Pomnik Szalonego Konia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Pomnik Szalonego Konia
Pomnik w roku 2010
Pomnik w roku 2010
Państwo  Stany Zjednoczone
Stan  Dakota Południowa
Miejscowość Black Hills
Typ pomnika posąg
Projektant Korczak Ziółkowski
Całkowita wysokość 172 m
Rozpoczęcie budowy 1948
Ukończenie budowy prace trwają
Położenie na mapie Dakoty Południowej
Mapa lokalizacyjna Dakoty Południowej
Pomnik Szalonego Konia
Pomnik Szalonego Konia
Położenie na mapie Stanów Zjednoczonych
Mapa lokalizacyjna Stanów Zjednoczonych
Pomnik Szalonego Konia
Pomnik Szalonego Konia
Ziemia 43°50′12,44″N 103°37′27,79″W/43,836789 -103,624386
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Pomnik Szalonego Konia (ang. Crazy Horse Memorial) – monument poświęcony wodzowi Dakotów Oglala Szalonemu Koniowi (Tasunka Witko) i Indianom. Kuty w skale góry Thunderhead w Górach Czarnych (ang. Black Hills) w hrabstwie Custer stanu Dakota Południowa.

Gdy zostanie ukończony, będzie największym na świecie pomnikiem. Rzeźba będzie miała 195 m długości i 172 m wysokości. Sama głowa, której wykuwanie zakończono w 1998 roku, ma 25 m wysokości. Dla porównania, znajdujące się 15 km na północny wschód głowy prezydentów wykute w zboczu Mount Rushmore mają wysokość 18 m. Pomnik jest główną atrakcją tzw. Crazy Horse Memorial Center.

Pomnik przedstawia wodza Dakotów Oglala Szalonego Konia, który wsławił się w bitwie nad Little Bighorn w 1876 r., a krótko potem został zdradziecko zamordowany.

Prace nad rzeźbą rozpoczął w 1948 r., na zaproszenie krewnego Szalonego Konia, wodza Dakotów Henry'ego Standing Beara, rzeźbiarz polskiego pochodzenia, Korczak Ziółkowski. Dziś kontynuuje je jego rodzina.

Szalony Koń unikał kontaktów z białymi i nie jest znana żadna jego stuprocentowo pewna fotografia (najbardziej znane zdjęcie "Crazy Horse'a" przedstawia innego wojownika Siuksów). Z tego powodu, jak również dlatego, że prywatny pomnik znajduje się na terenie świętych dla Dakotów Gór Czarnych i - zdaniem krytyków - odwraca uwagę od problemów współczesnych tubylczych Amerykanów (a także z przyczyn ekologicznych i artystycznych), istnienie pomnika i działalność Centrum Crazy Horse'a bywają krytykowane przez niektóre środowiska indiańskie. Z drugiej strony wielu Indian chętnie wykorzystuje możliwości ekonomiczne i edukacyjne, stwarzane przez różne formy działalności Centrum (w tym muzeum i fundację dla indiańskich uczniów) i przez napływ licznych turystów w Góry Czarne.

Budowa pomnika nie jest i nigdy nie była finansowana przez państwo (sam Ziółkowski odrzucał taką możliwość, w tym oferowane 10 mln. dolarów, by zachować niezależność projektu). Środki na pokrycie kosztów dynamitu i ciężkiego sprzętu, za pomocą których prowadzone są prace, pochodzą z datków na rzecz fundacji "Crazy Horse Memorial Foundation". Fundacja jest organizacją non profit i została założona z inicjatywy żony zmarłego w 1982 roku rzeźbiarza, Ruth. Mottem fundacji są słowa Szalonego Konia: "My land is where my dead lie buried" (Moje ziemie są tam, gdzie leżą pochowani moi ludzie).

Do 2007 projekt kosztował 17 milionów USD.[1]

Przypisy

  1. Najwyższy Czas!, 06.10.2007, str.XXXVII

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]