Khajuraho

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Khadżuraho)
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Na mapach: 24°51′09″N 79°55′15″E/24,852500 79,920833

Khajuraho
Detal ze świątyni Lakszmany
Detal ze świątyni Lakszmany
Detal ze świątyni Kandarija Mahadew

Khajuraho (dewanagari खजुराहो, transkrypcja Kadźuraho, dawn. Khadżurapura – Miasto palm daktylowych , język bengalski খাজুরাহ) – miejscowość w Indiach w stanie Madhya Pradesh, słynąca z zespołu hinduistycznych świątyń wzniesionych między IX a XII w. przez władców z dynastii Ćandelów.

Według legendy pierwotnie w skład zespołu wchodziło osiemdziesiąt pięć świątyń, do dziś zachowało się mniej niż dwadzieścia. Najbardziej znane świątynie to: Grupa zachodnia (najbardziej znana):

Grupa wschodnia:

Grupa południowa:

Wszystkie świątynie ułożone były na osi wschód-zachód. Charakteryzują się dodatkowo portykiem od strony zachodniej do którego prowadzą długie schody. Do portyku przylega sala dla wiernych i sanktuarium. Architektura świątyń symbolizuje świętą górę Meru. Przedmiot kultu w świątyni zwrócony był zawsze ku wschodowi,

Swą sławę zespół zawdzięcza szczególnie bardzo bogatej dekoracji rzeźbiarskiej zewnętrznych ścian świątyń. Tworzą ją rytmiczne układy splątanych ze sobą postaci. Wiele z nich ma charakter erotyczny, nieraz bardzo śmiały. Wiąże się to ze specyfiką lokalnego hinduizmu. Ćandelowie bowiem popierali skrajne sekty tantryczne, jak kapalikowie, kaulowie, kalamukhowie, czy zwolennicy kultu Sześćdziesięciu Czterech Jogiń. W skład ich pobożności wchodziły również rytuały orgiastyczne, zwane mithuna, wiążące się z zawieszeniem uznawanych norm moralnych. Zespół świątynny został wpisany w roku 1986 na listę światowego dziedzictwa UNESCO.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Ilustrowana Księga Świata - Skarby Świata - Azja. Bielsko-Biała: Pascal, 2002, s. 30-31. ISBN 83-7304-020-X.
  • Roy C. Craven: A Concise History of Indian Art. New York: Pascal, 1976, s. 187-191. ISBN 0-275-85620-8.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons