Słowotwórstwo

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Słowotwórstwo – dział językoznawstwa zajmujący się sposobami powstawania nowych wyrazów w języku.

Słowotwórstwo dzieli się na słowotwórstwo synchroniczne (funkcjonalne), zajmujące się strukturą słownictwa i badaniem, w jaki sposób użytkownicy języka powiększają jego zasób, także derywacją oraz na słowotwórstwo diachroniczne (genetyczne, historyczne), zajmujące się procesem historycznym w powstawaniu słów.

Podstawowe pojęcia[edytuj]

  • wyraz podstawowy – wyraz, od którego utworzony został wyraz pochodny,
  • wyraz pochodny – wyraz utworzony od wyrazu podstawowego,
  • parafraza słowotwórcza – opis wyjaśniający znaczenie wyrazu pochodnego i zawierający wyraz podstawowy,
  • formant – słowotwórcza część wyrazu, dodana do jego rdzenia,
  • podstawa słowotwórcza – część wyrazu pochodnego, która zostaje po odcięciu formantu,
  • rdzeń – najmniejsza, niepodzielna część wyrazu,
  • rodzina wyrazów – grupa wyrazów pochodnych mająca ten sam rdzeń z zasady powiązania też wspólnym, ogólnym znaczeniem,
  • Wyrazy pokrewne – wszystkie wyrazy mają ten sam rdzeń.

Przykład rodziny wyrazów[edytuj]

  • Szkoła: szkol, szkolnictwo, szkółka, szkolny, przedszkole.
  • Szkolprzeszkolić, szkolenie, wyszkolić ⇒ wyszkolone
  • Przedszkole⇒przedszkolak ⇒ przedszkolny

Zobacz też[edytuj]