Język lakota
| Obszar | |||
|---|---|---|---|
| Pismo/alfabet | |||
| Klasyfikacja genetyczna | |||
| |||
| Status oficjalny | |||
| UNESCO | 5 krytycznie zagrożony↗ | ||
| Ethnologue | 8a umierający↗ | ||
| Kody języka | |||
| ISO 639-3 | lkt | ||
| IETF | lkt | ||
| Glottolog | lako1247 | ||
| Ethnologue | lkt | ||
| WALS | lkt | ||
| Występowanie | |||
Terytorium Lakotów przed pojawieniem się Europejczyków | |||
| W Wikipedii | |||
| |||
| Ta strona zawiera symbole fonetyczne MAF. Bez właściwego wsparcia renderowania wyświetlane mogą być puste prostokąty lub inne symbole zamiast znaków Unikodu. | |||
Język lakota albo teton – język z rodziny siouańskiej, używany przez 2 tys.[1] lub 8–9 tys.[2] Dakotów Teton (Lakotów) w amerykańskich stanach Dakota Północna, Dakota Południowa, Nebraska, Minnesota i Montana, a także przez niewielkie społeczności na terytorium Kanady.
Blisko spokrewniony z językiem santee i językiem yankton, obok nich traktowany niekiedy jako jeden z trzech głównych zespołów dialektów języka dakota[3]. Sam język lakota ma dwa dialekty: dialekt lakota północny i dialekt lakota południowy[4].
Pierwszy alfabet języka Dakotów opracowali w 1834 roku misjonarze Samuel i Gideon Pond, Stephen Riggs i dr Thomas Williamson. Swój system oparli na dialekcie Santee (Dakota), tłumacząc nań teksty biblijne. Ich przekład Biblii stał się wkrótce znany wśród różnych grup Dakotów i Lakotów. Poprawioną wersję tego systemu Riggs wykorzystał w 1852 roku, pisząc swe pionierskie dzieło Dakota Grammar, a także publikując w 1890 roku pierwszy słownik dakocko-angielski. W późniejszych latach opracowano szereg zmodyfikowanych systemów wymowy i zapisu języka lakota, z których część wykorzystywana jest do dziś[5].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Lakota Language [online], St. Joseph's Indian School [dostęp 2026-02-24] (ang.).
- ↑ John Andrews, Saving Their Language [online], www.southdakotamagazine.com [dostęp 2026-02-24].
- ↑ Dakota: Ihą′ktʿųwą-Ihą′ktʿųwąna, Ihaƞktuƞwaƞ-Ihaƞktuƞwaƞna (Yankton-Yanktonai) [online], www.languagegeek.com [dostęp 2026-02-24].
- ↑ Field Methods: The Lakota Language [online], California Language Archive, 23 maja 2025 [dostęp 2026-02-24] (ang.).
- ↑ Simon Ager: Omniglot: Sioux. [dostęp 2009-01-30]. (ang.).
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- New Lakota Dictionary online. lakotadictionary.org. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-10-18)].
- Lakota Language Consortium (ang.)
- Omniglot: Sioux (ang.)