Zamek w Świdwinie

Zamek w Świdwinie
Schloss Schivelbein
	nr rej. A-1191 z 29.06.1953 i z 28.08.2013
	; Zamek w Świdwinie
Państwo	Polska
Województwo	zachodniopomorskie
Miejscowość	Świdwin
Typ budynku	zamek
Styl architektoniczny	gotyk, barok
Rozpoczęcie budowy	XIII w.
Ukończenie budowy	XIV w.
Ważniejsze przebudowy	XIV-XVI w., XVIII w.
Zniszczono	1945
Odbudowano	1962–1968
Pierwszy właściciel	Krzyżacy
	Położenie na mapie Świdwina Zamek w Świdwinie
	Położenie na mapie Polski Zamek w Świdwinie
	Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego Zamek w Świdwinie
	Położenie na mapie powiatu świdwińskiego Zamek w Świdwinie
	53°46′58,8000″N 15°46′01,4160″E/53,783000 15,767060
	Multimedia w Wikimedia Commons
	Strona internetowa

Zamek w Świdwinie (niem. Schloss Schivelbein) – zabytkowy, średniowieczny zamek rycerski w Świdwinie.

Zamek znajduje się na lewym brzegu Regi, na północny zachód od miasta lokacyjnego. Pierwotnie gotycki, w XVIII w. przebudowany w stylu klasycyzującego baroku z zachowaniem elementów architektonicznych z XIV w.

Historia zamku

Pierwszy zamek w Świdwinie powstał z fundacji margrabiów brandenburskich z dynastii askańskiej pod koniec XIII w. Zbudowane na ich zlecenie założenie obronne składało się z obwodu warownego w formie nieregularnego trapezu oraz długiego domu mieszkalnego stojącego przy kurtynie północnej.

Właściwe castrum zaczęli wznosić dopiero kolejni właściciele miasta Wedlowie na początku XIV w. Sprzedali oni w 1384 r. zamek zakonowi krzyżackiemu na siedzibę wójtostwa. Krzyżacy dokonali rozbudowy i przebudowy pierwotnego założenia. Na przełomie XIV i XV w. rozebrali stary dom mieszkalny, wznieśli wschodnie skrzydło i duży ceglany budynek na siedzibę wójta przy kurtynie północnej. Wzniesiono również w tym czasie nową bramę i wieżę przybramną. W 1445 r. zamek kupił elektor brandenburski Fryderyk II. Na początku XVI w. przebudowano bramę i wzniesiono przedbramie.

Od 1540 r. zamek użytkowali joannici. W XVIII w. za ich sprawą dokonano barokizacji oraz przebudowy i rozbudowy obiektu. Wzniesiono dwa nowe skrzydła i zamknięto ostatecznie dziedziniec. W 1808 roku joannicka komandoria w Świdwinie została zlikwidowana, a zamek przeszedł na własność rządu pruskiego. Przeznaczono go na siedzibę urzędów.

Po 1945 r. zamek został zdewastowany, a następnie spłonął; odbudowany w latach 1962–1968. Obecnie użytkowany jest przez ośrodek kultury. Co roku na zamku odbywa się konkurs poetycki im. Jana Śpiewaka.

Opis

We fryzie nad bramą wjazdową znajdują się trzy herby komturów komandorii świdwińskiej, umieszczone na polecenie króla Fryderyka Wilhelma III (1770–1840): Leopolda Alexandra grafa von Wartenslebena(inne języki) (1710-1775, L); hr. Karla Wilhelma Finck von Finckensteina (1714-1800), komendanta w latach 70. XVIII w. (Ś)^[1] i Friedricha Wilhelma von Kalcksteina (P)^[2]. Za ich panowania dokonano największej rozbudowy i przebudowy zamku^[3].