Antoni Dobiszewski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Antoni Dobiszewski
Ilustracja
Antoni Dobiszewski
Data i miejsce urodzenia 25 maja 1895
Goślice
Data i miejsce śmierci 16 października 1942
Warszawa
Zawód, zajęcie nauczyciel
Odznaczenia
Order Krzyża Grunwaldu III klasy

Antoni Dobiszewski ps. „Tramwajarz” (ur. 25 maja 1895 w Goślicach, zm. 16 października 1942 w Warszawie) – polski działacz komunistyczny i związkowy, nauczyciel.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Pochodził z rodziny chłopskiej, był synem rolnika. Ukończył gimnazjum w Płocku (mimo trudnej sytuacji materialnej), następnie pracował jako nauczyciel w rodzinnej wsi Goślice. Zdobył również przygotowanie do zawodu nauczyciela matematyki na poziomie szkoły średniej na specjalnym kursie. Od 1918 był nauczycielem gimnazjum w Staszowie, później w gimnazjum w Płocku; od 1922 należał do Komunistycznej Partii Robotniczej Polski, stając się aktywnym działaczem. Wkrótce został zwolniony z pracy i przeniósł się do Warszawy, gdzie otrzymał posadę nauczyciela fizyki i wychowawcy w gimnazjum Związku Nauczycielstwa Polskiego. Podjął także studia na Wydziale Matematycznym Uniwersytetu Warszawskiego.

W Warszawie kontynuował działalność polityczną; należał do Komunistycznej Partii Polski, kierował szkołą wieczorową dla młodocianych robotników, był w gronie założycieli Uniwersytetu Robotniczego w Warszawie (przy ul. Wolność); występował w obronie zagrożonych zwolnieniem działaczy komunistycznych. Prowadził również działalność kulturalno-oświatową. W 1934 został przez władze przeniesiony na emeryturę.

Po wybuchu II wojny światowej zaangażował się w działalność konspiracyjną. Działał w Polskiej Partii Robotniczej. W kwietniu 1942 został aresztowany przez gestapo. Po półrocznym więzieniu na Pawiaku wraz z 50 innymi członkami ruchu oporu zginął w publicznej egzekucji w Warszawie (16 października 1942).

W 1946 został pośmiertnie odznaczony Orderem Krzyża Grunwaldu III klasy[1].

Upamiętnienie[edytuj | edytuj kod]

Imię Antoniego Dobiszewskiego zostało nadane szkole podstawowej i XLIV Liceum Ogólnokształcącemu w Warszawie (przy ul. Dolnej). Do 31 sierpnia 2018 nosiło imię Antoniego Dobiszewskiego. W głosowaniu na nowego patrona szkoły przeprowadzonym w lutym 2018 najwięcej głosów otrzymał Stefan Banach. Od 24 listopada 1961 do 9 listopada 2017 był patronem ulicy w Warszawie na terenie dzielnicy Wola[2]. Obecnie jest to ulica Adama Bienia.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. M.P. z 1947 r. nr 23, poz. 53
  2. Uchwała nr 28 Rady Narodowej Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 24 listopada 1961 r. w sprawie nadania nazw ulicom, "Dziennik Urzędowy Rady Narodowej m.st. Warszawy, Warszawa, dnia 20 grudnia 1961 r., nr 22, poz. 96, s. 2; Zarządzenie Zastępcze Wojewody Mazowieckiego z dnia 9 listopada 2017 r. w sprawie nadania nazwy ulicy, „Dziennik Urzędowy Województwa Mazowieckiego”, Warszawa, dnia 10 listopada 2017 r., poz. 10141.