Wałpusz (jezioro)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Wałpusz
Państwo  Polska
Województwo  warmińsko-mazurskie
Powierzchnia 371,0-436,9 ha
Wymiary 5,72 × 1,56 km
Głębokość
• średnia
• maksymalna

4,2[1] m
10,3[1] m
Objętość 18146,9 tys. m³
Klasa jakości wody II[2] (w roku 1986)
Wysokość lustra 143,3-143,8 m n.p.m.
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Wałpusz
Wałpusz
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Wałpusz
Wałpusz
Ziemia 53°35′56″N 21°04′18″E/53,598889 21,071667Na mapach: 53°35′56″N 21°04′18″E/53,598889 21,071667

Wałpusz - jezioro w woj. warmińsko-mazurskim, w powiecie szczycieńskim, w gminie Szczytno.

Opis[edytuj | edytuj kod]

Jezioro wydłużone z północy na południe, zwężające się w północnej części. Brzegi południowej części raczej płaskie i podmokłe, na północy przeważają bardziej strome. Jezioro jest typu leszczowego. Jest czyste, jednak poprzez rabunkową gospodarkę od jakiegoś czasu trudno złowić tam duże ryby. Dno muliste, roślinność zanurzona (rogatek, rdestnica, moczarka) tworzy bujne łąki podwodne.

Jezioro jest hydrologicznie otwarte: w południowo-wschodniej zatoce wpływa Kanał Marksobski z jeziora Marksoby; na północy wpływa rzeczka z Jeziora Starokiejkuckiego; na południu wypływa rzeka Wałpusza, która poprzez Omulew łączy się z Narwią. Na terenie całego jeziora i jego brzegów obowiązuje od 2003 r. strefa ciszy[potrzebne źródło].

Turystyka[edytuj | edytuj kod]

W okolicy jeziora znajduje się stosunkowo niewiele domków letniskowych, największe ich skupisko jest przy północnym krańcu, w okolicy wsi Stare Kiejkuty (dojazd jak do Starych Kiejkut). Nad jeziorem są też dwa duże ośrodki wypoczynkowe: policyjny Wyższej Szkoły Policji na północnym wschodzie i prywatny ("Cicha Polana") na południowym zachodzie, przy wsi Wałpusz.

Dane morfometryczne[edytuj | edytuj kod]

Powierzchnia zwierciadła wody według różnych źródeł wynosi od 371,0 ha[2] do 436,9 ha[1]. Zwierciadło wody położone jest na wysokości 143,3 m n.p.m.[2] lub 143,8 m n.p.m.[1] Średnia głębokość jeziora wynosi 4,2 m[1], natomiast głębokość maksymalna 10,3 m[1].

Na jeziorze znajdują się dwie wyspy o powierzchni 1,8 h[potrzebne źródło]. Długość linii brzegowej to 14 800 m[potrzebne źródło].

W oparciu o badania przeprowadzone w 1986 roku wody jeziora zaliczono do II klasy czystości[2].

Hydronimia[edytuj | edytuj kod]

Według urzędowego spisu opracowanego przez Komisję Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych (KNMiOF) nazwa tego jeziora to Wałpusz[3]. Na mapach topograficznych północna zatoka tego jeziora występuje pod nazwą Ochódzionek[4]. Za czasów niemieckich nazywane było Waldpusch See, Walpusch i Alpus.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 1,5 według IRŚ za Adam Choiński: Katalog jezior Polski. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2006, s. 393. ISBN 83-232-1732-7.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 Adam Choiński: Katalog jezior Polski. Poznań: Wydawnictwo Naukowe UAM, 2006, s. 393. ISBN 83-232-1732-7.
  3. Komisja Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych: Hydronimy. Izabella Krauze-Tomczyk, Jerzy Ostrowski (oprac. red). T. 1. Cz. 2: Wody stojące. Warszawa: Główny Urząd Geodezji i Kartografii, 2006, s. 366. ISBN 83-239-9607-5. [dostęp 24 stycznia 2010].
  4. Mapa topograficzna dostępna w serwisie geoportal.gov.pl. [dostęp 26 lutego 2010].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]