Skoruszyńskie Wierchy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Javorková i Dolina Błotna. Widok ze wzgórza Hotar koło Zuberca

Skoruszyńskie Wierchy lub Pasmo Skoruszyńskie (słow. Skorušinské vrchy) – pasmo górskie na słowackiej Orawie. Najwyższym szczytem jest Skoruszyna (1314 m)[1]. Według regionalizacji polskich geografów stanowi środkową część Pogórza Skoruszyńskiego, które z kolei wchodzi w skład Pogórza Spisko-Gubałowskiego[2]. Słowacy natomiast całe Pogórze Skoruszyńskie zaliczają do Beskidów Środkowych.

Skoruszyńskie Wierchy ciągną się od Doliny Zimnej Wody w północno-wschodnim kierunku do doliny Orawicy. Północno-zachodnie ich stoki opadają do doliny rzeki Orawa, południowe i południowo-wschodnie do Doliny Błotnej, przełęczy Borek i Doliny Mihulczej. Tak więc z wszystkich stron mają naturalną granicę wyznaczoną głębokimi korytami rzek i potoków, jedynie przez przełęcz Borek łączą się z Tatrami (z grupą Osobitej). Opadające w przeciwne strony po obu stronach tej przełęczy doliny (Błotna i Mihulcza) należą już do Rowu Podtatrzańskiego[1].

Skoruszyńskie Wierchy zbudowane są z warstw nieco zdyslokowanego fliszu podhalańskiego[2]. Najwyższe szczyty to: Skoruszyna (Skorušina, 1314 m), Mikulovka (1193 m), Blatná (1143 m), Javorková (1140 m), Brezový vrch (1136 m), Vajdovka (1076 m), Oslí vrch (1039 m), Vrchdolinky (950 m), Ostrý vrch (943 m). Wśród przełęczy nazwę własną ma przełęcz Biedna (sedlo Biedna lub Nad Studienkami). Skoruszyńskie Wierchy pocięte są licznymi dolinami wielu potoków. Największy z nich to Zabiedovčik. W widłach tego potoku, Orawy i Zimnej Wody znajduje się oddzielona jego doliną od pozostałych Skoruszyńskich Wierchów grupa szczytów: Prasatín (857 m), Biedna (965 m), Dolina (799 m), Skalky (785 m), Košiarec (798 m), Krásnický vrch (773 m), Grúň (734 m), Kovaľovo (762 m)[3].

Dawniej wysoko na grzbiety Skoruszyńskich Wierchów pięły się pastwiska i pola uprawne, obecnie stopniowo zarastające lasem. Nadal jednak istnieją duże polany głęboko wnikające w masyw. Nadal z wielu miejsc rozciągają się szerokie panoramy widokowe. Na Skoruszynie jest wieża widokowa[4]. Szczytami poprowadzono kilka szlaków turystycznych[3].

Szlaki turystyczne[edytuj | edytuj kod]

szlak turystyczny czerwony czerwony: Orawice – Blatná – Skoruszyna – Mikulovka – Javorková – przełęcz Biedna – Kosariska – Stara mat – Oravský Biely Potok. Czas przejścia: 4.25 h, ↓ 4.20 h[5].
szlak turystyczny żółty żółty: Twardoszyn – Kosariska
szlak turystyczny żółty żółty: Brezovica – Javorinky
szlak turystyczny żółty żółty: Nižná – Prasatín – Stara mat
szlak turystyczny niebieski niebieski: ZuberzecHabówka – Biedna Przełęcz – Zábiedovo
szlak turystyczny zielony zielony: Trzciana – Javorinky – Skoruszyna

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Zofia Radwańska-Paryska, Witold Henryk Paryski: Wielka encyklopedia tatrzańska. Poronin: Wyd. Górskie, 2004. ISBN 83-7104-009-1.
  2. a b Jerzy Kondracki: Geografia regionalna Polski. Warszawa: Wyd. Naukowe PWN, 1998. ISBN 83-01-12479-2.
  3. a b Turystyczna i satelitarna mapa Słowacji. [dostęp 2012-01-10].
  4. Turysto zwolnij !. [dostęp 2012-02-06].
  5. Tatry Zachodnie słowackie i polskie. Mapa turystyczna 1:25 000. Warszawa: Wyd. Kartograficzne Polkart Anna Siwicka, 2009/10. ISBN 83-87873-36-5.
Widok na Skoruszyńskie Wierchy ze wzgórza Chotár koło Zuberca. Widoczny Oslí vrch, Javorková i Mikulovka
Widok na Skoruszyńskie Wierchy ze wzgórza Chotár koło Zuberca. Widoczny Oslí vrch, Javorková i Mikulovka