Salon Odrzuconych

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Salon Odrzuconych (fr. Salon des Refusés) – wystawa dzieł odrzuconych przez jury paryskiego salonu, zorganizowana na polecenie Napoleona III w 1863 roku.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Paryski salon w XIX wieku miał monopol na wystawianie dzieł; niemożliwa była kariera artystyczna bez wcześniejszego zaprezentowania dorobku na salonie. O zaprezentowaniu dzieł na salonie decydowało jury, które wobec stale rosnącej ich liczby (w 1801 wystawiono 485 obrazów[1], w 1806 – 707, w 1848 – 5180[2]) musiało także odrzucać ich coraz więcej. W 1863 liczba dzieł nieprzyjętych na salon sięgała 3000[3] albo nawet 4000[4]. Édouard Manet i Gustave Doré złożyli w tej sprawie do ministerstwa list protestacyjny. Dowiedział się o tym Napoleon III, a następnie po obejrzeniu odrzuconych obrazów polecił pokazać je na odrębnej wystawie, nazwanej wówczas Salonem Dodatkowym:

Liczne reklamacje zostały przedłożone Cesarzowi w związku z dziełami odrzuconymi przez jury Salonu. Jego Cesarska Mość, pragnąc żeby publiczność oceniła słuszność tych reklamacji, postanowił, że dzieła artystów odrzuconych zostaną pokazane w innej części Palais de l'Industrie. Artyści, którzy nie chcą brać udziału w tej wystawie, będą mogli wycofać swoje prace po zawiadomieniu administracji. Wystawa zostanie otwarta 15 maja. Prace można wycofać do 7 maja; po upływie tego terminu zostaną one umieszczone w salach wystawowych[5].

Wystawa ta odbyła się 15 dni po oficjalnym salonie w tym samym budunku: Palais de l'Industrie w Paryżu. Pokazano łącznie 1200 obrazów 380 autorów[4]. Wśród nich były płótna Maneta (w tym Śniadanie na trawie), Johana Bartholda Jongkinda, Camille Pissarra i Symfonia w bieli Jamesa McNeilla Whistlera. Frekwencja na Salonie Odrzuconych równała się z tą na salonie oficjalnym; jednak Salon Odrzuconych, pozbawiony powagi oficjalnego salonu, stał się miejscem odwiedzanym przez szukający rozrywki tłum i okazją do prymitywnego szydzenia z artystów i ich dzieł. Ukazało się wiele artykułów prasowych krytykujących wystawę, ale były także głosy przychylne. Paul Mantz w "Gazette des Beaux-Arts" uznał Salon Odrzuconych za przywrócenie wolności sztukom[6].

Przypisy

  1. The Dictionary of Art, Oxford 1996, t. 24, s. 171.
  2. M. Poprzęcka, Akademizm, Warszawa 1989, s. 41.
  3. J. Guze, Impresjoniści, Warszawa 1986, s. 47.
  4. 4,0 4,1 Z. Kępiński, Impresjonizm, Warszawa 1982, s.43.
  5. Decyzja Napoleona III, "Le Moniteur Universel", 24 kwietnia 1863 (cytat za: J. Guze, Impresjoniści, Warszawa 1986, s. 47–48).
  6. "Gazette des Beaux-Arts", 1.07.1863. Za: Z. Kępiński, Impresjonizm, Warszawa 1982, s.47.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • J. Guze, Impresjoniści, Warszawa 1986.
  • Z. Kępiński, Impresjonizm, Warszawa 1982.