Przestępczość zorganizowana

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Przestępczość zorganizowana – zjawisko kryminalne występujące w skali międzynarodowej, którego nie można ściśle ograniczyć stanem faktycznym przestępstwa. Obejmuje ona zbiór poszczególnych przestępstw, złożoną postać (formę) aspołecznych zachowań, nie jest zjawiskiem wcześniej nieznanym, występowała w wielu krajach, w różnej formie, a przedmiotem jej zainteresowań były różne obszary życia społeczno-ekonomicznego.

Definiowanie przestępczości zorganizowanej w Polsce[edytuj | edytuj kod]

Problem definicji przestępczości zorganizowanej jest niezwykle kontrowersyjny i skomplikowany ze względu na różnorodność i zmienność form jej występowania w różnych krajach, dlatego definicji tego rodzaju przestępczości istnieje wiele. W polskiej praktyce organów ścigania i wymiaru sprawiedliwości są wykorzystywane różne definicje wypracowane przez poszczególne państwa i organizacje międzynarodowe.

Biuro do Walki z Przestępczością Zorganizowaną Komendy Głównej Policji posługuje się własną definicją przestępczości zorganizowanej, na którą składa się kilka elementów. Sprawcy działają z chęci zysku lub żądzy władzy, działalność grupy trwa przez dłuższy czas, jest to zorganizowana struktura, w której występuje podział zadań między członkami, sposobem zarabiania pieniędzy jest multiprzestępczość, grupa jest hermetyczna, zdyscyplinowana i poddana kontroli, używa przemocy lub innych środków zastraszania, dąży do wywarcia wpływu na politykę, organy ścigania, sądy lub media, nieraz prowadzi działalność w skali międzynarodowej, „pierze brudne pieniądze".

Pojęcie przestępczość zorganizowana do polskiego ustawodawstwa zostało wprowadzone w ustawie O ochronie obrotu gospodarczego z 12 X 1994 r. Do normy prawnej zakazującej „prania brudnych pieniędzy" (jednak bez właściwej interpretacji prawnej).

W treści Kodeksu karnego zawarto najważniejsze z punktu widzenia niniejszego zagadnienia unormowania prawne, stanowiące obecnie podstawy ścigania działalności zorganizowanych grup oraz związków przestępczych. Zgodnie z Art. 258. § 1 Kodeksu Karnego "Kto bierze udział w zorganizowanej grupie albo związku mającym na celu popełnianie przestępstw, w tym i przestępstw skarbowych, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3". Kolejne paragrafy tegoż artykułu przewidują kwalifikowany typ wzmiankowanego przestępstwa, zagrożony wyższą odpowiedzialnością karną sprawcy. Odpowiednio § 2 przewiduje za członkostwo w grupie lub związku przestępczym, jeśli struktura ta miała charakter zbrojny, karę pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Zgodnie z § 3 kto zakłada lub kieruje grupą albo związkiem przestępczym podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8. Znamienne pozostaje rozróżnienie podmiotu przestępstwa, wedle stopnia zorganizowania: na związek przestępny oraz zorganizowaną grupę przestępczą. Za związek przestępczy uważać należy trwały zespół przynajmniej 3 osób, przejawiający cechy zorganizowania zmaterializowane w ustalonych regułach przyjmowania do struktury nowych członków, zasadzie podporządkowania hierarchicznego, dyscypliny oraz realizacji obowiązków związanych z przydzielonym zakresem kompetencji, właściwych dla profilu działania związku. Natomiast pod pojęciem zorganizowanej grupy przestępczej rozumieć należy współpracę, co najmniej, trzech osób, której cel stanowi popełnienie określonych przestępstw lub też generalnie popełnianie przestępstw o luźnym związku zachodzącym pomiędzy poszczególnymi popełnionymi czynami, między innymi bez określenia stałych ról i utrwalonych hierarchii wewnątrz struktury, o większym jednak określeniu ról niż przy współsprawstwie. Nie stanowi jednak grupy przestępczej samo zawiązanie porozumienia z inną osobą lub osobami w celu popełnienia jednostkowego przestępstwa[1].

Przestępczość zorganizowana na świecie[edytuj | edytuj kod]

W wielu państwach na świecie działają zorganizowane grupy przestępcze, często posiadające długą tradycję.
Poniżej przedstawiono najbardziej znane zorganizowane grupy przestępcze z podziałem na państwa w których występują.

  • Meksyk - kartele narkotykowe, posiadają własne bojówki paramilitarne, od lat 90 prowadzą między sobą tzw.: wojny narkotykowe o kontrolę szlaków narkotykowych do Stanów Zjednoczonych, do walki z nimi meksykański rząd w 2006 wysłał wojsko;
  • Włochy - mafia, zorganizowana grupa przestępcza oparta na więzach rodzinnych;
  • Stany Zjednoczone - najbardziej znane obecnie gangi to Bloods oraz Crips;
  • Japonia - Yakuza, tradycyjna organizacja przestępcza uważana za największą na świecie.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. http://turalinski.pl/index.php/rozdzia-i-zarys-polskiej-przestpczoci-zorganizowanej#kotwica2 Dokumentacja III RP: Międzynarodowy obrót gospodarczy..., K. Turaliński, Media Polskie, Radom 2009

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]