Mesjasz (oratorium)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Georg Friedrich Händel, obraz pędzla Balthasara Dennera (1727)

Mesjasz (HWV 56) – oratorium skomponowane w 1741 roku przez Georga Friedricha Händla. Jest to najpopularniejsza kompozycja Händla, a słynny chór "Hallelujah" z tego oratorium zalicza się do jego najbardziej rozpoznawalnych kompozycji. Dzieło to przyniosło kompozytorowi światową sławę i niezmiennie w każdej epoce przyjmowane jest z zachwytem. Stawiane jest na równi z Pasją według św. Mateusza J.S. Bacha.

Mesjasz powstał w zaledwie dwa tygodnie, między 29 VIII a 14 IX 1741 roku, w czasie szczególnym dla kompozytora, kiedy to narosłe wokół Händla intrygi zniechęcały go do dalszego komponowania. Postanawiając opuścić na zawsze Anglię (w której dziś uważany jest za narodowego kompozytora), przyjął zaproszenie do Irlandii, na koncerty w Dublinie. Irlandczykom, w podziękowaniu za ofiarowaną gościnę, zadedykował nowe oratorium Mesjasz. Premiera odbyła się w Dublinie 13 kwietnia 1742 roku.

Już podczas próby generalnej irlandzcy krytycy zgodnie pisali, że jest to najdoskonalsza kompozycja wszech czasów. Ale sukces dubliński nie został powtórzony w Londynie, gdzie oratorium zostało wystawione pod zmienionym tytułem A sacred oratorio (1743). Początkowe niepowodzenie dzieła spowodowane było przede wszystkim kwestiami religijnymi (oratorium złożone z cytatów z Pisma Świętego wystawiane w operze przez zespół teatralny)[1]. Dopiero po roku 1750 Mesjasz został w Anglii przyjęty z aplauzem.

Tekst oratorium, złożony z 52 ogniw, jest zaczerpnięty z wersetów Pisma Świętego (głównie ksiąg prorockich Starego Testamentu, ale również z Nowego Testamentu). Ich wyboru i zestawienia dokonał Charles Jennens.

Dzieło podzielone jest na trzy części:

  • pierwsza jest zapowiedzią przyjścia Mesjasza,
  • druga opowiada o życiu, śmierci i zmartwychwstaniu Mesjasza,
  • trzecia mówi o misji zbawienia ludzkości.

Wykonanie kompozycji, trudnej technicznie, wiązało się każdorazowo z kłopotami związanymi z doborem odpowiednich wykonawców. Dlatego niektóre fragmenty, w zależności od możliwości, były wielokrotnie zmieniane przez samego Händla, a później przez innych kompozytorów. W związku z tym powstało kilka wersji Mesjasza. Wśród nich jest opracowanie Wolfganga Amadeusza Mozarta oraz wersja Fryderyka Chrysandra – biografa i znawcy muzyki Händla. Wersja Foundling Hospital (przygotowana dla cyklu koncertów charytatywnych mających wspomóc The London Foundling Hospital) z 1754 roku zalicza się do źródłowych partytur tego oratorium.

Najbardziej znanym fragmentem Mesjasza jest chór Hallelujah. Podczas jego wykonania obecny na koncercie król Jerzy II wstał z miejsca, a wraz z nim cała publiczność. Na pamiątkę tego zdarzenia tradycja ta została zachowana w Wielkiej Brytanii i kontynuowana jest w niektórych krajach europejskich (m.in. w Polsce).

Posłuchaj[edytuj | edytuj kod]

(audio)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
(info)
Problem ze ściągnięciem pliku? Zobacz pomoc.


Przypisy

  1. Hogwood 2010, s. 220

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Christopher Hogwood: Handel. Kraków: 2010.