Dziwogon długosterny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Dziwogon długosterny
Dicrurus macrocercus[1]
Vieillot, 1817
Dziwogon długosterny
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Infragromada ptaki neognatyczne
Rząd wróblowe
Podrząd śpiewające
Rodzina dziwogony
Rodzaj Dicrurus
Gatunek dziwogon długosterny
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 LC pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania
żółty: tereny lęgowe
zielony: tereny całorocznego występowania
turkusowy: zimowiska

Dziwogon długosterny (Dicrurus macrocercus) – gatunek średniej wielkości ptaka z rodziny dziwogonów. Występuje w południowo-wschodniej Azji. Nie jest zagrożony wyginięciem.

Taksonomia[edytuj]

Po raz pierwszy gatunek opisał Louis Jean Pierre Vieillot w 1817 na podstawie holotypu z Ćennaju (południowe Indie). Nowemu gatunkowi nadał nazwę Dicrurus macrocercus[3]. Nazwa ta jest obecnie (2017) uznawana przez Międzynarodowy Komitet Ornitologiczny. IOC wyróżnia 7 podgatunków[4].

Podgatunki i zasięg występowania[edytuj]

IOC wyróżnia następujące podgatunki[4]:

  • D. m. albirictus (Hodgson, 1836)Himalaje od wschodniego Afganistanu oraz północnego i wschodniego Pakistanu na wschód po zachodnią i północną Mjanmę i południowe Chiny (południowo-wschodni Tybet) na południe po południowo-wschodni Pakistan i centralne Indie; poza sezonem lęgowym docierają również do południowych Indii, centralnej i południowej Mjanmy oraz północnej Tajlandii[3]
  • D. m. macrocercus Vieillot, 1817 – południowowo-wschodni Pakistan i Indie na południe od Gudźaratu, Madhya Pradesh i Bengalu Zachodniego[3]
  • D. m. minor Blyth, 1850 – północna i północno-zachodnia Sri Lanka oraz Mannar Island[3]
  • D. m. cathoecus Swinhoe, 1871 – gniazdują w centralnych, wschodnich i południowych Chinach (na wschód od Qinghai, na południe od Jilin), w tym na wyspie Hajnan, w Mjanmie (poza zachodnią i północną częścią kraju), w północnej Tajlandii i północnych Indochinach; zimują na południe do południowo-zachodniej i Południowej Mjanmy, na południowym Półwyspie Malajskim (s Singapurze) i w południowych Indochinach[3]
  • D. m. thai Kloss, 1921 – południowa Mjanma, centrana i wschodnia Tajlandia, prawdopodobnie wschodnia Kambodża i południowe Indochiny[3]
  • D. m. harterti Baker, ECS, 1918Tajwan[3]
  • D. m. javanus Kloss, 1921Jawa i Bali[3]

Morfologia[edytuj]

Długość ciała u przedstawicieli podgatunku nominatywnego wynosi 30–31 cm, u D. m. thai 27–28,5 cm, u D. m. harterti przeciętnie 27,9 cm u samców i 26,9 cm u samic, zaś u przedstawicieli D. m. minor około 26 cm[3]. Średnia masa ciała u 26 przebadanych osobników z Tajwanu wynosi 57,2 g, średnia długość dzioba 21,9 mm (n=28), zaś średnia długość skoku 22,7 mm (n=28)[5]. Upierzenie czarne z niebieską lub zieloną opalizacją. U dorosłych zwykle u nasady dzioba dostrzec można białą plamkę. Tęczówka ciemnobrązowa. Ogon jest głęboko wcięty, zewnętrzne sterówki wygięte są na zewnątrz. Dziób czarny, nogi szare[6].

Ekologia i zachowanie[edytuj]

Dziwogony długosterne zamieszkują otwarte tereny i obszary rolnicze z porozrzucanymi drzewami[3]. Odnotowywane były od poziomu morza do 1900 m n.p.m. Żywią się bezkręgowcami, takimi jak mrówki, termity, prostoskrzydłe, chrząszcze, pszczoły i motyle, zjadają również nektar. Są to ptaki agresywne. Zwykle przebywają pojedynczo, w parach lub grupach liczących do 3 osobników[6].

Lęgi[edytuj]

Okres lęgowy w Pakistanie trwa od marca do czerwca, w Indiach od marca do sierpnia[3]. Gniazdo o kształcie kubeczka zwykle umieszczone jest na drzewie. Zniesienie liczy 2–4 jaja. Inkubacja trwa 14–15 dni, wysiadują obydwa ptaki z pary. Przez pierwsze pięć dni życia młode są pod nieustanną opieką, później potrafią już same utrzymać ciepłotę ciała. Otwierają oczy 8. dnia życia. Przez kolejny miesiąc są karmione przez rodziców. Później mogą jeszcze żebrać o jedzenie, ale są ignorowane lub przeganiane przez dorosłe ptaki[6].

Status[edytuj]

IUCN uznaje dziwogona długosternego za gatunek najmniejszej troski (LC, Least Concern) nieprzerwanie od 1988[7].

Przypisy

  1. Dicrurus macrocercus, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Dicrurus macrocercus. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  3. a b c d e f g h i j k Rocamora, G. & Yeatman-Berthelot, D.: Black Drongo (Dicrurus macrocercus). W: del Hoyo, J., Elliott, A., Sargatal, J., Christie, D.A. & de Juana, E. (eds.). Handbook of the Birds of the World Alive [on-line]. 2017. [dostęp 5 marca 2017].
  4. a b Frank Gill & David Donsker: Orioles, drongos & fantails. IOC World Bird List (v7.1), 8 stycznia 2017. [dostęp 5 marca 2017].
  5. Hau-Jie Shiu, Tzung-Su Ding, Jia-En Sheu, Ruey-Shing Lin, Chau-Nien Koh & Pei-Fen Lee. Morphological Characters of Bird Species in Taiwan. „Taiwania”. 50 (2), s. 80-92, 2005. 
  6. a b c Vijay Choudhary: Black Drongo (Dicrurus macrocercus) complete detail. Abhinav Nature Conservation Origination, 22 lutego 2017. [dostęp 5 marca 2017].
  7. Black Drongo Dicrurus macrocercus. BirdLife International. [dostęp 5 marca 2017].