Zatoka Moreton

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zatoka Moreton
Moreton Bay
Położenie zatoki na mapie Australii
Położenie zatoki na mapie Australii
Państwo  Australia
Stan  Queensland
Lokalizacja Ocean Spokojny
Powierzchnia 1523 km²
Wymiary 125 × 35 km
Głębokość
• średnia

6,8 m
Położenie na mapie Queensland
Mapa lokalizacyjna Queensland
Zatoka Moreton
Zatoka Moreton
Położenie na mapie Australii
Mapa lokalizacyjna Australii
Zatoka Moreton
Zatoka Moreton
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Zatoka Moreton
Zatoka Moreton
Ziemia 27°16′07″S 153°15′11″E/-27,268611 153,253056

Zatoka Moreton (ang. Moreton Bay) – zatoka na wschodnim wybrzeżu Australii, 19 km od Brisbane w stanie Queensland.

Historia odkrycia[edytuj]

Obszar zatoki oraz wysp położonych w tym regionie początkowo były zamieszkiwane przez aborygenów, którzy nazywali zatokę Quandamooka. Zatoka i zamykające ją wyspy były widziane przez Jamesa Cooka w maju 1770 r. Zarówno sama zatoka jak i największa, północna wyspa (Moreton), nazwane zostały na cześć Lorda Mortona, przewodniczącego Royal Society i znanego patrona nauki[1]. Pojawienie się litery „e” w nazwie spowodowane było błędem drukarskim w wydanym sprawozdaniu z podróży Cooka, którego już później nie prostowano.

Rejon zatoki Moreton był po raz pierwszy eksplorowany przez wyprawę M. Flindersa, który 17 lipca 1799 r. wylądował w miejscu zwanym dziś Woody Point, ok. 20 km na północ od obecnego centrum Brisbane. Miejsce to nazwał Red Cliff Point, od zabarwionych na czerwony kolor skał klifu, widocznego z zatoki. W 1823 r. zatokę badał z polecenia ówczesnego gubernatora Nowej Południowej Walii, sir Thomasa Brisbane’a, angielski żeglarz i podróżnik John Oxley, który rok później wrócił tu, by spenetrować ujście rzeki Brisbane.

Geografia[edytuj]

Wyspy położone na południu zatoki

Zatoka Moreton powstała około 6000 lat temu w wyniku podnoszenia się poziomu morza. Zatoka rozciąga się na długości około 160 km od Caloundra na północy do Surfers Paradise na południu. Od Pacyfiku oddzielona jest łańcuchem trzech większych wysp: Moreton (na północy), North Stradbroke oraz South Stradbroke (na południu). W sumie na obszarze zatoki znajduje się 360 wysp. Najwięcej osób mieszka na wyspach w południowym regionie zatoki, m.in. na wyspach: Russell, Macleay, Lamb i Karragarra. W przeszłość wyspa Peel była wykorzystywana jako miejsce kwarantanny. Zatoka jest płytka i piaszczysta. Kanał żeglugowy, który przebiega przez północną części zatoki zapewnia łączność z portem w Brisbane.

Obszary chronione[edytuj]

Manly w czasie odpływu

Zgodnie z konwencją ramsarską cześć Zatoki Moreton znajduje się na liście mokradeł o znaczeniu międzynarodowym.

W marcu 2009 doszło do wycieku 100 ton ropy oraz 30 ton paliwa i innych substancji toksycznych.

Flora i fauna[edytuj]

Rejon zatoki zamieszkuje wiele morskich zwierząt, np.: wieloryby, delfiny, diugonie, rekiny i żółwie. Diugonie oraz żółwie są zagrożone ze względu na częste kolizje z łodziami motorowymi[2].

Zatoka stanowi popularne miejsce wśród wędkarzy. Pozyskiwane są z niej również różne „owoce morza”, np. homary Thenus orientalis, które są serwowane w wielu restauracjach w Queensland.

Nad zatoką rośnie endemiczny gatunek, figowiec wielkolistny.

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Environmental Protection Agency (Queensland) (2000). Heritage Trails of the Great South East. State of Queensland, s. 4, ISBN 0-7345-1008-X.
  2. [1] Queensland Government, Environmental Protection Agency Marine Parks.