Goździeniec purpurowy

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Goździeniec purpurowy
Goździeniec purpurowy: zdjęcie
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo grzyby
Gromada grzyby podstawkowe
Klasa pieczarniaki
Rząd incertae sedis
Rodzina incertae sedis
Rodzaj Alloclavaria
Gatunek goździeniec purpurowy
Nazwa systematyczna
Alloclavaria purpurea (Fr.) Dentinger & D.J. McLaughlin
Mycologia 98(5): 757 (2007) [2006]
2012-01-05 Alloclavaria purpurea (Fr.) Dentinger & D.J. McLaughlin 193134.jpg

Goździeniec purpurowy (Alloclavaria purpurea (Fr.) Dentinger & D.J. McLaughlin) – gatunek grzybów z klasy pieczarniaków (Agaricomycetes)[1].

Systematyka i nazewnictwo[edytuj | edytuj kod]

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Alloclavaria, Incertae sedis, Incertae sedis, Incertae sedis, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Elias Fries w 1821 r. opisał ten takson jako Clavaria purpurea Fr., jednak w 2006 r. został on wyłączony z rodzaju Clavaria i włączony do odrębnego monotypowego rodzaju Alloclavaria. Rodzina i rząd nie zostały określone (incertae sedis)[2].

Polską nazwę nadali mu Barbara Gumińska i Władysław Wojewoda w 1983 r[3], jednak po przeniesieniu do innego rodzaju nazwa ta jest już niespójna z klasyfikacją systematyczną.

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Owocnik

Grzyb naziemny o wysokości 2,5-12 cm i pojedynczym owocniku koloru purpurowego, szaropurpurowego, brązowopurpurowego lub ametystowego. Starsze blakną do glinastobrązowego koloru. Podstawa jest biała. Pojedynczy owocnik ma wąsko wrzecionowaty, robaczkowaty, smukły i pałkowaty kształt. Nie rozgałęzia się. Owocniki są kruche i delikatne, wewnątrz puste i zwykle rosną w grupach. Pod mikroskopem można zobaczyć duże cystydy wystające ponad hymenium. Hymenofor gładki, pokrywający całą powierzchnię owocnika[4][5].

Wysyp zarodników

Bezbarwny.

Występowanie i siedlisko[edytuj | edytuj kod]

Notowany jest w Ameryce Północnej, Europie, Korei i Japonii[6]. W Polsce gatunek rzadki, notowano jego występowanie tylko w Kotlinie Rabczańskiej i w Tatrach[3]. Wymieniony jest w Czerwonej liście roślin i grzybów Polski ze statusem E – zagrożony wyginięciem[7]. Znajduje się na listach gatunków zagrożonych także w Niemczech i Anglii[3].

Siedlisko: lasy, głównie górskie i podgórskie. Zazwyczaj rośnie w miejscach świetlistych i wilgotnych, w ściółce leśnej, wśród mchów lub na gołej ziemi. Jest rzadki[5]. Najczęściej rośnie pod drzewami iglastymi, zwłaszcza świerkami, ale można go spotkać także pod olchami. Rośnie także na glebach wapiennych[4].

Znaczenie[edytuj | edytuj kod]

Saprotrof[3]. Grzyb jadalny, ale zupełnie bez znaczenia użytkowego[5].

Gatunki podobne[edytuj | edytuj kod]

Podobny, jaskrawofioletowy kolor ma goździeniec fioletowy (Clavaria zollingeri Lév.), ale wytwarza on oprócz owocników nierozgałęzionych również owocniki rozgałęzione[4].

Przypisy

  1. a b Index Fungorum (ang.). [dostęp 2013-03-05].
  2. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2013-04-15].
  3. a b c d Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  4. a b c Pavol Škubla: Wielki atlas grzybów. Poznań: Elipsa, 2007. ISBN 978-83-245-9550-1.
  5. a b c Barbara Gumińska, Władysław Wojewoda: Grzyby i ich oznaczanie. Warszawa: PWRiL, 1985. ISBN 83-09-00714-0.
  6. Discover Life Maps. [dostęp 2016-01-10].
  7. Zbigniew Mirek: Red list of plants and fungi in Poland = Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany. Polish Academy of Sciences, 2006. ISBN 83-89648-38-5.