Odznaka „Za zasługi w zwalczaniu powodzi”

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Odznaka „Za zasługi w zwalczaniu powodzi”
Awers
Awers złotej i srebrnej odznaki
(wersja z lat 1973–1984)
Awers
Awers wzoru odznaki z 1984
Baretka
Baretka złotej odznaki (1961–1984)
Baretka
Baretka srebrnej odznaki (1961–1984)
Baretka
Baretka złotej odznaki (1984–2001)
Baretka
Baretka srebrnej odznaki (1984–2001)
Ustanowiono 17 lutego 1961
Wielkość średnica 40 mm

Odznaka „Za zasługi w zwalczaniu powodzi” – polskie odznaczenie cywilne nadawane początkowo przez premiera, następnie ministrów.

Odznaka "Za zasługi w zwalczaniu powodzi" została ustanowiona uchwałą Rady Ministrów z 17 lutego 1961[1]. Odznaka posiadała dwa stopnie: złota i srebrna i była nadawana przez Prezesa Rady Ministrów. Opis odznaki został określony zarządzeniem Prezesa Rady Ministrów z 11 października 1961.

Uchwałą z 10 kwietnia 1973 Rada Ministrów uchyliła poprzednie przepisy i na nowo uchwaliła odznakę "Za zasługi w zwalczaniu powodzi" jako dwustopniowe odznaczenie resortowe[2]. Opis odznaki został określony zarządzeniami ministra rolnictwa z 22 maja 1973[3] i ministra – kierownika Urzędu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej z 7 kwietnia 1984[4].

Uchwała z 1973 została uchylona z dniem 30 marca 2001 ustawą z 22 grudnia 2000[5] i tym samym nadawanie Odznaki zakończono.

Zasady nadawania[edytuj]

Odznaka mogła być nadawana:

  • osobom, które w bezpośredniej akcji zapobiegania i zwalczania powodzi wyróżniły się, niosąc ofiarną pomoc zagrożonej lub dotkniętej powodzią ludności oraz ratując mienie społeczne,
  • pracownikom organów gospodarki wodnej (od 1973: pracownikom resortu rolnictwa oraz pracownikom innych resortów), którzy w związku z akcją przeciwpowodziową wyróżnili się w ofiarnym i rzetelnym wypełnianiu swoich obowiązków,
  • od 1967: jednostkom Ludowego Wojska Polskiego, Milicji Obywatelskiej, Ochotniczej Rezerwy Milicji Obywatelskiej i Straży Pożarnych oraz innym państwowym, spółdzielczym i społecznym jednostkom organizacyjnym za ofiarną pomoc i wybitne zasługi przy zapobieganiu i zwalczaniu powodzi.

Odznakę w pierwotnej wersji, od 1961 nadawał Prezes Rady Ministrów. Od 1973 odznakę nadawał minister rolnictwa, a po zmianach w 1984, minister – kierownik Urzędu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Odznaka mogła być nadana również pośmiertnie (przed 1973 – tylko gdy śmierć nastąpiła w wyniku czynnego udziału w akcji przeciwpowodziowej).

Premier, a następnie minister mógł pozbawić odznaki w razie stwierdzenia, że jej nadanie nastąpiło w wyniku błędu albo że osoba wyróżniona dopuściła się czynu, wskutek którego stała się niegodna tej odznaki. Koszty związane z nadawaniem odznaki pokrywano z budżetu ministerstwa. Zarządzenie przewidywało, że wnioski o nadanie odznaki "powinny być opracowane z dużą wnikliwością i poważną oceną zasług oraz uzgodnione z organizacjami społecznymi i politycznymi".

Opis odznaki[edytuj]

Odznaka miała kształt okrągłego medalu o średnicy 40 mm. Awers przedstawia klęczącego na prawym kolanie mężczyznę, osłoniętego przed uderzającymi falami wody, z rękami wzniesionymi w kierunku fal, a za nim dwa budynki: u góry fabryczny, u dołu mieszkalny. W otoku odznaki znajduje się napis: ZA ZASŁUGI W ZWALCZANIU POWODZI. Odwrotna strona odznaki jest gładka. Odznaka wykonana jest ze stopu metali i pokryta złotem lub srebrem w zależności od jej stopnia.

Odznaka pierwotnie (według zasad z 1961 i 1973) była zawieszona przy pomocy otwartego od góry wieńca laurowego na metalowej zawieszce w kształcie odwróconego trapezu. Baretka była pokryta dwoma poziomymi paskami zielonej emalii. Od 1984 wprowadzono odznakę zawieszoną na wstążce ciemnoniebieskiej o szerokości 30 mm, z czerwono-czarnymi paskami o szerokości po 8 mm, oddalonymi o 4 mm od krawędzi boku.

Odznakę noszono początkowo na prawej stronie piersi, a od 1984 na lewej stronie, w kolejności za odznaczeniami państwowymi.

Odznaczeni[edytuj]

 Z tym tematem związana jest kategoria: Odznaczeni odznaką Za zasługi w zwalczaniu powodzi.

Przypisy

  1. Uchwała nr 68 Rady Ministrów z 17 lutego 1961 w sprawie ustanowienia odznaki "Za zasługi w zwalczaniu powodzi" (M.P. z 1961 r. Nr 21, poz. 98)
  2. Uchwała nr 80 Rady Ministrów z dnia 10 kwietnia 1973 r. w sprawie ustanowienia odznaki "Za zasługi w zwalczaniu powodzi" (M.P. z 1973 r. Nr 18, poz. 112)
  3. Zarządzenie z dnia 22 maja 1973 r. w sprawie ustalenia wzoru oraz zasad i trybu nadawania odznaki "Za zasługi w zwalczaniu powodzi" (M.P. z 1973 r. Nr 23, poz. 144)
  4. Zarządzenie ministra – kierownika Urzędu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej z dnia 7 kwietnia 1984 r. w sprawie ustalenia wzoru oraz zasad i trybu nadawania odznaki "Za zasługi w zwalczaniu powodzi" (M.P. z 1984 r. Nr 10, poz. 74)
  5. Ustawa z dnia 22 grudnia 2000 r. o zmianie niektórych upoważnień ustawowych do wydawania aktów normatywnych oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. z 2000 r. Nr 120, poz. 1268) – uchylona przez ogólny przepis art. 75 ust. 1 uchylający uchwały Rady Ministrów wydane bez upoważnienia ustawowego.

Zobacz też[edytuj]