Aglianico

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Winorośl 'Aglianico'
Grona aglianico z Taurasi przed nabraniem koloru
Grona aglianico z Taurasi przed nabraniem koloru
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Rząd winoroślowce
Rodzina winoroślowate
Rodzaj winorośl
Gatunek winorośl właściwa
Kultywar 'Aglianico'
Nazwa systematyczna
Vitis vinifera L. 'Aglianico'

Aglianico – czerwony szczep winorośli, uprawiany w południowych Włoszech[2].

Wulkan Monte Vulture, w strefie Aglianico del Vulture DOC

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Choć aglianico przypisuje się za kraj pochodzenia Włochy[2], to prawdopodobnie ma greckie korzenie[3], o czym świadczy nazwa wywodząca się od ellenico = grecki[4]. Odmiana była ceniona już w czasach rzymskich (słynne wino falernum)[5]. Obecna nazwa jest używana od XVI wieku[6].

Aglianico jest powszechnie uważane za jeden z najszlachetniejszych szczepów winogron na wino czerwone w południowych Włoszech[4], a wina bywają porównywane nawet do piemonckiego barolo[7].

Szczep dojrzewa bardzo późno, co ogranicza możliwość jego uprawy w regionach położonych bardziej na północ[4]. Zdarza się, że w wysoko położonych winnicach winogrona są zbierane już po pierwszych opadach śniegu[4].

Pewne zainteresowanie odmianą wykazują winiarze z Nowego Świata[8].

Wina[edytuj | edytuj kod]

Z aglianico powstają wina intensywnie czerwonorubinowe, nabierające mahoniowych odcieni w miarę starzenia[9][10]. Wina cechują się pełną strukturą, są wyraźne i bogate, nadające się do wieloletniego (nawet 20 lat) starzenia i nabierające wraz z nim dużej elegancji[3][11][5][4]. W smaku pojawiają się nuty kawy[12], fiołków i wiśni[10]

Aglianico wyróżniono we Włoszech trzema apelacjami najwyższej kategorii DOCG: Taurasi w Kampanii, Aglianico del Taburno, na zachód od Benewentu i Aglianico del Vulture (od 2010), z winnic na zboczach wulkanu Monte Vulture w Basilicacie[13][3][12][14][5]. Odmiana pojawia się poza tym w roli towarzyszącej w winach kategorii DOC oraz indicazione geografica tipica z regionu[15][10].

Niekiedy aglianico jest przerabiane na wino musujące (spumante)[11].

Synonimy[edytuj | edytuj kod]

Prócz synonimów posiadających w nazwie aglianico używa się m.in. nazw: cascavoglia, cerasole, ellanico, ellenico, fiano rosso, fresella, gagliano, ghiandara, ghianna, ghiannara, glianica, gnanica, gnanico, granica, granico, olivella di san cosmo, prie blanc, ruopolo, spriema, tringarulo, uva catellaneta, uva dei cani, uva di castellaneta, uva nera[2]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2012-08-23].
  2. 2,0 2,1 2,2 Aglianico w bazie danych Instytutu Hodowli Winorośli Geilweilerhof (ang.). [dostęp 20 sierpnia 2013].
  3. 3,0 3,1 3,2 Tutto vino. Guida complete ai vini d'Italia. Florencja: Giunti Editori, 2008, s. 46. ISBN 978-88-440-3610-2. (wł.)
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 Hugh Johnson, Jancis Robinson: Wielki atlas świata win. Buchmann, 2008, s. 184. ISBN 978-83-7670-164-6. (pol.)
  5. 5,0 5,1 5,2 Tom Stevenson: The Sotheby's Wine Encyclopedia. Wyd. 4. Londyn: Dorling Kindersley, 2005, s. 295. ISBN 0-7566-1324-8. (ang.)
  6. L. Costantini, A. Monaco, J.F. Vouillamoz, M. Forlani i inni. Genetic relationships among local Vitis vinifera cultivars from Campania (Italy). „Vitis”. 44 (1), s. 25-34, 2005 (ang.). 
  7. Tutto vino. Guida complete ai vini d'Italia. Florencja: Giunti Editori, 2008, s. 779. ISBN 978-88-440-3610-2. (wł.)
  8. Eckhard Supp, Steffen Maus: Włochy. W: André Dominé: Wino. Wyd. 2. Ożarów Mazowiecki: Wydawnictwo Olesiejuk, 2009, s. 430. ISBN 978-83-7626-712-8. (pol.)
  9. Tutto vino. Guida complete ai vini d'Italia. Florencja: Giunti Editori, 2008, s. 775. ISBN 978-88-440-3610-2. (wł.)
  10. 10,0 10,1 10,2 Eckhard Supp, Steffen Maus: Włochy. W: André Dominé: Wino. Wyd. 2. Ożarów Mazowiecki: Wydawnictwo Olesiejuk, 2009, s. 436. ISBN 978-83-7626-712-8. (pol.)
  11. 11,0 11,1 Tutto vino. Guida complete ai vini d'Italia. Florencja: Giunti Editori, 2008, s. 781. ISBN 978-88-440-3610-2. (wł.)
  12. 12,0 12,1 Stuart Walton, Brian Glover: The Ultimate Encyclopedia of Wine, Beer, Spirits and Liqueurs. Hermes House, 1999, s. 92. ISBN 184380853. (ang.)
  13. Documenti unici DOCG (wł.). Ministero delle Politiche Agricole Alimentari e Forestali. [dostęp 22 sierpnia 2013].
  14. Tom Stevenson: The Sotheby's Wine Encyclopedia. Wyd. 4. Londyn: Dorling Kindersley, 2005, s. 292. ISBN 0-7566-1324-8. (ang.)
  15. Tom Stevenson: The Sotheby's Wine Encyclopedia. Wyd. 4. Londyn: Dorling Kindersley, 2005, s. 290. ISBN 0-7566-1324-8. (ang.)