Ara kasztanowoczelna

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ara kasztanowoczelna
Ara severus[1]
(Linnaeus, 1758)
Ara kasztanowoczelna
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Infragromada ptaki neognatyczne
Rząd papugowe
Rodzina papugowate
Podrodzina papugi neotropikalne
Plemię Arini
Rodzaj Ara
Gatunek ara kasztanowoczelna
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania

Ara kasztanowoczelna (Ara severus) – gatunek dużego ptaka z rodziny papugowatych, podrodziny papug neotropikalnych. Zamieszkuje północną połowę Ameryki Południowej. Nie jest zagrożona wyginięciem.

Taksonomia[edytuj | edytuj kod]

Po raz pierwszy gatunek opisał Karol Linneusz w 1758 na podstawie holotypu z okolic Amazonki. Nowemu gatunkowi nadał nazwę Psittacus severus[3]. Obecnie (2017) Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny umieszcza arę kasztanowoczelną w rodzaju Ara. Uznaje gatunek za monotypowy[4]. Niektórzy autorzy dzielą arę kasztanowoczelną na dwa podgatunki, ptaki z zachodnich części zasięgu umieszczając w podgatunku A. s. castaneifrons. Są one większe od ptaków ze wschodu, jednak zmiany te mają charakter ekokliny[3].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Długość ciała wynosi 46–51 cm, masa ciała 285–387 g (według innego źródła średnia masa ciała to 430 g)[3]. Upierzenie głównie zielone. Pióra na ciemieniu. Czoło, broda i obszar wokół nagiej skóry na policzku kasztanowe. Zgięcie skrzydła, okolice nadgarstka i pokrywy skrzydłowe mniejsze czerwone. Sterówki czerwonobrązowe z niebieską końcówką. Tęczówka żółta. Przód głowy nagi, jedynie z wąskimi czarnymi pasami z piór[5].

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Zasięg występowania ary kasztanowoczelnej rozciąga się od wschodniej Panamy i Kolumbii przez zachodnie stoki Andów na wschód po Wenezuelę i Gujanę, dalej na południe po wschodni Ekwador, wschodnie Peru, wschodnią Boliwię i przez północną Brazylię na wschód po Amapá i Pará[3]. Introdukowane zostały do południowej Florydy[6].

Ekologia i zachowanie[edytuj | edytuj kod]

Środowiskiem życia ar kasztanowoczelnych są lasy, roślinność wtórna i plantacje. Odnotowywane były do 1500 m n.p.m. Przebywają w parach lub małych grupach; większe stada tworzą podczas nocnego spoczynku[6]. Żywią się nasionami, owocami i kwiatami[5].

Lęgi[edytuj | edytuj kod]

Okres lęgowy w Panamie przypada na luty, w Kolumbii i Surinamie itrwa od marca do maja, w południowo-centralnej Brazylii od września do grudnia lub później. Ary kasztanowoczelne gniazda najchętniej umieszczają w wysokich, martwych palmach[3]. Zniesienie liczy 2–3 jaja o wymiarach blisko 38,5 na 30,5 mm[5].

Status[edytuj | edytuj kod]

IUCN uznaje arę kasztanowoczelną za gatunek najmniejszej troski (LC, Least Concern) nieprzerwanie od 1988 (stan w 2017)[7].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Ara severus, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Ara severus. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  3. a b c d e Collar, N., Boesman, P. & Sharpe, C.J.: Chestnut-fronted Macaw (Ara severus). W: del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.). Handbook of the Birds of the World Alive [on-line]. 2017. [dostęp 4 marca 2017].
  4. Frank Gill & David Donsker: Parrots & cockatoos. IOC World Bird List (v7.1), 8 stycznia 2017. [dostęp 4 marca 2017].
  5. a b c CHESTNUT-FRONTED MACAW (Ara severus). W: Parrot Encyclopedia [on-line]. World Parrot Trust. [dostęp 4 marca 2017].
  6. a b Joseph M. Forshaw: Parrots of the World. Princeton University Press, 2010, s. 182. ISBN 978-1-4008-3620-8.
  7. Chestnut-fronted Macaw Ara severus. BirdLife International. [dostęp 4 marca 2017].