Gore-Tex

Gore-Tex – znak towarowy należący do firmy W. L. Gore & Associates. Firma opatruje tym znakiem produkty, w których występują oparte na teflonie włókna, nici i membrany.

Najbardziej znanym rodzajem produktu opatrywanego tym znakiem towarowym jest rodzaj tkaniny wodno- i wiatroodpornej, a jednocześnie "oddychającej", którą stosuje się w odzieży wierzchniej – kurtkach, spodniach, butach itp., przeznaczonych dla osób wykonujących wzmożony wysiłek fizyczny w trudnych warunkach atmosferycznych (wspinaczka, żeglarstwo, kolarstwo górskie, wojsko, straż pożarna, policja itp.). Tkaniny gore-teksowe chronią ciało przed deszczem i wiatrem, a jednocześnie umożliwiają wydajne odprowadzanie pary wodnej (potu) w kierunku od ciała na zewnątrz.
Jednocześnie znajdują szerokie zastosowanie w medycynie, głównie w chirurgii, do produkcji sztucznych naczyń krwionośnych, siatek do zamykania przepuklin, oraz nici chirurgicznych stosowanych w chirurgii naczyniowej i kardiochirurgii.
Działanie
[edytuj | edytuj kod]Działanie Gore-Texu opiera się na wprasowanej w tkaninę półprzepuszczalnej membranie, wykonanej z porowatego teflonu. Mikrootwory te są większe niż pojedyncze molekuły wody, z jakich składa się wydzielany w postaci pary wodnej pot, więc pot może swobodnie ewaporować na zewnątrz, a jednocześnie mniejsze niż wielocząsteczkowe pakiety, z jakich składa się woda w stanie ciekłym, przez co woda w postaci (np. deszczu) nie przenika do środka.
Produkcja
[edytuj | edytuj kod]Tkaniny Gore-Tex produkuje się poprzez kontrolowane rozciąganie naraz w dwóch kierunkach cienkiej folii teflonowej i natychmiastowe jej wprasowanie w dacron lub nylon o rzadkim przeplocie. Dzięki temu w teflonie tworzą się samorzutnie pory o optymalnych rozmiarach.
Zastosowania
[edytuj | edytuj kod]Rodzina produktów Gore-Tex nie ogranicza się tylko do tkanin przeciwdeszczowych. Folie i membrany gore-texowe są też stosowane m.in. jako:
- przezroczyste i przewiewne błony przeciw owadom, zastępujące tradycyjne moskitiery siatkowe
- osłony dla radarów mikrofalowych
- w medycynie sztuczne protezy naczyniowe, endoprotezy naczyniowe, siatki chirurgiczne do zamykania przepuklin, zamienników więzadeł, np. zerwane więzadło krzyżowe kolana, nici stosowane w chirurgii i dentystyce
- włókna służące do wyplatania teflonowych linek odpornych na zabrudzenie i niewchłaniających wilgoci (stosowanych m.in. w rowerach wyczynowych).
- włókna, z których wykonuje się różnego rodzaju filtry stosowane w trudnych warunkach atmosferycznych, lub narażonych na działanie żrących chemikaliów
- wzmocnione włókna i tkaniny stosowane w „tymczasowej architekturze” – w dużych powłokach rozwieszanych nad trybunami, halami widowiskowymi itp.
- folie do zabezpieczania odpadów organicznych w trakcie ich biologicznej utylizacji
- Goretex użyto do konstrukcji telefonu Ericsson R310s. Materiał ten osłania mikrofon, brzęczyk oraz głośnik przed wodą. Jest przeźroczysty dla fali dźwiękowej, ale nie przepuszcza wody.
- produkcja butów trekkingowych.
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Uwagi
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Evgeny A. Ovcharenko i inni, A New Nanocomposite Copolymer Based On Functionalised Graphene Oxide for Development of Heart Valves, „Scientific Reports”, 10 (1), 2020, DOI: 10.1038/s41598-020-62122-8, PMID: 32210287, PMCID: PMC7093488 [dostęp 2025-12-12] (ang.).
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Medizinische Produkte [online], www.gore.de [dostęp 2025-12-12] (niem.).
- Fabrics Products [online], Gore [dostęp 2025-12-12] (ang.).
- Homepage [online], Gore-Tex [dostęp 2025-12-12] (ang.).