Słowo Polskie (Lwów)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy dziennika wydawanego we Lwowie. Zobacz też: "Słowo Polskie" – dziennik wydawany we Wrocławiu w latach 1945-2002.
Słowo Polskie
Slowo Polskie 14-XI-1897.jpg
wydanie z 14.11.1897
Częstotliwość Dziennik
Pierwsze wydanie 1895
Ostatnie wydanie 1946

Słowo Polskie – polska gazeta, wydawana od 1895 do sierpnia 1946 we Lwowie.

Słowo Polskie rozpoczął wydawać Stanisław Szczepanowski we Lwowie, w drukarni przy ul. Chorążczyzny. Redakcja mieściła się przy ul. Zimorowicza. Główną zaletą tego lwowskiego, endeckiego czasopisma było to, że unikało ono przedruków i opierano się na wiadomościach otrzymywanych telefonicznie lub telegraficznie z kraju i z zagranicy, najczęściej z Wiednia. "Słowo" miało swój udział w wylansowaniu laureata literackiej nagrody Nobla drukując powieść "Chłopi" już w 1902 roku. Był to dziennik Stronnictwa Narodowo Demokratycznego, które cieszyło się poparciem przemysłowców, handlowców, urzędników prywatnych i duchowieństwa i sfer uniwersyteckich, oraz sporych zastępów młodzieży. Zwolennicy popierali Słowo, nie tylko ze względów ideologicznych, ale i patriotycznych, narodowy a także z powodu wesołości, jaką w swoich utworach dostarczał lwowski poeta Jan Zahradnik.

Głównym wydawcą tego czasopisma był inżynier, nafciarz i przemysłowiec Wacław Wolski (od 1863 do 1922 r.). Był znanym nie tylko z finansowania Słowa Polskiego, ale ceniono go za patriotyzm. W 1918 roku brał czynny udział w obronie Lwowa. Żona Wacława – Maryla Wolska z Młodnickich pochodziła z rodziny o tradycjach patriotycznych. Często drukowała swoje wiersze w tym czasopiśmie, podpisując się "D-mol". Ich córka Beta Wolska po mężu Obertyńska również często drukowała wiersze w czasopiśmie ojca. Redaktorem Naczelnym Słowa Polskiego we Lwowie był wtedy Zygmunt Wasilewski (od 1902 do 1915 r.), który zrezygnował z funkcji naczelnego w Głosie. On to spowodował, że ze Słowem liczono się powszechnie. Jego artykuły wstępne podpisywane Digamma poruszały sprawy naczelne i najważniejsze, a nie regionalne. Wykształcił on takich dziennikarzy jak; Tadeusza Opiołę, Hieronima Wierzyńskiego, Witolda Tranda i Jerzego Bandrowskiego.

Ukazywały się tu artykuły m.in.; Jana Kasprowicza i debiutującego na łamach pisma Mariana Promińskiego w dziale literackim, Kornela Makuszyńskiego i Jana Zahradnika w dziale plastyki i teatru, Zygmunta Janiszewskiego – jednego z pierwszych dziennikarzy sportowych w Polsce, wspomaganego stałymi współpracownikami,a wśród nich m.in. Władysław Reymont, Henryk Sienkiewicz, Kazimierz Tetmajer, Leopold Staff, Jerzy Żuławski, Adam Grzymała-Siedlecki, Maryla Wolska, Gabriela Zapolska. Codzienne satyryczne wiersze zamieszczał tu Jan Zahradnik. W 1921 r. redaktorem naczelnym był Wacław Mejbaum, a w 1923 Stanisław Grabski, a tuż przed przewrotem majowym Roman Kordys, a wydawcą Władysław Kucharski. Po wyborach do Sejmu, Słowo przerwało działalność. Po przewrocie majowym w 1926 r. i aresztowaniu członków SN przez J. Piłsudskiego, redaktorem naczelnym zostaje Wilhelm Antoni Skrzyczyński i Słowo zmienia swój profil zaczynając popierać sanację.

W czasie okupacji tygodnik "Słowo Polskie" jako prasa konspiracyjna był wydawany nieprzerwanie aż do sierpnia 1946. Następnie po przymusowych wywózkach ludności polskiej ze Lwowa dziennik Słowo Polskie zaczął ukazywać się we Wrocławiu.

Linki zewnętrzne[edytuj]