Kropidło szafranowe

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Oenanthe crocata)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kropidło szafranowe
Oenanthe crocata2.jpg
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad klad astrowych
Rząd selerowce
Rodzina selerowate
Rodzaj kropidło
Gatunek kropidło szafranowe
Nazwa systematyczna
Oenanthe crocata L.
Sp. pl. 1:254. 1753
"(systm)" Systematyka w Wikispecies
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons

Kropidło szafranowe (Oenanthe crocata) – gatunek trującej rośliny z rodziny selerowatych (Apiaceae). Rośnie dziko w Europie (Portugalia, Hiszpania, Francja, Włochy, Belgia, Wielka Brytania i Irlandia) oraz w Maroku[2].

Morfologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Roślina o przyjemnym, słodkim smaku i zapachu. Kwiaty drobne, białe. Wymaga miejsc podmokłych, rośnie na brzegach stawów i rzek.

Etnofarmakologia[edytuj | edytuj kod]

W starożytności na Sardynii praktykowano rytualne zabójstwa – podawano ludziom, często starcom niepotrafiącym już zadbać o siebie, truciznę. Wywoływała na twarzy szeroki („sardoniczny” – od Sardynii) uśmiech, odsłaniający zęby, i paraliż twarzy. Przez długi czas naukowcy nie wiedzieli, z jakiej rośliny wytwarzano truciznę. W Universita degli Studi del Piemonte Orientale pod nadzorem chemika Giovanniego Appendino przeprowadzono badania, które wykazały, że toksyczne substancje zawarte były właśnie w Oenanthe crocata[3]. Według naukowców nie ma wątpliwości, że herba sardonica opisywana w starożytnej literaturze medycznej jest tożsama z Oenanthe crocata. W przeciwieństwie do wielu trujących roślin O. crocata ma przyjemny, słodki smak i przyjemny zapach. Wyjaśnienie mechanizmu molekularnego potwierdza uśmiech sardoniczny (risus sardonicus) opisany przez starożytnych autorów[4].

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-05-01].
  2. Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-05-05].
  3. James L. Reveal: Naukowcy odkryli zioło, wywołujące diaboliczny uśmiech (pol.). wp.pl. [dostęp 2009-06-09].
  4. G. Appendino, F. Pollastro, L. Verotta, M. Ballero i inni. Polyacetylenes from sardinian Oenanthe fistulosa: a molecular clue to risus sardonicus.. „J Nat Prod”. 72 (5), s. 962-5, May 2009. doi:10.1021/np8007717. PMID 19245244.