Urząd Transportu Kolejowego

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Urząd Transportu Kolejowego
Logo UTK
Logo UTK
Ilustracja
Siedziba centrali UTK
Data utworzenia 2003
Prezes Ignacy Góra[1]
Wiceprezes Radosław Pacewicz
Kamil Wilde
Budżet 32,3 mln zł (2016)[2]
Zatrudnienie 255 (2016)[3]
Adres
Aleje Jerozolimskie 134
Warszawa
Położenie na mapie Warszawy
Mapa lokalizacyjna Warszawy
Urząd Transportu Kolejowego
Urząd Transportu Kolejowego
Położenie na mapie województwa mazowieckiego
Mapa lokalizacyjna województwa mazowieckiego
Urząd Transportu Kolejowego
Urząd Transportu Kolejowego
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Urząd Transportu Kolejowego
Urząd Transportu Kolejowego
Ziemia52°13′16″N 20°58′26″E/52,221111 20,973889
Strona internetowa

Urząd Transportu Kolejowego – urząd obsługujący Prezesa UTK – organ centralnej administracji rządowej. UTK jest regulatorem rynku kolejowego. Powstał na drodze przekształcenia Głównego Inspektoratu Kolejnictwa.

Zadania i działalność[edytuj]

Wzór legitymacji pracownika UTK – awers
Wzór legitymacji pracownika UTK – rewers
Urząd Transportu Kolejowego obecny na targach Trako 2015

Urząd Transportu Kolejowego jest organem regulacyjnym, właściwym w sprawach:

  • regulacji rynku transportu kolejowego,
  • licencjonowania transportu kolejowego,
  • nadzoru technicznego nad eksploatacją i utrzymaniem linii kolejowych oraz pojazdów kolejowych,
  • bezpieczeństwa ruchu kolejowego,
  • nadzoru nad przestrzeganiem praw pasażerów w transporcie kolejowym,
  • licencji i świadectw maszynistów.

Urząd Transportu Kolejowego wykonuje również zadania w zakresie monitorowania rozwoju rynku kolejowego, podnoszenia standardów bezpieczeństwa w transporcie kolejowym oraz współpracy z europejskimi instytucjami odpowiedzialnymi za funkcjonowanie i rozwój wspólnego rynku usług kolejowych.

W zakresie nadzoru technicznego nad eksploatacją linii kolejowych i bezpieczeństwem ruchu kolejowego do zadań UTK należy:

  • wydawanie, przedłużanie, zmiana i cofanie autoryzacji bezpieczeństwa, certyfikatów bezpieczeństwa i świadectw bezpieczeństwa oraz prowadzenie rejestrów tych dokumentów;
  • kontrola zgodności działania zarządców infrastruktury oraz przewoźników kolejowych z przepisami prawa wspólnotowego i krajowego w zakresie bezpieczeństwa;
  • zezwalanie na dopuszczanie do eksploatacji nowego lub znacznie zmodyfikowanego taboru kolejowego;
  • wydawanie świadectw dopuszczenia do eksploatacji typu budowli i urządzeń przeznaczonych do prowadzenia ruchu kolejowego oraz świadectw dopuszczenia do eksploatacji typu pojazdu kolejowego oraz prowadzenie rejestru tych świadectw;
  • kontrola spełniania przez zarządców, przewoźników kolejowych oraz użytkowników bocznic kolejowych obowiązków w zakresie bezpieczeństwa transportu kolejowego, a w szczególności zasad prowadzenia ruchu kolejowego i sygnalizacji oraz warunków technicznych eksploatacji pojazdów kolejowych;
  • nadzór nad zachowaniem zasad bezpieczeństwa w transporcie kolejowym oraz prawidłowym utrzymaniem i eksploatacją linii kolejowych oraz bocznic kolejowych;
  • monitorowanie, promowanie, wprowadzanie w życie oraz rozszerzanie zakresu regulacji bezpieczeństwa, łącznie z systemem krajowych zasad bezpieczeństwa;
  • prowadzenie krajowego rejestru pojazdów kolejowych;
  • nadzór nad ośrodkami prowadzącymi szkolenia na doradców do spraw bezpieczeństwa przewozu koleją towarów niebezpiecznych;
  • nadzór nad realizacją zaleceń powypadkowych, przekazywanych po dochodzeniach przeprowadzonych przez Państwową Komisję Badania Wypadków Kolejowych; coroczna ocena stanu bezpieczeństwa ruchu kolejowego, przedstawiana Ministrowi Infrastruktury i Europejskiej Agencji Kolejowej.

Prezes Urzędu Transportu Kolejowego w ramach sprawowanego nadzoru może w drodze decyzji:

  • wstrzymać ruch kolejowy lub wprowadzić jego ograniczenie na linii kolejowej lub jej odcinku w razie stwierdzenia zagrożenia bezpieczeństwa ruchu kolejowego;
  • wyłączyć z eksploatacji pojazd kolejowy lub ograniczyć jego eksploatację, gdy nie spełnia on wymagań przepisów technicznych.

Zadania Urzędu w zakresie regulacji transportu kolejowego to:

  • zatwierdzanie i koordynowanie opłat za korzystanie z przyznanych tras pociągów infrastruktury kolejowej pod względem zgodności z zasadami ustalania tych opłat;
  • nadzór nad zapewnieniem niedyskryminującego dostępu przewoźników kolejowych do infrastruktury kolejowej, w tym przewoźników mających siedzibę w jednym z państw członkowskich;
  • nadzór nad równoprawnym traktowaniem przez zarządców wszystkich przewoźników kolejowych, w szczególności w zakresie rozpatrywania wniosków o udostępnienie tras pociągów i naliczania opłat;
  • nadzór nad poprawnością ustalania przez zarządcę opłat podstawowych za korzystanie z infrastruktury kolejowej oraz opłat dodatkowych za świadczenie usług dodatkowych;
  • rozpatrywanie skarg przewoźników kolejowych dotyczących regulaminu oraz przydzielania tras pociągów i opłat za korzystanie z infrastruktury kolejowej; zbieranie i analizowanie informacji dotyczących rynku przewozów kolejowych;
  • opiniowanie projektów planów transportowych w zakresie przewozów pasażerskich w transporcie kolejowym; opiniowanie projektów umów o świadczenie usług publicznych; nadzór nad zawieraniem umów o udostępnienie infrastruktury kolejowej;
  • współdziałanie z właściwymi organami w zakresie przeciwdziałania stosowaniu praktyk monopolistycznych przez zarządców i przewoźników kolejowych oraz w zakresie koordynowania funkcjonowania rynku transportu kolejowego i przestrzegania praw pasażerów nakładanie kar pieniężnych na zasadach określonych w ustawie; wydawanie decyzji w sprawie otwartego dostępu; rozpatrywanie spraw dotyczących pasażerskich przewozów okazjonalnych.

Urząd Transportu Kolejowego w ramach liberalizacji rynku kolejowego buduje w Polsce konkurencyjny rynek transportu kolejowego i umożliwienia wejścia na rynek nowym przedsiębiorstwom; tworzy jednakowe warunki funkcjonowania wszystkich przedsiębiorstw kolejowych na krajowych rynkach oraz na obszarze całej Wspólnoty; pracuje nad ujednoliceniem rozwiązań technicznych; oddzieleniem zarządzania infrastrukturą kolejową od eksploatacji kolei; uzdrowieniem struktury finansowej przedsiębiorstw kolejowych; jak również zagwarantowaniem dostępu do sieci kolejowej krajów członkowskich Unii Europejskiej, dla międzynarodowych grup przedsiębiorstw kolejowych.

Urząd jest członkiem Europejskiej Agencji Kolejowej ERA oraz IRG Rail.

W 2012 NIK negatywnie oceniła działania UTK w zakresie kontroli przewozu towarów niebezpiecznych[4]. W 2017 NIK pozytywnie ocenił nadzór Prezesa UTK nad utrzymaniem i stanem technicznym skrzyżowań linii kolejowych z drogami publicznymi (w tym dzikich przejść) oraz prawidłowością prowadzenia dokumentacji technicznej przejazdów przez zarządców infrastruktury kolejowej. NIK uznał, że nadzór sprawowany był rzetelnie[5].

Budżet, zatrudnienie i wynagrodzenia[edytuj]

Wydatki i dochody Urzędu Transportu Kolejowego (UTK) są realizowane w części 71 budżetu państwa[6]. Główne źródło dochodów stanowią wpływy z opłat za świadectwa dopuszczenia do eksploatacji typów budowli, urządzeń przeznaczonych do prowadzenia ruchu kolejowego oraz typów pojazdów kolejowych, a także za wydawanie certyfikatów i świadectw bezpieczeństwa zarządcom infrastruktury oraz świadectw bezpieczeństwa użytkownikom bocznic kolejowych.

W 2016 wydatki UTK wyniosły 32,3 mln zł, a dochody 7,8 mln zł[2]. Przeciętne zatrudnienie w przeliczeniu na pełne etaty wyniosło 255 osób, a średnie miesięczne wynagrodzenie brutto 5680 zł[3].

W ustawie budżetowej na 2017 wydatki Urzędu Transportu Kolejowego zaplanowano w wysokości 33,3 mln zł, a dochody 4,4 mln zł[7].

Siedziba[edytuj]

Centrala UTK znajduje się w Warszawie w Alejach Jerozolimskich 134 w kompleksie biurowym Eurocentrum Office Complex. Kancelaria główna i recepcja UTK znajduje się na 12 piętrze biurowca Gamma.

Posiada 7 oddziałów terenowych zlokalizowanych w:

  1. Warszawie
  2. Lublinie
  3. Krakowie
  4. Katowicach
  5. Wrocławiu
  6. Gdańsku
  7. Poznaniu.

Prezesi[edytuj]

Od Do Prezes
2003 2006 Janusz Dyduch
2006 2010 Wiesław Jarosiewicz
2010 Mirosław Antonowicz (p.o.)
2010 2012 Krzysztof Jaroszyński
5 stycznia 2012 17 czerwca 2012 Krzysztof Dyl (p.o.) [8]
18 czerwca 2012 24 lutego 2016 Krzysztof Dyl [8][9]
24 lutego 2016 24 listopada 2016 Ignacy Góra (p.o.) [9]
24 listopada 2016 Ignacy Góra [10]

Wiceprezesi[edytuj]

Społeczna odpowiedzialność[edytuj]

CSR zajmuje ważne miejsce w działalności urzędu. Działania UTK opierają się na czterech filarach: bezpieczeństwo w transporcie kolejowym, dostępność kolei dla osób z niepełnosprawnościami, czyste środowisko oraz ambitny zespół[12].

W ramach działań CSR od 2016 roku funkcjonuje program „Akademia Wiedzy Kolejowej”, który jest częścią większego projektu „Akademia UTK” Inicjatywa ma na celu propagowanie dobrych praktyk wśród uczestników rynku kolejowego poprzez prowadzone przez Urząd bezpłatne szkolenia i warsztaty, a dodatkowo ma dać możliwość bieżącego reagowania na problemy rynku kolejowego – w tym także te wynikające ze zmian przepisów prawa. To uczestnicy szkoleń mają bezpośredni wpływ na tematykę organizowanych spotkań. Szkolenia w Akademii są bezpłatne. UTK uznaje, że podnoszenie wiedzy interesariuszy przyczyni się do usprawnienia pracy urzędu, a co za tym idzie do efektywniejszego wydatkowania środków publicznych[13].

Przypisy

  1. http://www.utk.gov.pl/pl/urzad/kierownictwo.
  2. a b Sprawozdanie z wykonania budżetu państwa za okres od 1 stycznia do 31 grudnia 2016 r. (druk nr 1588). Tom I. sejm.gov.pl, 30 maja 2017. [dostęp 2017-08-16]. s. 1/13, 2/84.
  3. a b Informacja o wynikach kontroli wykonania budżetu państwa w 2016 r. w części 71 Urząd Transportu Kolejowego. W: Najwyższa Izba Kontroli [on-line]. nik.gov.pl, maj 2017. [dostęp 2017-08-16]. s. 21.
  4. NIK o niebezpiecznych przewozach. Najwyższa Izba Kontroli, 2012.
  5. BEZPIECZEŃSTWO RUCHU NA PRZEJŚCIACH I PRZEJAZDACH KOLEJOWO-DROGOWYCH, Najwyższa Izba Kontroli, Informacja o wynikach kontroli, 20 stycznia 2017.
  6. Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 30 czerwca 2016 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Finansów w sprawie klasyfikacji części budżetowych oraz określenia ich dysponentów (Dz.U. z 2016 r. poz. 1026).
  7. Ustawa budżetowa na rok 2017 z dnia 16 grudnia 2016 r.. W: Dz. U. poz. 108 [on-line]. isap.sejm.gov.pl, 17 stycznia 2017. [dostęp 2017-08-16]. s. 22, 70.
  8. a b Łukasz Kuś: Krzysztof Dyl przechodzi do UKE. rynek-kolejowy.pl, 2016-02-18. [dostęp 2016-02-23]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-02-18)].
  9. a b UTK: Ignacy Góra będzie pełnił obowiązki Prezesa UTK. inforail.pl, 2016-02-25. [dostęp 2016-02-26].
  10. Premier powołała Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego. rynek-kolejowy.pl, 2016-11-24. [dostęp 2016-11-24].
  11. a b Urząd Transportu Kolejowego, Radosław Pacewicz i Kamil Wilde wiceprezesami UTK, „Urząd Transportu Kolejowego” [dostęp 2017-09-08] (pol.).
  12. Urząd Transportu Kolejowego, Raport społecznej odpowiedzialności Urzędu Transportu Kolejowego, „Urząd Transportu Kolejowego” [dostęp 2017-09-08] (pol.).
  13. Akademia Wiedzy Kolejowej – Urząd Transportu Kolejowego, akademia.utk.gov.pl [dostęp 2017-09-08] (pol.).

Linki zewnętrzne[edytuj]