Félix Vallotton

Félix Vallotton
	; Autoportret (1897)
Imię i nazwisko	Félix Édouard Vallotton
Data i miejsce urodzenia	28 grudnia 1865 ; Lozanna
Data i miejsce śmierci	29 grudnia 1925 ; Neuilly-sur-Seine
Dziedzina sztuki	malarstwo
	Multimedia w Wikimedia Commons

Félix Édouard Vallotton (ur. 28 grudnia 1865 w Lozannie, zm. 29 grudnia 1925 w Neuilly-sur-Seine^[1]^[2]) – szwajcarski malarz, tworzący w stylu secesji i nabizmu. Oprócz obrazów tworzył też drzeworyty^[3].

Życiorys

Urodził się w 1865 r. we francuskojęzycznej, szwajcarskiej Lozannie^[3]. Wychował się w tradycyjnym mieszczańskim domu, w protestanckiej rodzinie^[4]. Po ukończeniu szkoły średniej wyjechał studiować sztukę do Paryża^[4]. Uczył się w Académie Julian pod okiem Jules'a Lefebvre'a i Gustave'a Boulangera^[4]^[5]. Początkowo skupiał się na portretach^[6]. W 1885 r. po raz pierwszy publicznie wystawiono jego obraz olejny pt. Portret pana Ursenbacha^[4]. Podczas studiów zaprzyjaźnił się z artystą Charlesem Maurinem, który zapoznał go z tworzeniem drzeworytów^[4]. W 1885 r. ukończył studia artystyczne^[7]. Sprzedawał swoje odbitki rysunków, tworzone na podstawie dzieł Rembrandta i Jeana-François Milleta^[4]. W 1890 r. zaczął publikować recenzje sztuki w prasie^[4].

W latach 90. XIX wieku tworzył niemal wyłącznie drzeworyty^[4]. W latach 1891–1902 Vallotton stworzył ponad 100 rycin^[3]. Przypisuje się jemu, obok Paula Gaugina, szczególne zasługi w ożywieniu sztuki drzeworytu, która straciła na popularności po renesansie^[6]^[8]. Tworzył uproszczone sceny, bogate w aksamitną czerń, równoważoną białymi fragmentami papieru^[6]. Jego ilustracje, kpiące z życia burżuazji i mieszczan, przyniosły mu popularność^[7]. Tworzył ilustracje dla wielu francuskim czasopism, m.in. dla „L'Assiette au Beurre” i „La Revue blanche”^[6]. W tamtym okresie zaczął angażować się politycznie, głównie za pośrednictwem swoich grafik, wyrażał m.in. poparcie dla Alfreda Dreysufa podczas afery z nim związanej^[4]. Od 1892 r. współpracował z grupą artystyczną Nabis^[4]. Opuścił ją na początku XX wieku^[3].

W 1899 r. Vallotton poślubił Gabrielle Rodrigues-Henriques, zamożną żydowską wdowę^[4]. Gabrielle była córką marszanda Alexandre'a Bernheima, co umożliwiło Vallottonowi wystawianie swoich prac w galerii teścia^[4]. Małżeństwo zapewniło mu stabilność finansową, a sam artysta odszedł od grafiki i skoncentrował się na malarstwie olejnym^[4]^[3]^[6]^[9]. W 1899 r. artysta kupił aparat Kodak, którym fotografował swoje otoczenie^[7]. W 1900 r. uzyskał francuskie obywatelstwo^[7]^[10]. W drugiej połowie swojej kariery artysta skupił się na malowaniu martwych natur, aktów i pejzaży^[6]. Tworzył w uproszczonym, ale realistycznym stylu^[4]. Jego pejzaże cechuje niepokojący nastrój, wyraziste światło i poczucie absolutnej ciszy^[6]. Swoje pejzaże tworzył w oparciu o podejście „paysage composé”, polegające na wykonaniu szkicu na miejscu, który stanowił punkt wyjścia dla obrazu namalowanego później w pracowni^[6]. W okresie I wojny światowej tworzył antywojenne grafiki w ramach cyklu C'est la Guerre! (To jest wojna!)^[4]^[3]. Podróżował później po Europie, wystawiając swoje dzieła głównie we Francji i Szwajcarii^[3].

Vallotton napisał także trzy powieści i osiem sztuk teatralnych^[7]. W 1904 r. jego sztuka została wystawiona w paryskim Théâtre de Grand Guignol^[7].

Tworzył aż do śmierci^[4]. Zmarł w wieku 60 lat z powodu nowotworu^[4]^[3].