Markiz

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Korona brytyjskiego markiza.

Markiz - tytuł arystokratyczny stosowany w Europie, Chinach i Japonii.

Pierwotnie powstał z tytułu margrabiego (zarządcy marchii w czasach nowożytnego cesarstwa rzymskiego), dopiero w późniejszym okresie nabrał cech dziedzicznego tytułu arystokratycznego, choć nadawano też tytuły margrabiowskie osobiste (nie dziedziczne). Jako tytuł arystokratyczny znajduje się w hierarchii na drugim miejscu, zaraz po księciu, a przed hrabią.

Wyraz pochodzi z francuskiego marquis, które wywodzi się najwyraźniej z germańskiego słowa oznaczającego granicę (mark). W języku niemieckim odpowiadający tytuł to Markgraf, co można analizować jako Mark + graf = granica + hrabia, tj. hrabia opiekujący się granicami. Dawniej hrabia, który chronił granice, był bardziej uprzywilejowany od innych hrabiów, co tłumaczy stosunkowo wysoką ważność w hierarchii. Tym bardziej, że mógł zdobyte na sąsiadach (przeważnie barbarzyńcach) ziemie dodawać do swojej domeny.

Wśród polskich rodzin arystokratycznych wyróżnia się tylko dwa nazwiska z tym tytułem:

  • Myszkowscy (Gonzaga-Myszkowscy), a następnie Wielopolscy - tytuł nadany pod warunkiem dziedziczenia określonych dóbr (zatem w pewnym sensie dziedziczny),
  • Umiastowscy - tytuł nadany jako osobisty (zatem nie dziedziczny) dla Janiny z Ostroróg-Sadowskich, małżonki Władysława hr. Umiastowskiego.