Dolar amerykański
| Dolar amerykański | |
Niektóre współczesne amerykańskie banknoty |
|
| Kod ISO 4217 | USD |
| Kraj | Stany Zjednoczone, Bonaire, Ekwador, Mikronezja, Saba, Sint Eustatius, Palau, Panama, Portoryko, Salwador, Timor Wschodni, Wyspy Marshalla, Zimbabwe |
| Poziom inflacji | 2,7% (w Stanach Zjednoczonych)[1] |
| Podział | 100 centów = 1 dolar amerykański |
| Symbol | $ – dolar ¢ – cent |
| Monety | 1 2($) 1, 5, 10, 25, 50 (¢) |
| Banknoty | 1, 2, 5, 10, 20, 50, 100 ($) – obiegowe 500, 1000, 5000, 10 000, 100 000 ($) – pozaobiegowe |
| Bank centralny | Federal Reserve System |
| Mennica | United States Mint |
Dolar amerykański (oficjalna nazwa – United States dollar, międzynarodowy skrót – USD) – oficjalna waluta Stanów Zjednoczonych, Portoryko, Mikronezji, Marianów Północnych, Palau, Wysp Marshalla, Panamy, Ekwadoru (od 2000), Salwadoru (od 2001), Timoru Wschodniego, Zimbabwe (od 2009) oraz Bonaire, Saby i Sint Eustatius od 2011 roku. Jeden dolar amerykański dzieli się na sto centów amerykańskich. Często zapisuje się go za pomocą symbolu $.
Nazwa dolara pochodzi od dawnej srebrnej monety – talara. Od 1861 roku można używać każdego kiedykolwiek wyemitowanego znaku pieniężnego w USA, jednak banknoty ze starszą datą emisji są rzadko spotykane.
Wartość dolara oparta była na parytecie złota. Parytet przyjęty w 1900 roku wynosił 20,67 dolara, a przyjęty w 1934 roku 35 dolarów za uncję. Od 1933 roku zniesiono wymienialność dolara na złoto dla własnych obywateli. W 1971 roku USA wycofały się z tego parytetu. W 1972 roku uncja złota osiągnęła cenę 42 dolarów. W 1973 r. USA całkowicie odeszły od powiązania wartości dolara ze złotem – odtąd dolar stał się walutą płynną. Plany zniesienia rezerwy złota, ogłoszone przez prezydenta Richarda Nixona w 1971 roku, doprowadziły do powstania Partii Libertariańskiej, która obok powstałej później Partii Konstytucyjnej jest jedną z sił politycznych w USA, które dążą do przywrócenia oparcia na kruszcach szlachetnych, uważając, iż brak pokrycia w złocie lub srebrze jest niezgodny z Sekcją 8 Artykułu I Konstytucji USA. Znaczna część członków ruchu Boston Tea Party również nawołuje do przywrócenia parytetu złota.
Spis treści |
[edytuj] Nominały
| Nominał banknotu | Portret |
|---|---|
| 1 | George Washington |
| 2 * | Thomas Jefferson |
| 5 | Abraham Lincoln |
| 10 | Alexander Hamilton |
| 20 | Andrew Jackson |
| 50 | Ulysses Grant |
| 100 | Benjamin Franklin |
| 500 ** | William McKinley |
| 1000 ** | Grover Cleveland |
| 5000 ** | James Madison |
| 10 000 ** | Salmon Chase |
| 100 000[2] ** | Woodrow Wilson |
| *Banknot rzadko spotykany **Banknot nie występuje w powszechnym obiegu |
|
| Nominały monet | |
|---|---|
| 1 cent (penny) | |
| 5 centów (nickel) | |
| 10 centów (dime) | |
| 25 centów (quarter) | |
| 50 centów (half) * | |
| 1 dolar | |
| * Moneta stosunkowo rzadko używana | |
[edytuj] Surowce
Papier, na którym są drukowane amerykańskie banknoty, składa się z około 75% bawełny i około 25% lnu. Oraz kilku ściśle tajnych składników. Tajemnicą są także proporcje. Nie jest to jednak papier w tradycyjnym znaczeniu tego słowa, bo nie zawiera celulozy. Aby był jeszcze trudniejszy do podrobienia, w mieszankę papieru wtapia się niebieskie i czerwone nitki. Banknot 100-dolarowy w obiegu funkcjonuje ok. 9 lat, żywotność banknotu dwudziestodolarowego wynosi ok. 4 lat, natomiast 1 $ niszczy się przed upływem 2 lat[potrzebne źródło]. Średnio mennica państwowa musi wymieniać banknoty co 5 lat.
W najbliższym czasie banknot o nominale 1 $ z powodu zbyt dużego kosztu produkcji zostanie zastąpiony monetą 1 $.
[edytuj] Teoria spiskowa
Na banknocie jednodolarowym pojawiają się symbole masońskie: piramida z wszechwidzącym okiem, pieczęć Salomona, symbolika liczbowa związana z liczbą 13.[3]
Przypisy
- ↑ The World Factbook, 2007
- ↑ FAQ: Currency – Denominations (ang.). U.S. Department of the Treasury. [dostęp 2011-11-04].
- ↑ Interia.pl, przedruk z Angora, Mariusz Max Kolonko, Czy masoni rządzą Ameryką?
[edytuj] Zobacz też
- Banknoty dolarów amerykańskich o wysokich nominałach
- dolar
- jednostka monetarna
- monety amerykańskie
- dolar zastępczy
[edytuj] Linki zewnętrzne
|
|||||||||||||||||
|
||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||