Antoni Dobiszewski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Antoni Dobiszewski
Ilustracja
Antoni Dobiszewski
Data i miejsce urodzenia 25 maja 1895
Goślice
Data i miejsce śmierci 16 października 1942
Warszawa
Zawód, zajęcie nauczyciel
Edukacja szkoła średnia, kurs nauczycielski
Partia Komunistyczna Partia Polski
Odznaczenia
Order Krzyża Grunwaldu III klasy

Antoni Dobiszewski ps. „Tramwajarz” (ur. 25 maja 1895 w Goślicach, zm. 16 października 1942 w Warszawie) – polski działacz komunistyczny i związkowy, nauczyciel.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Pochodził z rodziny chłopskiej, był synem rolnika. Ukończył gimnazjum w Płocku (mimo trudnej sytuacji materialnej), następnie pracował jako nauczyciel w rodzinnej wsi Goślice. Zdobył również przygotowanie do zawodu nauczyciela matematyki na poziomie szkoły średniej na specjalnym kursie. Od 1918 był nauczycielem gimnazjum w Staszowie, później w gimnazjum w Płocku; od 1922 należał do Komunistycznej Partii Robotniczej Polski, stając się aktywnym działaczem. Wkrótce został zwolniony z pracy i przeniósł się do Warszawy, gdzie otrzymał posadę nauczyciela fizyki i wychowawcy w gimnazjum Związku Nauczycielstwa Polskiego. Podjął także studia na Wydziale Matematycznym Uniwersytetu Warszawskiego.

W Warszawie kontynuował działalność polityczną; należał do Komunistycznej Partii Polski, kierował szkołą wieczorową dla młodocianych robotników, był w gronie założycieli Uniwersytetu Robotniczego w Warszawie (przy ul. Wolność); występował w obronie zagrożonych zwolnieniem działaczy komunistycznych. Prowadził również działalność kulturalno-oświatową. W 1934 został przez władze przeniesiony na emeryturę.

Po wybuchu II wojny światowej zaangażował się w działalność konspiracyjną. Działał w Polskiej Partii Robotniczej. W kwietniu 1942 został aresztowany przez Gestapo. Po półrocznym więzieniu na Pawiaku wraz z 50 innymi członkami ruchu oporu zginął w publicznej egzekucji w Warszawie (16 października 1942).

W 1946 został pośmiertnie odznaczony Orderem Krzyża Grunwaldu III klasy[1].

Upamiętnienie[edytuj | edytuj kod]

Imię Antoniego Dobiszewskiego zostało nadane szkole podstawowej i XLIV Liceum Ogólnokształcącemu w Warszawie (przy ul. Dolnej). Do 31 sierpnia 2018 nosiło imię Antoniego Dobiszewskiego. W głosowaniu na nowego patrona szkoły przeprowadzonym w lutym 2018 najwięcej głosów otrzymał Stefan Banach. Od 24 listopada 1961 do 9 listopada 2017 był patronem ulicy w Warszawie na terenie dzielnicy Wola[2]. Obecnie jest to ulica Adama Bienia.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. M.P. z 1947 r. nr 23, poz. 53
  2. Uchwała nr 28 Rady Narodowej Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 24 listopada 1961 r. w sprawie nadania nazw ulicom, "Dziennik Urzędowy Rady Narodowej m.st. Warszawy, Warszawa, dnia 20 grudnia 1961 r., nr 22, poz. 96, s. 2; Zarządzenie Zastępcze Wojewody Mazowieckiego z dnia 9 listopada 2017 r. w sprawie nadania nazwy ulicy, „Dziennik Urzędowy Województwa Mazowieckiego”, Warszawa, dnia 10 listopada 2017 r., poz. 10141.