Tartessos

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Obszar wpływów Tartessos
Złote Tartessus

Tartessos – w starożytności region na południu Półwyspu Iberyjskiego (Andaluzja) oraz port leżący za Cieśniną Gibraltarską, przy ujściu rzeki Gwadalkiwir (w starożytności Betis). Miasto nie zostało jak dotąd zlokalizowane, choć niektórzy badacze utożsamiają Tartessos z kolonią fenickąGades (dzisiejszy Kadyks), czasami identyfikowane również z Tarszisz ze Starego Testamentu. Sławne z bogactw, centrum handlu cyną, miedzią, srebrem i złotem, częściowo pochodzącym z północno-wschodniej Hiszpanii. Istnieją hipotezy że tamtejsi żeglarze pływali w celach handlowych do Wysp Brytyjskich (ściślej Kornwalii – handel cyną). Tartessos zostało założone pod koniec II tysiąclecia p.n.e. Mieszkańcy handlowali z Kartaginą, utrzymywali również kontakt z Grekami. Największy rozkwit tej kultury wypada na lata 750600 p.n.e., wtedy to pojawiło się pismo – którego jednak nie udało się odczytać - doszło też zapewne do wykształcenia się struktur politycznych (Herodot wymienia króla Tartessosu z VIIVI wieku). Miasto upadło w VI wieku p.n.e. na skutek wielu czynników, z których najważniejsze to:

  • ekspansja terytorialna Kartaginy;
  • spadek znaczenia brązu wskutek rozprzestrzenienia się żelaza;
  • pojawienie się nowych źródeł zaopatrzenia w cynę, np. Kornwalia;
  • łupieżce napady iberyjskiego plemienia Luzytanów

Ciekawostką jest, iż niektórzy (m.in. niemiecki badacz starożytności Adolf Schulten[1]) utożsamiają Tartessos z mityczną Atlantydą.

Przypisy

  1. Praca zbiorowa: Oxford - Wielka Historia Świata. Cywilizacje Europy. Indoeuropejczycy - Celtowie. T. 12. Poznań: Polskie Media Amer.Com, 2006, s. 211. ISBN 83-7425-367-3.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Tadeusz Miłkowski, Paweł Machcewicz: Historia Hiszpanii. Wrocław: Zakład ńarodowy im. Ossolińskich, 1998, s. 12-13. ISBN 83-04-04403-X.