Barbara Abramow-Newerly

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Barbara Abramow-Newerly
Data i miejsce urodzenia 4 grudnia 1908
Puławy, Polska
Data i miejsce śmierci 21 marca 1973
Warszawa, Polska

Barbara Abramow-Newerly z Jareckich (ur. 4 grudnia 1908 w Puławach, zm. 21 marca 1973 w Warszawie) – polska aktorka i reżyser teatralna, także wokalistka, pedagog, działaczka społeczna. Znana z działalności pedagogicznej i artystycznej na rzecz dzieci i młodzieży.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Była córką Michała Jareckiego i Marii z Kamińskich. 14 kwietnia 1931 w stolicy wyszła za mąż za Igora Newerlego, pisarza. 17 maja 1933 roku przyszedł na świat ich syn Jarosław Abramow-Newerly, późniejszy pisarz i satyryk.

Uczyła się w szkole średniej, a także w Szkole Umuzykalnienia i Tańca Scenicznego S. i T. Wysockich w Warszawie, gdzie szkoliła zdolności wokalne.

Podczas dwudziestolecia międzywojennego zajmowała się działalnością pedagogiczną, artystyczną i społeczną. Współpracowała m.in. z Januszem Korczakiem, była też sekretarzem redakcji jego czasopisma "Mały Przegląd". Uczyła śpiewu w szkole RTPD na warszawskim Żoliborzu. Należała także do organizatorów tamtejszego zespołu aktorskie­go (Teatr Kukiełek RTPD, który później otrzymał nazwę Teatru Baj). Pracowała w nim od września 1929 jako aktorka i śpiewaczka.

Po wybuchu II wojny światowej uczyła śpiewu i współpracowała z RGO, m.in. przy realizowaniu tajnych inscenizacji. Tuż po wojnie pracowała w świetlicach RTPD, a potem – jeszcze w roku 1945 – po reaktywowaniu Teatru RTPD Baj w Warszawie została jego aktorką i reżyserem. Pracowała tam do 1947 roku.

Później występowała w innych warszawskich teatrach: w Teatrze Dzieci Warszawy (w latach 1947-50), Teatrze Nowej Warszawy (1950-55), Teatrze Młodej Warszawy (1955-57), Klasycznym i Rozmaitości (1957-60). Przez wiele lat była też aktorką Teatru Polskiego Radia (współpraca ta zaczęła się jeszcze przed wojną, w roku 1937; po wojnie – stała współpraca z tą instytucją). Zarówno na scenie, jak i w radiu śpiewała i grała gł. w repertuarze dla dzieci i mło­dzieży.

W 1946 wraz z innymi założyła Komitet Korczakowski, a potem przez wiele lat była kierowniczką jego archiwum.

Role teatralne (wybór)[edytuj | edytuj kod]

Teatr Dzieci Warszawy
  • 1946 – Pan Tom buduje dom jako Katarzyna Łebska (reż. Klementyna Krymko)
  • 1947 – Na jagody (reż. Władysław Oliszewski)
  • 1947 – Kwiat ametystu jako Wiwiana (reż. K. Krymko)
  • 1947 – Doktor Dolittle jako Dorota; Małpka Czi-Czi (reż. Jan Wesołowski)
  • 1948 – Budowali most jako Kubiakowa (reż. Henryk Ładosz, Izabella Szereszewska)
  • 1949 – Opowieść o Chopinie jako Dziewczyna I (reż. zespołowa)
Teatr Nowej Warszawy
  • 1950 – O krasnoludkach i sierotce Marysi jako Gospodyni (reż. Maria Leonia Jabłonkówna)
  • 1951 – Człowiek i maszyny jako Jędrasowa (reż. Zbigniew Koczanowicz)
  • 1951 – Osiem lalek i jeden miś jako Magda (reż. Rena Tomaszewska)
  • 1952 – O grajku i królewnie żabie jako Babuleńka (reż. Z. Koczanowicz)
  • 1953 – Magazyn Małgorzaty Charette jako Marianna Kilińska (reż. Natalia Szydłowska)
Teatr Młodej Warszawy
  • 1956 – Dzikie łabędzie jako Niania królewny Elzy (reż. Tadeusz Cygler)
  • 1957 – Teoria Einsteina jako Babcia (reż. Stanisław Bugajski)
Teatr Klasyczny, Warszawa

Prace reżyserskie (wybór)[edytuj | edytuj kod]

Teatr RTPD "Baj", Warszawa
  • 1945 – Cztery mile za piec (pierwsze powojenne przedstawienie w tym teatrze)
  • 1945 – O Kasi, co gąski zgubiła

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]