Życie biurowe

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Życie biurowe
Office Space
Gatunek komedia
Data premiery 19 lutego 1999
Kraj produkcji  Stany Zjednoczone
Język ang.
Czas trwania 89 min.
Reżyseria Mike Judge
Scenariusz Mike Judge
Główne role Ron Livingston
Jennifer Aniston
David Herman
Ajay Naidu
Diedrich Bader
Gary Cole
Muzyka John Frizzell
Zdjęcia Tim Suhrstedt
Scenografia Tim Suhrstedt
Kostiumy Melinda Eshelman
Montaż David Rennie
Produkcja Daniel Rappaport
Michael Rotenberg
Wytwórnia 20th Century Fox
Cubicle Inc.
Dystrybucja 20th Century Fox
Budżet ok. 10,000,000 dolarów

Życie biurowe (ang. Office Space) – to amerykańska komedia z 1999 roku w reżyserii Mike’a Judge’a. Film przedstawia w krzywym zwierciadle obraz życia zawodowego w typowej softwarowej firmie lat 90 i koncentruje się na garstce osób, znudzonych i mających dosyć ich obecnej pracy. Sympatyczny portret zwykłych pracowników IT stał się pozycją kultową pośród ludzi związanych z profesją, ale nawiązywał on także do motywów oscylujących wokół pracy biurowej generalnie. Film był kręcony w Dallas i Austin w Teksasie.

Życie biurowe bazuje na serii bajek animowanych Milton autorstwa Mike’a Jugde’a. Jest to druga wycieczka Judge’a w kierunku pełnometrażowej produkcji motion picture. Kampania promocyjna była często kojarzona z serią Beavis i Butt-head, zwracała ona bardziej uwagę i oczekiwania odbiorców w kierunku humoru z wcześniejszych animowanych produkcji, niż na relatywnie powściągliwy, ironiczny klimat samego filmu.

Choć nie okazał się on bardzo dochodowym, to stał się klasykiem i sprzedawał się dobrze na kasetach video i DVD, a kilka dialogów z filmu stało się bardzo popularnych i weszło na stałe w codzienne słownictwo od momentu jego wydania[1].

Opis fabuły[edytuj | edytuj kod]

Akcja filmu zaczyna się w Dallas w roku 1999. Peter Gibbons jest niezadowolonym programistą pracującym dla Intechu, przedsiębiorstwa nękanego nadmierną ilością personelu kierowniczego. Peter spędza swoje dni „wpatrując się w biurko” zamiast zajmować się programowaniem bankowego software'u na spodziewane problemy ze zmianą daty na rok 2000. Jego współpracownicy to Samir Nagheenanajar, którego nazwiska nikt nie potrafi poprawnie wymówić, Michael Bolton, nie znoszący faktu, iż dzieli swoje nazwisko ze słynnym, znienawidzonym przez siebie piosenkarzem, oraz Milton Waddams, potulny i ogarnięty obsesją pracownik sortujący dane, który ciągle mamrota do siebie (ale w szczególności do jego kolegów z pracy, pożyczających jego ulubiony czerwony zszywacz Swingline). Cała czwórka jest ciągle upominana przez zarząd, zwłaszcza przez bezdusznego wiceszefa Billa Lumbergha. Personel jest poruszony przybyciem dwóch konsultantów, którzy mają za zadanie pomóc w redukcji wydatków, głównie przez zwolnienia pracowników.

Peter jest przygnębiony, znudzony, pomiatany przez szefa w pracy i obawia się, że może znaleźć się na liście pracowników do zwolnienia. Idzie na hipnoterapie, zachęcony przez jego dziewczynę Anne. Otyły hipnoterapeuta dr Swanson umiera nagle na atak serca, nim jest w stanie wyprowadzić Petera ze stanu kompletnej relaksacji. Nowo narodzony i w połowie – zahipnotyzowany Peter budzi się następnego dnia i ignoruje telefony od Anne (która go opuszcza) i Lymbergha (który oczekiwał, że Peter przyjdzie do pracy na weekend). Peter oświadcza, że zwyczajnie tam więcej nie pójdzie, spełniając jego sen o „nic nierobieniu”, i umawia się z Joanną, kelnerką, która dzieli z nim odrazę w stosunku do idiotycznego kierownictwa i która tak jak on kocha telewizyjny program Kung-fu.

Peter zaczyna pozbywać się przedmiotów w pracy, które uosabiają jego przygnębienie. Po usunięciu transparentów motywacyjnych, ściany jego kabiny, która blokuje mu widok, zaparkowaniu na miejscu Lumbergha, zniszczeniu drukarki podatnej na błędy, oraz pomimo niskiej frekwencji, lenistwa i niesubordynacji w pracy, zostaje awansowany przez konsultantów, podczas gdy Michael i Samir zostają zwolnieni. Aby zemścić się na Initechu, trzej przyjaciele decydują się na wprowadzenie do systemu wirusa, zaprojektowanego do transferu określonych ilości pieniędzy na ich konto bankowe. Pomyłka w obliczeniach powoduje, iż w kilka dni znika 305,326.13 dolarów, co jest stratą o wiele bardziej rzucającą się w oczy dla Initechu. Z powodu wyrzutów sumienia i po kłótni z Joanną, Peter pisze list, w którym bierze całą winę na siebie za przestępstwo, wsuwając go nocą pod drzwi biura Lumbergha w kopercie wraz z pieniędzmi (w formie anonimowego czeku podróżniczego).

Oczekuje, że zostanie aresztowany następnego ranka, ale problem rozwiązuje się sam. Po zabraniu zszywacza Miltonowi przez Lumbergha, ten ciągle ignorowany, prześniony przez szefa do piwnicy pełnej karaluchów, nie otrzymawszy wynagrodzenia (choć został on zwolniony wiele lat wcześniej, ale nikt mu o tym nie powiedział, przez co przychodził do pracy, dostając zapłatę przez błąd w systemie) w końcu się załamuje i podpala cały budynek Intechu, ostrzegając kilkakrotnie, że mógłby to zrobić w trakcie filmu. Peter wreszcie znajduje zajęcie, które lubi: pracę na budowie wraz z jego sąsiadem, sprzątając gruz spalonych budynków. Samir i Michael dostają pozycje w Introde, konkurencyjnym przedsiębiorstwie. Podczas zbierania zgliszczy, Peter znajduje zszywacz Miltona i zatrzymuje go mówiąc, że „może znać kogoś, kto byłby nim zainteresowany”.

W międzyczasie Milton wybrał się do kurortu w Meksyku, żyjąc w luksusie po znalezieniu 300 000 dolarów w biurze Lumbergha, przed tym jak je podpalił.

Obsada[edytuj | edytuj kod]

Produkcja[edytuj | edytuj kod]

Film, kręcony przede wszystkim w Irving w Teksasie, bazuje na serii czterech animowanych produkcji o osobliwym pracowniku biurowym Miltonie, stworzonym przez Mike’a Judge’a. Zostały one pokazane w Liquid Television, Night After Night z Allanem Haveyem, a później także w Saturday Night Live[2]. Inspiracją dla filmu była praca dorywcza Judge’a, polegająca na układaniu w porządku alfabetycznym poleceń zakupów oraz druga trzymiesięczna w roli inżyniera w Bay Area w latach 80, w samym sercu Doliny Krzemowej, w okresie pokolenia Yuppie, prace te określał on jako okropne. Sceneria filmu odzwierciedla powszechny trend, który Judge zaobserwował w Stanach Zjednoczonych. Wydaje się, iż każde miasto ma identyczne parki biurowe z identycznymi, przylegającymi do nich sieciami restauracji– powiedział w wywiadzie. Pamięta iż było wiele osób, które chciały aby tłem dla filmu było Wallstreet, albo żeby był on podobny do produkcji Brazil, ale ja chciałem mniej efektownej, swego rodzaju szarej rzeczywistości zawodowej, w jakiej się znalazłem[3].

Judge sprzedał film wytwórni 20th Century Fox, bazując na jego scenariuszu, który uwzględniał obsadę Jennifer Aniston, Rona Livingstona, oraz Davida Hermana[4]. Początkowo studio chciało nakręcić film o samym Miltonie, ale Judge nie był tym zainteresowany, opowiadając się bardziej za produkcją skupiającą się na szerszej obsadzie[5]. Wytwórnia sugerowała też, aby zrobić film wzorowany na Car Wash, tylko ze scenerią biurową[6]. Sam Judge przeszedł relatywnie bezproblemowo z animacji do produkcji motion picture. Pomagał mu w tym główny operator zdjęć, który nauczył go podstaw o obiektywach oraz ustawieniach kamery. Sam Judge mówił, iż ma świetną ekipę, i dobrze jest się czymś zajmować, bez udawania, że jest się ekspertem[3]. Pracownicy wykonawczy studia nie byli jednak zadowoleni ze zdjęć. Autor filmu pamięta, iż mówili mu: Więcej energii, więcej energii! Musimy ponownie kręcić, zawodzisz, zawodzisz![7]. Dodatkowo Fox nie był zadowolony z gangsterskiej muzyki rap w filmie, ale została ona ostatecznie zaakceptowana. Autorowi nie podobało się zakończenie i uważał, iż całkowita zmiana w trzecim akcie była niezbędna[8].

Judge nie był także zadowolony z plakatu, jakie studio stworzyło dla filmu. Mówił, że ludzie reagowali na niego w stylu Co to jest, duży ptak?, mumia? pszczelarz?. Do tego dochodził slogan "Praca jest do bani?" Wyglądało to jak reklama Office Depot. Po prostu jej nie znosiłem. Także zwiastunów, a już w szczególności reklamy telewizyjnej[7].Szef Fox Filmed Entertainment Tom Rothman przyznał, że kampania marketingowa się nie powiodła i dodał, że Życie biurowe nie jest jak American Pie. Nie zawiera on rodzaju żartów pokazywanych w 15 sekundowych reklamówkach telewizyjnych, gdzie ktoś obrywa patelnią po głowie. Jest ambitny, a taki film nie jest łatwo sprzedać[7].

Recepcja[edytuj | edytuj kod]

Życie biurowe zostało wydane 19 lutego 1999 w 1740 kinach, zarabiając 4,2 milionów dolarów w pierwszym weekendzie otwarcia. W Ameryce Północnej film zarobił 10,8 milonów dolarów, do pozwoliło zaledwie na zwrot kosztów jego produkcji[9]. W poniedziałek po pierwszym weekendzie emisji, do Judge’a zadzwonił agent Jimma Carrey’a. Komikowi film się bardzo spodobał i chciał się spotkać z jego autorem. Chris Rock także zadzwonił dwa tygodnie później[7].

Film otrzymał od mieszanych, po pozytywne recenzje[8] z ocenami 79% od Rotten Tomatoes i 68% od Metacritic. Na łamach New York Timesa Stephen Holden napisał w recenzji filmu, że charakteryzuje się on luźno zebranymi skeczami, złożonymi w narracyjną całość, która nie nabiera rozpędu[10]. Robert Ebert dał filmowi 3 z 4 gwiazdek i napisał, że Judge traktuje charaktery jak postacie z kreskówki. To działa. Niuanse w zachowaniu nie są konieczne, gdyż w świecie otoczonym kabiną, każda cecha osobowości jest wyolbrzymiona, a uwięzieni w niej toczą się naprzód niczym w grotesce.

Wpływ[edytuj | edytuj kod]

Życie biurowe stało się klasykiem, sprzedając się dobrze na DVD[11]. W roku 2003 zostało sprzedanych na kasetach VHS i DVD 2,6 milionów kopii[12]. W tym samym roku był to jeden z 20 najlepiej sprzedających filmów na DVD wytwórni Fox obok Sposobu na blondynkę. Comedy Central pokazało Życie biurowe 5 sierpnia 2001 roku, oglądalność sięgnęła 1,4 miliona widzów. Do 2003 roku stacja wyświetlała film 33 razy. Pomogło to rozwinąć swego rodzaju aurę kultu, a Ron Livingston wspomina, że podchodziło do niego wielu studentów i pracowników biurowych mówiąc dzięki tobie odszedłem z pracy. To jest swego rodzaju ciężar, który trzeba znieść[13] – dodawał.

Ludzie prosili także Stephena Roota o podpisanie ich zszywaczy. Rodzaj Red Swingline pokazany początkowo w filmie nie był dostępny w sprzedaży do kwietnia 2002 roku, kiedy to firma wypuściła go na rynek w odpowiedzi na liczne prośby fanów filmu[14].

Entertainment Weekly umieściło film na 5 pozycji 25 najlepszych komedii ostatnich 25 lat, choć wcześniej dostał on tam słabe recenzje[15].

W serii Family Guy została sparodiowana scena, kiedy to Michael i Samir niszczą drukarkę w epizodzie I Dream of Jesus. Brian i Stewie kradną ulubione nagranie Petera Surfin' Bird autorstwa grupy The Trashmen i niszczą je w podobny sposób, przy tej samej muzyce jaka towarzyszy zdarzeniu w filmie.

W serii krótkich filmów Reeboka Office Linebacker pojawia się scena gdzie Terry Tate strofuje pracownika z powodu złych raportów TPS.

8 lutego 2009 na zjedzie obsady filmu w Austin obchodzono 10 rocznicę powstania filmu, w czego skład wchodziło między innymi zniszczenie drukarki na chodniku[16].

Soundtrack[edytuj | edytuj kod]

  • 1. Shove This Jay-Oh-Bee" (Canibus/Biz Markie) - 4:21
  • 2. Get Dis Money" (Slum Village) - 3:36
  • 3. Get Off My Elevator" (Kool Keith) - 3:46
  • 4. Big Boss Man" (Junior Reid) - 3:46
  • 5. 9-5" (Lisa Stone) - 3:40
  • 6. Down for Whatever" (Ice Cube) - 4:40
  • 7. Damn It Feels Good to Be a Gangsta" (Geto Boys) - 5:09
  • 8. Home" (Blackman/Destruct/Icon) - 4:22
  • 9. No Tears" (Scarface) - 2:27
  • 10. Still" (Geto Boys) - 4:03
  • 11. Mambo #8" (Perez Prado) - 2:06
  • 12. Peanut Vendor" (Perez Prado) - 2:39

Nagrody i nominacje[edytuj | edytuj kod]

Nagroda Satelita 2005

  • Najlepsze wydanie DVD (nominacja)
  • Najlepsze dodatki wydania DVD (nominacja)

Przypisy

  1. "The Office Space Kit". ThinkGeek. http://www.thinkgeek.com/books/humor/8e6c/.
  2. a b c Fierman, Daniel (February 26, 1999). "Judge's Dread". Entertainment Weekly. http://www.ew.com/ew/article/0,,274497,00.html. Retrieved on 2007-08-16.
  3. 3,0 3,1 a b c Beale, Lewis (February 21, 1999). "Mr. Beavis Goes to Work". Daily News.
  4. ^ a b c Fierman, Daniel (February 26, 1999). "Judge's Dread". Entertainment Weekly. http://www.ew.com/ew/article/0,,274497,00.html. Retrieved on 2007-08-16.
  5. a b c Sherman, Paul (February 21, 1999). "Humorist is a good Judge of office angst". Boston Herald.
  6. ^ a b c Sherman, Paul (February 21, 1999). "Humorist is a good Judge of office angst". Boston Herald.
  7. 7,0 7,1 7,2 7,3 a b c d e f Valby, Karen (May 23, 2003). "The Fax of Life". Entertainment Weekly: pp. 41. http://www.ew.com/ew/article/0,,452194,00.html. Retrieved on 2008-12-05.
  8. 8,0 8,1 ^ a b c d e f Valby, Karen (May 23, 2003). "The Fax of Life". Entertainment Weekly: pp. 41. http://www.ew.com/ew/article/0,,452194,00.html. Retrieved on 2008-12-05.
  9. "Office Space". Box Office Mojo. http://www.boxofficemojo.com/movies/?id=officespace.htm. Retrieved on 2008-09-18.
  10. Holden, Stephen (February 19, 1999). "One Big Happy Family? No, Not At This Company". New York Times.
  11. Doty, Meriah (March 4, 2003). "Film flops flourish on DVD, VHS". CNN. http://edition.cnn.com/2003/SHOWBIZ/Movies/03/04/second.wind/index.html. Retrieved on 2008-09-18.
  12. ^ Valby 2003, p. 39.
  13. a b c d Valby 2003, p. 42.
  14. ^ a b c d Valby 2003, p. 42.
  15. "The Comedy 25: The Funniest Movies of the Past 25 Years". Entertainment Weekly. August 27, 2008. http://www.ew.com/ew/gallery/0,,20221235_20,00.html. Retrieved on 2008-08-27.
  16. ""Office Space" Turns 10". KTBC. February 8, 2009. http://www.myfoxaustin.com/dpp/news/020809_office_space_turns_10. Retrieved on 2009-02-08.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]