Chyżoskoczek

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Chyżoskoczek
Stylodipus
G.M. Allen, 1925[1]
Ilustracja
Przedstawiciel rodzaju – chyżoskoczek gruboogonowy (S. telum)
Systematyka
Domena

eukarionty

Królestwo

zwierzęta

Typ

strunowce

Podtyp

kręgowce

Nadgromada

żuchwowce

Gromada

ssaki

Infragromada

łożyskowce

Rząd

gryzonie

Podrząd

Supramyomorpha

Infrarząd

myszokształtne

Nadrodzina

skoczkowce

Rodzina

skoczkowate

Podrodzina

skoczki

Rodzaj

chyżoskoczek

Typ nomenklatoryczny

Stylodipus andrewsi G.M. Allen, 1925

Synonimy
Gatunki

6 gatunków (w tym 2 wymarłe) – zobacz opis w tekście

Chyżoskoczek[3] (Stylodipus) – rodzaj ssaków z podrodziny skoczków (Dipodinae) w obrębie rodziny skoczkowatych (Dipodidae).

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w zachodniej i środkowej Azji[4][5][6].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Długość ciała (bez ogona) 110–135 mm, długość ogona 130–170 mm, długość ucha 15–20 mm, długość tylnej stopy 46–58 mm; masa ciała 45–95 g[5][7].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Rodzaj zdefiniował w 1925 roku amerykański zoolog Glover Morrill Allen na łamach American Museum Novitates[1]. Na gatunek typowy Allen wyznaczył (oryginalne oznaczenie) chyżoskoczka mongolskiego (S. andrewsi). Nazwa Halticus którą ukuł w 1844 roku niemiecki zoolog Johann Friedrich von Brandt okazała się zajęta przez rodzaj pluskwiaków opisany w 1832 roku.

Etymologia[edytuj | edytuj kod]

  • Halticus: gr. ἁλτικος haltikos ‘skoczny’[8]. Gatunek typowy: Dipus halticus Brandt, 1844 (= Dipus telum H. Lichtenstein, 1823).
  • Stylodipus: gr. στυλοςἁ stulos ‘podpora, kolumna’[9]; rodzaj Dipus A.E.W. Zimmermann, 1780 (skoczek)[1].

Podział systematyczny[edytuj | edytuj kod]

Do rodzaju należą następujące występujące współcześnie gatunki[10][7][4][3]:

Opisano również gatunki wymarłe z pliocenu Mongolii:

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

  1. Młodszy homonim Halticus Hahn, 1832 (Hemiptera).

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c G.M. Allen. Jerboas from Mongolia. „American Museum Novitates”. 161, s. 4, 1925. (ang.). 
  2. J.F. von Brandt. Remarques sur la classification des Gerboises eu égard surtout aux espèces de Russie, avec un aperçu de la disposition systématique des espèces en général, leur affinite et leur distribution géographique. „Bulletin de la Classe physico-mathématique de l’Académie impériale des sciences de Saint-Pétersbourg”. 2 (14–15), s. 213, 1844. (łac.). 
  3. a b Nazwy polskie za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 230. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
  4. a b C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 1: Monotremata to Rodentia. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 322. ISBN 978-84-16728-34-3. (ang.).
  5. a b J. Michaux & G. Shenbrot: Family Dipodidae (Jerboas). W: D.E. Wilson, R.A. Mittermeier & T.E. Lacher (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 7: Rodents II. Barcelona: Lynx Edicions, 2017, s. 96–97. ISBN 978-84-16728-04-6. (ang.).
  6. D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Genus Stylodipus. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2020-11-16].
  7. a b Class Mammalia. W: Lynx Nature Books: All the Mammals of the World. Barcelona: Lynx Edicions, 2023, s. 209. ISBN 978-84-16728-66-4. (ang.).
  8. T.S. Palmer. Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. „North American Fauna”. 23, s. 308, 1904. (ang.). 
  9. E.C. Jaeger: Source-book of biological names and terms. Wyd. 3 (Revised second printing). Springfield: Charles C. Thomas, 1959, s. 251. (ang.).
  10. N. Upham, C. Burgin, J. Widness, M. Becker, C. Parker, S. Liphardt, I. Rochon & D. Huckaby: Treeview of Mammalian Taxonomy Hierarchy. [w:] ASM Mammal Diversity Database (Version 1.12) [on-line]. American Society of Mammalogists. [dostęp 2024-01-09]. (ang.).
  11. a b B.С. Зажигин & А.В. Лопатин / V.S. Zazhigin & А.V. Lopatin. История Dipodoidea (Rodentia, Mammalia) в миоцене Азии. 4. Dipodinae на рубеже миоцена и плиоцена / The History of the Dipodoidea (Rodentia, Mammalia) in the Miocene of Asia: 4. Dipodinae at the Miocene–Pliocene Transition. „Палеонтологический журнал / Paleontological Journal”. 35 (1), s. 67, 2001. (ros. • ang.).