny brąz, które przyznawano różnym grupom uczestników.

Zasady nadawania[edytuj | edytuj kod]

Odznaczenie wykonane z jasnego brązu otrzymali go wojskowi wszystkich rang od generała do szeregowego, żołnierze straży pogranicza, małorosyjskich pułków kozackich guberni czernihowskiej i połtawskiej, milicji konnej ujezdów dyneburskiego i rzeżyckiego, medycy, kapelani wojskowi, którzy w latach 1863-1864 brali udział w walkach z powstańcami. Medal ten nadawano też chłopom, którzy walczyli z bronią w ręku. Od 1877 nadawano go też wojskowym wszystkich rang rosyjskiej marynarki wojennej, którzy w czasie powstania znajdowali się na okrętach u brzegów Kurlandii.

Odznaczenie wykonane z ciemnego brązu otrzymywali urzędnicy cywilni i wojskowi, którzy w latach 1863-1864 służyli na terenie Królestwa Polskiego i Kraju Zachodniego, którzy nie brali udziału w walkach, ale swoimi działaniami wspomagali tłumienie powstania. Przyznawano go również innym obywatelom, którzy wspomagali rosyjską administrację oraz wojsko.

Łącznie wybito 368 133 sztuki tego medalu w kolorze jasnobrązowym. Nadano ok. 370 tys. medali w obu wariantach.

Opis odznaki[edytuj | edytuj kod]

Odznaką medalu jest okrągły medal o średnicy 28 mm wykonany z jasnego i ciemnego brązu.

Na awersie medalu znajduje się herb Rosji – dwugłowy czarny orzeł ukoronowany carską koroną, trzymający w szponach berło i jabłko. Na piersi ma herb Księstwo Moskiewskie – tarcz z wizerunkiem św. Jerzego walczącego ze smokiem.

Na rewersie w centralnej części znajduje się data 1863 – 1864, a wzdłuż krawędzi wokół medalu napis ЗА УСМИРЕНИЕ ПОЛЬСКАГО МЯТЕЖА (pol. Za uśmierzenie polskiego buntu).

Medal zawieszony jest na pięciokątnej blaszce pokrytej wstążką w kolorach Imperium Rosyjskiego, paski: biały, pomarańczowy i czarny.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • М. А. Изотова: Ордена и медали России и СССР. Moskwa: Владис, 2010, s. 265-267. ISBN 978-5-9567-0960-3. (ros.)
  • Александр Кузнецов, Николай Чепурнов: Наградная медаль. Moskwa: Патриот, 1995. ISBN 5-7030-0452-7.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Wiesław Bończa-Tomaszewski: Kodeks orderowy. Przepisy obowiązujące posiadaczy orderów, odznaczeń, medali i odznak. Warszawa-Kraków: Główna Księgarnia Wojskowa, Drukarnia Narodowa, 1939, s. 616-622.
  2. Data według starego stylu

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]