Fokker T.V

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Fokker T V
Dane podstawowe
Państwo  Holandia
Producent Fokker
Typ samolot bombowy
Konstrukcja średniopłat o konstrukcja mieszanej, podwozie klasyczne – chowane w locie
Załoga 5
Historia
Data oblotu 16 października 1937
Lata produkcji 19381939
Dane techniczne
Napęd 2 silniki gwiazdowe, 9-cylindrowe Bristol Pegasus XXVI
Moc 925 KM (każdy)
Wymiary
Rozpiętość 21,00 m
Długość 16,00 m
Wysokość 4,20 m
Powierzchnia nośna 66,20 m²
Masa
Własna 4650 kg
Startowa 7250 kg
Osiągi
Prędkość maks. 417 km/h
Prędkość przelotowa 335 km/h
Pułap 8550 m (praktyczny)
Zasięg 1550 km
Dane operacyjne
Uzbrojenie
1 działko kal. 20 mm
4 karabiny maszynowe kal. 7,92 mm
1000 kg bomb
Użytkownicy
Holandia
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Fokker T.Vholenderski samolot bombowy z okresu II wojny światowej. W latach 30. najbardziej znana holenderska wytwórnia lotnicza, zajmowała się przede wszystkim konstrukcją samolotów myśliwskich i wielozadaniowych oraz cywilnych samolotów pasażerskich. Jednak już pod koniec 1933 roku rozpoczęto tam wstępne prace projektowe nad nowoczesnym ciężkim (według ówczesnych standardów) dwusilnikowym samolotem bojowym, inspirowanym brytyjskimi konstrukcjami tej kategorii – Armstrong-Whitworth "Whitley", Vickers "Wellington" czy Handley Page "Hampden".

Początkowo rozpatrywano dwa warianty projektu, różniące się dość znacznie wymiarami, masą, napędem i osiągami. Ostateczny projekt samolotu oznaczonego T.V (w niektórych publikacjach spotyka się pisownię T.5) zaakceptowano na przełomie 1935 i 1936 roku, a w maju 1936 roku jego model zaprezentowano na wystawie lotniczej w Sztokholmie, reklamując go jako ciężki samolot pola walki, bombowiec dalekiego zasięgu i samolot transportowy dla 16 spadochroniarzy. Na tym etapie nadal nie rozstrzygnięto jeszcze napędu samolotu, wciąż biorąc pod uwagę brytyjskie silniki gwiazdowe typu Bristol "Mercury" VIII lub Bristol "Pegasus" X albo francuskie rzędowe typu Hispano-Suiza 12Ydrs lub gwiazdowe Gnôme-Rhône 14Kjrs. W tym czasie zresztą holenderskie lotnictwo wojskowe Luchtvaart Afdeling (LVA) traciło powoli zainteresowanie samolotem T.V na rzecz znacznie nowocześniejszego wielozadaniowego samolotu bojowego G.I, także opracowanego w firmie Fokker. Ostatecznie w grudniu 1936 roku LVA zamówiła wstępnie budowę 16 egzemplarzy T.V wprost z desek kreślarskich, z pominięciem budowy prototypu.

Według pierwotnej koncepcji samolot T.V miał służyć jako silnie uzbrojone latające stanowisko ogniowe, tzw. luchtkruiser (powietrzny krążownik). Jego zadaniem miało być długotrwałe patrolowanie w wyznaczonym rejonie frontu lub nad osłanianym obiektem i zwalczanie pojawiających się w tym obszarze wrogich samolotów bombowych. W tym celu od samolotu wymagano silnego uzbrojenia strzeleckiego, dużej prędkości przelotowej i dużej długotrwałości lotu. Zadania bombowe traktowano drugoplanowo i z tego powodu jedynie dwa zbudowane egzemplarze T.V wyposażono w wyrzutniki bombowe. Jednak w chwili wejścia tych maszyn do służby pod koniec lat 30. koncepcja ich użycia zmieniła się radykalnie i nowy samolot miał służyć jako klasyczny średni bombowiec (bommenwerper). W związku z tym pozostające na uzbrojeniu jedynego holenderskiego dywizjonu bombowego Bombardeervliegtuig Afdeling (BomVA) samoloty wyposażono w prowizoryczne zaczepy bombowe, ale mogły one przenosić zaledwie 200-400 kg bomb.

T.V zachował tradycyjną dla wcześniejszych maszyn Fokkera konstrukcję, opracowaną jeszcze podczas I wojny światowej przez Reinholda Platza i rozwijaną w następnych latach. Był to dwusilnikowy wolnonośny średniopłat z chowanym podwoziem i podwójnym usterzeniem pionowym. Stateczniki poziome wsparte były zastrzałami w kształcie litery V. Całkowicie drewniane dwudźwigarowe skrzydła o prostokątnym obrysie centropłata i trapezowych częściach zewnętrznych z zaokrąglonymi końcówkami kryte były sklejką i płótnem. Wyposażone były w lotki i klapy. Zewnętrzne części skrzydeł miały wyraźny wznios 8,5 stopnia. Kadłub o owalnym przekroju z płaskimi bokami miał w środkowej części konstrukcję drewnianą, a w tylnej kratownicową z rur stalowych, krytą sklejką, płótnem i – tylko w niewielkiej części z przodu – blachą duralową. W samolocie zastosowano trójkołowe podwozie ze stałym kółkiem ogonowym, przy czym koła główne chowane były do wnęk w tylnych częściach gondol silnikowych. Do napędu maszyny wybrano ostatecznie brytyjskie silniki gwiazdowe typu Bristol "Pegasus" XXVI.

Produkcja[edytuj | edytuj kod]

16 października 1937 dokonano oblotu pierwszego seryjnego, a jednocześnie prototypu Fokkera T V na lotnisku Schiphol pod Amsterdamem.

W sumie wyprodukowano 10 szt. maszyn w 1938 r. i 5 szt. w 1939 r. Z samolotów tych stworzono jednostkę bombową (Bombardement Vliegafdeeling).

Zastosowanie bojowe[edytuj | edytuj kod]

10 maja 1940 r, w chwili uderzenia Niemców na Holandię w pierwszej linii znajdowało się 9 szt. Fokkerów T V na lotnisku Schiphol pod Amsterdamem. Pozostałe maszyny znajdowały się w remontach i na stanie szkoły na wyspie Texel. Już o 3.50 jedna maszyna została uszkodzona na skutek bombardowania. Pozostałe osiem wystartowało aby zwalczyć atakujące niemieckie bombowce. Holenderskim załogom udało się zestrzelić dwa z atakujących maszyn nieprzyjaciela. Jednak 3 Fokkery zostały utracone z przyczyn niebojowych (awaryjne lądowania i awarie silników).

Tego samego dnia pozostałe 4 bombowce dokonały ataku na lotnisko Ocenburg, na którym stacjonowały niemieckie samoloty transportowe atakujące Holandię. Atak zakończył się pełnym sukcesem i zniszczeniem ponad 30 samolotów typu Junkers Ju 52.

Jednak Fokker por. Swagermana został przechwycony przez kilka myśliwców Bf 109 i zestrzelony. Uratował się tylko dowódca załogi.

Kolejna misja polegała na zaatakowaniu lotniska Waalhaven pod Rotterdamem. Holenderskie bombowce zostały zaatakowane przez nieprzyjacielskie myśliwce i dwa z nich zostały zestrzelone.

Po pierwszym dniu walk na stanie lotnictwa Holandii pozostały tylko dwa Fokkery T V.

11 maja 1940 samoloty te trzykrotnie atakowały mosty na rzece Maas. Podczas ostatniej misji Bf 109 zestrzeliły jednego z Fokkerów.

12 maja 1940 r. ostatni z Fokkerów atakował niemieckie oddziały w rejonie Amsterdamu.

13 maja 1940 r. maszyna pilotowana przez por. Swagermana (tego samego który został zestrzelony pierwszego dnia wojny) zaatakowała most w Moerdijk. Szczęście jednak opuściło holenderskiego lotnika i Fokker został zestrzelony. Cała załoga zginęła.

W 1993 r niedaleko Waddinxveen odnaleziono wrak samolotu zestrzelonego 11 maja 1940.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]