Uskokowie

Ten artykuł od 2023-05 wymaga zweryfikowania podanych informacji.

Należy podać wiarygodne źródła w formie przypisów bibliograficznych.
Część lub nawet wszystkie informacje w artykule mogą być nieprawdziwe. Jako pozbawione źródeł mogą zostać zakwestionowane i usunięte.
Sprawdź w źródłach: Google Books • Google Scholar • BazHum • BazTech • RCIN • Internet Archive (texts / inlibrary)
Dokładniejsze informacje o tym, co należy poprawić, być może znajdują się w dyskusji tego artykułu.
Po wyeliminowaniu niedoskonałości należy usunąć szablon {{Dopracować}} z tego artykułu.

Uskokowie (serb. Uskoci) – chrześcijańscy, prawosławni, serbscy zbiegowie, którzy „uskoczyli” w XVI i XVII wieku z terenu Bośni i przed wojskami osmańskimi i schronili się blisko wybrzeża Adriatyku w niedostępnych górach Welebitu. Uskokowie pełnili rolę pogranicznej ludności o charakterze wojskowym, która walczyła z Osmanami także w trakcie pokoju. W tym względzie pełnili podobną rolę jak Kozacy w Rzeczypospolitej Obojga Narodów i podobnie jak Kozacy pływali na niewielkich i ruchliwych łodziach. Uskokowie brali udział w licznych wojnach Habsburgów z Osmanami, wspierali także Wenecjan i Hiszpanów – walczyli m.in. w bitwie pod Lepanto (1571).

Podobnie jak Kozacy byli Uskokowie źródłem napięcia nie tylko między państwem habsburskim a osmańskim ale także Republiką Wenecką, ponieważ na szeroką skalę uprawiali korsarstwo. Wenecjanie usiłowali ukrócić ich rajdy po Adriatyku, ale wobec ochrony udzielanej uskokom przez Habsburgów austriackich doprowadziło to do wybuchu wojny wenecko-austriackiej (1615–1617). W wyniku mediacji francuskiej zawarto pokój, w wyniku którego Austriacy zobowiązali się nie wspierać więcej korsarstwa uskoków. W 1618 roku Uskokowie zostali zmuszeni do porzucenia pirackich zajęć i przesiedleni w głąb terytorium dzisiejszej Chorwacji.