Isabela (Galapagos)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Isabela / Albemarle
Zdjęcie satelitarne: wyspy Isabela, Fernandina (po lewej) i Santiago (po prawej)
Zdjęcie satelitarne: wyspy Isabela, Fernandina (po lewej) i Santiago (po prawej)
Państwo  Ekwador
Prowincja  Galapagos
Akwen Ocean Spokojny
Powierzchnia (120) 4588[1] km²
Populacja (2010)
 • liczba ludności
 • gęstość

2256[1]
2,03 os./km²
Położenie na mapie Galapagos
Mapa lokalizacyjna Galapagos
Isabela / Albemarle
Isabela / Albemarle
Położenie na mapie Oceanu Spokojnego
Mapa lokalizacyjna Oceanu Spokojnego
Isabela / Albemarle
Isabela / Albemarle
Ziemia 0°30′S 91°04′W/-0,500000 -91,066667
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Isabela (Albemarle) – największa wyspa w archipelagu Galapagos, o powierzchni 4588 km², położona w odległości ok. 1000 km od wybrzeża kontynentalnego. Wyspa została nazwana na cześć królowej Hiszpanii, Izabeli Kastylijskiej.

Największą miejscowością i portem morskim jest Puerto Villamil. W roku 2010 wyspa liczyła 2256 mieszkańców, co daje zaludnienie równe 2,03 osoby na km²[1]. Dla porównania, w 1960 wyspa liczyła około 300 mieszkańców. Mieszkańcy zajmują się uprawą ziemniaków, rybołówstwem, hodowlą bydła[2].

Geografia[edytuj | edytuj kod]

Jest to wyspa wulkaniczna o powierzchni 4588 km², stanowiącej 60% łącznej powierzchni archipelagu. Jest ona geologicznie młoda, czego przejawem jest trwająca aktywność wulkaniczna. Najwyższym szczytem wyspy, a także i całego archipelagu, jest wulkan Wolf o wysokości 1707 m n.p.m. Wraz z nim na wyspie znajduje się 6 wulkanów tarczowych; pozostałe to:

Fauna[edytuj | edytuj kod]

Duże rozmiary Isabeli sprawiają, że ochrona przyrody jest trudniejsza niż na mniejszych wyspach archipelagu. Występują tu licznie gatunki zawleczone przez ludzi, stanowiące zagrożenie dla lokalnego ekosystemu (szczególnie koty i szczury). Oprócz legwanów galapagoskich występuje tu inny, endemiczny gatunek legwana, Conolophus marthae. Zimny prąd morski dopływający do zachodniej części wyspy sprawia, że wody wokół niej obfitują w organizmy żywe; naliczono 16 gatunków przypływających tam waleni. Do najbardziej zagrożonych i najrzadszych zwierząt Isabeli należy ptak występujący wyłącznie w lasach namorzynowych na północno-zachodnim wybrzeżu wyspy, kłowacz namorzynowy (Camarhynchus heliobates)[3].

Ostoja ptaków[edytuj | edytuj kod]

Wyżyny wyspy zostały wyszczególnione jako ostoje ptaków IBA przez BirdLife International w 2005 pod numerem EC104 jako Tierras altas de Isabela. Na decyzję wpłynęła obecność jednego krytycznie zagrożonego gatunku, petrel galapagoski (Pterodroma phaeopygia) oraz dwa narażone, myszołów galapagoski (Buteo galapagoensis) i derkaczyk galapagoski (Laterallus spilonota). Pozostałe 10 gatunków ma status najmniejszej troski, są to m.in. muchołap wielkodzioby (Myiarchus magnirostris), kłowacz papugodzioby (Camarhynchus psittacula) i wegetariańczyk (Platyspiza crassirostris)[4].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 CAPÍTULO VI: Islas Galápagos. Fuerza Naval Instituto Oceanographico, 2011. (artykuł bazuje na danych Instituto Nacional de Estadística y Censo <INEC>)
  2. Encyklopedia Powszechna PWN. T. 2. G-M. Warszawa: Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1974, s. 304.
  3. 3,0 3,1 Isabela (ang.). Galapagos Conservancy. [dostęp 2014-11-05].
  4. EC104 Tierras altas de Isabela. BirdLife Data Zone. [dostęp 31 lipca 2014].