Międzynarodowa skala zdarzeń jądrowych i radiologicznych

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Międzynarodowa skala zdarzeń jądrowych i radiologicznych[1] (ang. International Nuclear and Radiological Event Scale, INES), nazywana także skalą INES – stworzona wspólnie przez Międzynarodową Agencję Energii Atomowej oraz Agencję Energii Jądrowej OECD[2] skala do oceny skutków zdarzeń radiacyjnych oraz sprawnego i jednoznacznego informowania opinii publicznej o takich zdarzeniach. Obecnie jest ona stosowana w ponad 60 krajach, w tym w Polsce[3].

Skala obejmuje 7 punktów (0: odstępstwo, 1–3: incydenty, 4–7: awarie).

7
Wielka awaria
6
Poważna awaria
5
Awaria z zagrożeniem poza obiektem
4
Awaria bez znaczącego zagrożenia poza obiektem
3
Poważny incydent
2
Incydent
1
Anomalia
0
Bez znaczenia dla bezpieczeństwa

Poziom 0[edytuj | edytuj kod]

Czyli "poza skalą". Wypadek nie powoduje skutków, które mogłyby go zakwalifikować do innych poziomów.

Poziom 1[edytuj | edytuj kod]

Czyli "Anomalia".

  • Wypadek powodujący zakłócenie normalnej pracy przy obiekcie lub przedmiocie promieniotwórczym. Przykładem może być np. wypadek przy transporcie odpadów radioaktywnych bez uszkodzenia pojemników czy drobne uszkodzenie rurociągów z takimi substancjami. Nie ma zagrożenia pracowników ze względu na promieniowanie.

Poziom 2[edytuj | edytuj kod]

Czyli "Incydent".

  • Wypadek zakłócający normalną pracę, mogący spowodować nadmierne napromieniowanie personelu. Nadmierne napromieniowanie oznacza przyjęcie promieniowania większego niż statystyczna dawka roczna (2,5 mSv). Skażenie może przedostać się przez niektóre bariery bezpieczeństwa, lecz zostaje zatrzymane przez pozostałe stopnie zabezpieczeń. Może się pojawić w miejscach niepożądanych, co prowadzi do podjęcia działań naprawczych.
    • Przykłady: Elektrownia Atomowa Forsmark, lipiec 2006

Poziom 3[edytuj | edytuj kod]

Czyli "Poważny incydent".

  • Uwolnienie do otoczenia substancji promieniotwórczych, jednak największa dawka, jaką może otrzymać człowiek poza obiektem nie przekracza 1 mSv (40% dawki rocznej). Podjęcie środków zaradczych prawdopodobnie nie będzie potrzebne.
  • Zdarzenie na terenie obiektu, które może powodować rozległe skutki zdrowotne u pracowników lub rozległe skażenie na terenie obiektu. Skażenie może zostać łatwo zlikwidowane.
  • Incydent, w wyniku którego jakakolwiek dalsza niesprawność systemów bezpieczeństwa może hipotetycznie doprowadzić do awarii.

Poziom 4[edytuj | edytuj kod]

Czyli "Awaria bez znaczącego zagrożenia poza obiektem".

  • Uwolnienie do otoczenia substancji promieniotwórczych, jednak największa dawka, jaką może otrzymać człowiek poza obiektem nie przekracza kilku milisiwertów. Podjęcie środków zaradczych prawdopodobnie nie będzie potrzebne, z wyjątkiem kontroli żywności.
  • Awaria powodująca znaczne uszkodzenie obiektu jądrowego i powodująca trudne do naprawienia straty, np. częściowe stopienie rdzenia reaktora lub porównywalne zdarzenia w obiektach niereaktorowych.
    • Przykłady:
  • Prawdopodobieństwo napromieniowania jednego lub kilku pracowników teoretyczną dawką śmiertelną.

Poziom 5[edytuj | edytuj kod]

Czyli "Awaria z zagrożeniem poza obiektem".

Poziom 6[edytuj | edytuj kod]

Czyli "Poważna awaria"

  • Uwolnienie do otoczenia substancji promieniotwórczych w ilościach równoważnych skutkom uwolnienia od tysięcy do dziesiątków tysięcy terabekereli jodu-131. Prawdopodobnie będzie konieczne pełne podjęcie środków zaradczych, przewidzianych w planach postępowania awaryjnego.

Poziom 7[edytuj | edytuj kod]

Czyli "Wielka awaria"

  • Uwolnienie znacznych ilości substancji promieniotwórczych, w ilościach równoważnych skutkom uwolnienia ponad dziesiątków tysięcy terabekereli jodu-131. Konieczne ewakuacje terenów skażonych i podjęcia działań odkażających, możliwe ofiary śmiertelne i długotrwałe skażenie terenu mieszanką krótko- i długożyciowych pierwiastków radioaktywnych. Możliwe, że skażenie przekroczy granice kraju, gdzie znajduje się jego źródło. Występują długotrwałe skutki środowiskowe.

Dotychczas dwa wydarzenia:

Przypisy

  1. Państwowa Agencja Atomistyki: Skala INES (pol.). Państwowa Agencja Atomistyki. [dostęp 2014-08-25].
  2. The International Nuclear and Radiological Event Scale (INES): 20 years of nuclear communication. , 2010-10-14. www.oecd-nea.org (ang.). [dostęp 21 sierpnia 2013]. 
  3. Międzynarodowa Skala Zdarzeń Jądrowych i Radiologicznych INES (pol.). paa.gov.pl. [dostęp 2011-03-18].
  4. 4,0 4,1 IAEA Update on Fukushima Nuclear Accident (12 April 2011, 4:45 UTC) (ang.). iaea.org, 2011-04-12. [dostęp 2011-04-12].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]