Alex MacIntyre

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Alexander MacIntyre (ur. 5 kwietnia 1954, zm. 17 października 1982 na Annapurnie w Himalajach) – wspinacz, alpinista i himalaista angielski.

Kariera wspinaczkowa[edytuj | edytuj kod]

Poważne osiągnięcia wspinaczkowe miał już jako student Uniwersytetu Leeds. Był tam jednym z liderów grupy młodych wspinaczy, którzy z powodzeniem wprowadzali szybkie techniki zimowe, wcześniej znane z gór Szkocji, na wielkie ściany Alp (tzw. technika frontalna, chodzenie na przednich zębach raków i z dwoma krótkimi czekanami w rękach, front pointing technique, bez kucia stopni w lodzie). Głośnymi sukcesami MacIntyre'a i tej grupy było pierwsze jednodniowe – wówczas wręcz szokująco krótkie – przejście słynnej lodowej drogi przez tzw. "Całun" na Grandes Jorasses (1975). Do tego w roku 1976 zespoły MacIntyre'a dodały szybkie przejście ściany Eigeru tzw. direttissimą Harlina (1976) i dwie nowe drogi lodowe na Grandes Jorasses (z czego lodowa droga środkowym kuluarem jest ryzykowna i właśnie dla bezpieczeństwa wymaga szybkiego wspinania się w lodzie).

Rok później uczestniczył w pierwszym swym wyjeździe w góry wysokie i stał się jednym z prekursorów tzw. stylu alpejskiego na wielkich ścianach najwyższych gór Azji.

W latach 1977-1981 w Hindukuszu i Himalajach wspinał się w polsko-brytyjskich wyprawach, które dokonały ówczesnych najlepszych przejść wielkościanowych w tzw. stylu alpejskim. Z czasem wraz z Wojciechem Kurtyką stanowili trzon tych wypraw (nazwany żartobliwie przez Kurtykę East-West Precipice Group[1]). Do dokonań tego zespołu z tego okresu należą nowe drogi ścianami Kohe Bandaka, Changabang, Dhaulagiri. Był to najlepszy okres współpracy polsko-angielskiej w owych nowatorskich wspinaczkach ścianowych, a MacIntyre okazał się tej współpracy najtrwalszym filarem ze strony brytyjskiej.

W roku 1982 uczestniczył w dwóch małych wyprawach brytyjskich (druga z udziałem Szwajcara), wytyczających drogi ścianowe na ośmiotysięczniki w stylu alpejskim. Wiosenna ekspedycja w masyw Sziszapangmy zakończyła się pełnym sukcesem i dwiema nowymi drogami, jesienna na Annapurnę okazała się tragiczna.

Ważniejsze wspinaczki[edytuj | edytuj kod]

Alpy[edytuj | edytuj kod]

  • 1975 – Grandes Jorasses, pn. ścianą, lewą częścią, tzw. "Całun" (droga Desmaisona), pierwsze przejście jednodniowe
  • 1976 – Eiger, pn. ścianą, direttissimą Harlina, pierwsze przejście bez stylu oblężniczego (4. w ogóle)
  • 1976 – Grandes Jorasses, pn. ścianą, nowa droga lewym skrajem, tzw. "Mały Całun"’, partnerzy Tim Rhodes, William Todd, w 1 dzień
  • 1976 – Grandes Jorasses, pn. ścianą, nowa droga środkowym kuluarem (Colton-MacIntyre, tzw. Kuluar Centralny), partner Nick Colton, w półtora dnia

Góry najwyższe[edytuj | edytuj kod]

Inne aspekty[edytuj | edytuj kod]

MacIntyre był kojarzony z luźnym stylem życia (nie przypadkiem zwano go dirty Alex[2]), czego doświadczyli też polscy partnerzy jego wypraw.

W latach 1978-1980 pełnił funkcję sprzętowego doradcy BMC (National Officer).

Zginął w trakcie wytyczania nowej drogi na Annapurnę, prawym skrajem jej południowej ściany, w trzyosobowej wyprawie (z Johnem Porterem i René Ghilinim). Uderzony odosobnionym kamieniem w głowę spadł ok. 500 m do szczeliny brzeżnej pod ścianą[3].

Imię MacIntyre'a (Alex MacIntyre Memorial Hut, AMMH) nosi jedno ze schronisk wspinaczkowych w Szkocji, w miejscowości North Ballachulish w Onich, blisko Glen Coe (zob. Linki zewnętrzne). Jest ono zarządzane wspólnie przez Mountaineering Council of Scotland (MCofS) i British Mountaineering Council (BMC).

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Józef Nyka: „Taternik” nr 2/1982, s. 79, zob. źródła
  2. Alex MacIntyre na stronie Mountain Heritage Trust (MHT), 3. zdanie (ang.) (dostęp 7 marca 2010)
  3. John Porter: Annapurna.... AAJ 1983, s. 242), (zob. źródła)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Biogramy[edytuj | edytuj kod]

Relacje z wypraw[edytuj | edytuj kod]

  • John Porter: Bandaka and Changabang, AAJ 1979, s. 29–35; Changabang South Buttress, Climbing, No. 55, 1979; South Side Story, Mountain, No. 65, January/February 1979
  • Alex MacIntyre: Dhaulagiri’s East Face. Nick Estcourt Memorial Expedition, American Alpine Journal (AAJ) 1981, s. 45-50; Broken English, Mountain, No. 77, January/February 1981
  • Doug Scott: Shishapangma’s Southwest face. AAJ 1983, s. 35-39
  • John Porter: Annapurna, South Face Tragedy. AAJ 1983, s. 241-242
  • Doug Scott, Alex MacIntyre: The Shishapangma Expedition, Granada Publishing, London, 1984, ​ISBN 0-246-12013-4​, The Mountaineers, Seattle 1984, ​ISBN 0-89886-098-9​ (i wznowienia)
  • Doug Scott, Alex MacIntyre: Shisha Pangma: The Alpine-Style First Ascent of the South-West Face (wznowienie pod zmienionym tytułem, tzw. reprint edition), Baton Wicks, London 1994, ​ISBN 1-898573-36-0​; The Mountaineers, Seattle 2000, ​ISBN 0-89886-723-1

Inne źródła[edytuj | edytuj kod]

  • Jakub Radziejowski: Grandes Jorasses – ściana ścian. "Góry", nr 6 (133) czerwiec 2005, s. 34-37 i 27 [szczegółowe omówienie topografii i historii ściany]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]