Liptovská Mara

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Liptovská Mara
Liptovská Mara
Państwo  Słowacja
Powierzchnia 22 km²
Głębokość
• maksymalna

45 m
Wysokość lustra 560 m n.p.m.
Położenie na mapie kraju żylińskiego
Mapa lokalizacyjna kraju żylińskiego
Liptovská Mara
Liptovská Mara
Położenie na mapie Słowacji
Mapa lokalizacyjna Słowacji
Liptovská Mara
Liptovská Mara
Ziemia 49°05′55″N 19°29′20″E/49,098611 19,488889Na mapach: 49°05′55″N 19°29′20″E/49,098611 19,488889
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Liptovská Marazbiornik retencyjny na rzece Wag na Słowacji, na zachód od Liptowskiego Mikułasza.

Liptovská Mara
Liptovská Mara

Zbiornik retencyjny Liptovská Mara powstał w latach 19651975 poprzez przegrodzenie rzeki Wag zaporą ziemną długości 1225 m (w koronie blisko 1350 m) i wysokości maksymalnej 45 m. Zapora, szeroka u podstawy na ok. 270 m, na lewym brzegu opiera się o terasę napływową Wagu w rejonie dawnej wsi Sokolče, natomiast na prawym brzegu o wschodnie stoki góry Úložisko (742 m n.p.m.), stanowiącej zakończenie grzbietu Gór Choczańskich, wysuniętego na południe, w głąb Kotliny Liptowskiej. Do jej budowy zużyto 11 mln m³ ziemi, 300 tys. m³ kamienia i ponad 400 tys. m³ betonu i żelbetu.

Przy położeniu lustra wody na poziomie 560 m n.p.m. powierzchnia lustra wody wynosi 22 km². Przy maksymalnej wysokości lustra 566 m n.p.m. powierzchnia wynosi 27 km², a maksymalna głębokość (przy zaporze) 45 m. Objętość zgromadzonej wody wynosi ok. 360 mln m³, co czyni Liptowską Marę największym zbiornikiem zaporowym Słowacji.

Tuż poniżej zapory, we wsi Beszeniowa, powstał niewielki zbiornik wyrównawczy Beszeniowa.

Podczas budowy Liptovskej Mary wysiedlono, a następnie zalano całkowicie szereg liptowskich wsi: Liptovská Mara, Liptovská Sielnica, Paludza (stojący tam drewniany kościół ewangelicki rozebrano i zrekonstruowano w innym miejscu), Parížovce, Sokolče, Vrbie. Kilka dalszych wsi zalano częściowo: Bobrovník, Liptovský Trnovec, Benice. Mieszkańcy tych miejscowości jedynie w niewielkiej części osiedlili się przy brzegach jeziora (w Liptowskiej Sielnicy i w Liptowskim Trnovcu). Większość z nich przeniosła się do niedalekich miast: Rużomberku i Liptowskiego Mikułasza. Część zabytkowych obiektów mieszkalnych i gospodarczych z terenów zalanych przeniesiono do Muzeum Wsi Liptowskiej w Przybylinie.

Głównym zadaniem zbiornika jest regulacja i wyrównywanie przepływów Wagu dla potrzeb niżej położonych elektrowni tzw. Kaskady Wagu. W zaporze zainstalowano także 4 turbiny wodne, o łącznej mocy 200 MW, produkujące rocznie blisko 270 GWh energii elektrycznej. Równie ważna jest funkcja przeciwpowodziowa zbiornika. Jezioro jest również dopuszczone do użytkowania rekreacyjnego, jednak ogranicza się ono aktualnie jedynie do jednego ośrodka we wsi Liptovský Trnovec na północno-wschodnim brzegu zbiornika.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]