Pocisk typu Minié

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Różne typy pocisków typu Minié
Projekt pocisku z 1855 roku

Pocisk typu Minié – rodzaj pocisku karabinowego do broni odprzodowej o lufach gwintowanych, nazwany na cześć wynalazcy Claude-Étienne’a Minié.

Pociski typu Minié były w użyciu podczas wojny krymskiej i wojny secesyjnej. Wykonane z ołowiu, miały nieco mniejszą średnicę niż docelowy kaliber broni (pociski ekspansywne), cylindryczno-stożkowaty kształt, cztery okrężne rowki (trzy w pociskach amerykańskich) i wklęsłe dno.

Pocisk Minié pozwalał na przezwyciężenie podstawowego problemu, jakim było ładowanie od wylotu lufy broni gwintowanej. Ażeby gwint mógł nadać pociskowi ruch obrotowy, musiał być ściśle dopasowany do przewodu lufy, co przy użyciu zwykłej kuli ołowianej wymagało wbicia jej siłą w gwint przy użyciu wyciora. Czynność taka była powolna i męcząca. Pocisk Minié, dzięki mniejszej średnicy, można było załadować do broni bez wysiłku – dopiero podczas strzału ciśnienie gazów prochowych oddziałujące na wklęsłe dno pocisku, powodowało jego rozszerzenie i wpasowanie w gwint lufy. Dzięki uszczelnieniu jej przewodu, większa część energii gazów przekazywana była pociskowi, który nabierał bardzo dużej prędkości wylotowej. W połączeniu ze stabilizującym działaniem ruchu obrotowego zwiększało to zasięg skutecznego ognia i celność.

W czasie wojny krymskiej Brytyjczycy regularnie prowadzili celny ogień na dystansie ok. 370 m (sporadycznie nawet 700 m)[1]. Dla porównania: gładkolufowy muszkiet z początku XIX wieku pozwalał na trafienie pojedynczego człowieka z odległości ok. 50 m, a na odległość powyżej 200 m nie zalecano ostrzeliwać nawet dużych celów, takich jak szereg piechoty, wobec nikłego prawdopodobieństwa trafienia[2].

Rany postrzałowe zadane tymi pociskami były bardzo ciężkie, a szerokie zastosowanie broni strzeleckiej tego rodzaju przyczyniło się do znacznej liczby amputacji kończyn wśród żołnierzy.

Pociski typu Minié były w powszechnym użyciu podczas bitwy pod Gettysburgiem, gdzie zginęło i odniosło rany blisko 51 000 żołnierzy obu stron[3]. Z ówczesnych danych statystycznych wynika, że 94% ran żołnierzy Unii to zadane przez kule karabinowe, podczas gdy zaledwie 5,5% było efektem ostrzału artyleryjskiego, a mniej niż 0,4% w wyniku użycia przez przeciwnika broni białej (szabla, pika, bagnet)[4].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Bilby 1996 ↓, s. 42–48.
  2. Bilby 1996 ↓, s. 16.
  3. Macdonald 2009 ↓, s. 227.
  4. Faust 2008 ↓, s. 41.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]