Sanktuarium Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Bołszowcach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Sanktuarium Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny
Kościół Zwiastowania

Санктуарій Пресвятої Діви Марії Цариці Миру
Костел Благовіщення
Distinctive emblem for cultural property.svg 26-212-9006 [1]
kościół konwentualny franciszkanów, kościół parafialny
Ilustracja
Widok ogólny na Sanktuarium w Bołszowcach wraz z zabudowaniami klasztornymi
(lipiec 2018)
Państwo  Ukraina
Miejscowość Bołszowce
Adres ul. Iwana Franki 4
Wyznanie katolickie
Kościół Kościół rzymskokatolicki na Ukrainie
Parafia Parafia rzymskokatolicka Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Bołszowcach
Położenie na mapie Ukrainy
Mapa lokalizacyjna Ukrainy
Sanktuarium Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny Kościół Zwiastowania
Sanktuarium Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny
Kościół Zwiastowania
Ziemia49°11′08″N 24°44′47″E/49,185556 24,746389

Sanktuarium Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Bołszowcach (potocznie Kościół Zwiastowania) – zabytkowy, późnobarokowy zespół budynków pokarmielickich ufundowany przez polskiego hetmana Marcina Kazanowskiego w 1624 roku. Uznawany jest za jednej z najcenniejszych zabytków architektury późnobarokowej na zachodniej Ukrainie. Wewnątrz kościoła znajduje się unikatowy alabastrowy ołtarz główny.

Zespół budynków obejmuje kościół i klasztor Nawiedzenia NMP. Budynki znajdują się w zachodniej części miejscowości Bołszowce na wzgórzu klasztornym, ok. 30 km na północ od Iwano-Frankiwska (dawnego Stanisławowa).

Sanktuarium wraz z zabudowania klasztornymi został wpisany do Państwowego Rejestru Zabytków Nieruchomych Ukrainy pod numerem 26-212-9006.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Kościół wzniesiono w 1624 roku z fundacji hetmana Kazanowskiego. Wybudowano go w bardzo krótkim czasie za cenę niskiej jakości budowli, dlatego już w 1646 roku świątynia była remontowana ze względu na zły stan techniczny. Opiekę nad Sanktuarium objęli karmelici trzewiczkowi.

W 1648 roku nastąpiła konsekracja kościoła. Zabudowania były wielokrotnie burzone podczas najazdów Kozaków, Szwedów, Tatarów i Turków. W 1671 roku Sanktuarium zostało zniszczone do tego stopnia, że zakonnicy przez kilkadziesiąt lat modlili się w drewnianej kaplicy. W 1699 roku okoliczna szlachta zaczęła zbierać fundusze na odbudowę klasztoru, do której przystąpiono w 1718 roku. Kościół ponownie konsekrowano w 1725 roku rękoma arcybiskupa lwowskiego Jana Skarbka, a rekonstrukcję zabudowań ostatecznie zakończono w 1728 roku. Kolejne prace restauracyjne przeprowadzono w latach 1767-1766. 15 sierpnia 1777 roku, w święto Wniebowzięcia arcybiskup lwowski Wacław Hieronim Sierakowski dokonał koronacji cudownego obrazu Matki Boskiej Bołszowieckiej. Kolejne remonty Sanktuarium prowadzono po 1860 roku i pod koniec XIX wieku.

Ogromnych zniszczeń kościół i klasztor doznał podczas I wojny światowej, kiedy w rejonie Bołszowiec toczyły się ciężkie walki pomiędzy wojskami rosyjskimi i austriackimi. Przez niemal całe dwudziestolecie międzywojenne trwały prace remontowe, które zakończyły się dopiero w 1938 roku.

Po II wojnie światowej i wysiedleniu Polaków z ziemi bołszowieckiej kościół zamknięto, a władze sowieckie urządziły w nim skład zboża oraz nawozów sztucznych, natomiast budynek klasztoru przekształcono w chlew dla świń i stajnię dla bydła. Zabudowania były sukcesywnie rozbierane przez miejscową ludność ukraińską.

Wspólnota rzymskokatolicka odzyskała budynki w stanie ruiny na początku lat 90. Od 2001 roku zabudowania znajdują się pod opieką ojców franciszkanów. Archeolodzy z Wrocławia podczas prowadzenia prac zabezpieczających w 2006 roku w katakumbach pod Sanktuarium odnaleźli szczątki hetmana Kazanowskiego. Kościół został objęty projektem rewaloryzacyjnym, realizowanym w ramach Programu Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego „Dziedzictwo Kulturowe”, finansowanym ze środków ministerialnych, które pochodzą bezpośrednio z budżetu Państwa Polskiego. Natomiast środki na odbudowę klasztoru pochodzą z Senatu RP i Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP. Bryła klasztoru została już odnowiona. W roku 2012 roku dobudowano ostatnie skrzydło zamykające czworobok klasztorny. 11 lipca 2016 roku arcybiskup lwowski Mieczysław Mokrzycki poświęcił odbudowany kościół[2]. Nadal trwają prace wykończeniowe m. in. przy murach otaczających teren klasztorny, oświetleniu i kolumnadach nawy głównej. Od chwili objęcia opieki nad Sanktuarium przez franciszkanów w 2001 roku, corocznie w lipcu odbywa się tu Franciszkańskie Spotkanie Młodych archidiecezji lwowskiej (ukr. Францисканська Зустріч Молодих).

Obraz[edytuj | edytuj kod]

Kościół pozostaje miejscem szczególnego kultu obrazu Matki Boskiej Bołszowieckiej, koronowanego w 1777 roku. Według wersji przekazywanej w podaniach rodzinnych, hetman Kazanowski miał odnaleźć go w rzece, kiedy po wykupieniu się z tureckiej niewoli wracał w rodzinne strony. Obraz stał się obiektem licznych pielgrzymek ze Lwowa, Stanisławowa i okolicznych wsi, ponieważ szybko rozpowszechniało się przekonanie o dokonanych za jego pośrednictwem cudach. Po II wojnie światowej obraz został wywieziony z Bołszowiec z powodu obaw o jego profanację pod sowiecką władzą. Obecnie przebywa w jeden z kaplic bocznych w kościele św. Katarzyny w Gdańsku. Do Sanktuarium w Bołszowcach podczas odbudowy na początku XXI w. wykonano wierną kopię tego wizerunku. Jej uroczysta intronizacja odbyła się w obecności arcybiskupa Mokrzyckiego 14 lipca 2019 roku[3].

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]