Jatrogenia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Jatrogenia (gr. ἰατρός iatros - lekarz, γένεσις genesis - pochodzenie, geneza) – jatrogenne skutki/przyczyny/następstwa to następstwa fizyczne lub psychiczne spowodowane przez działania/zaniechania personelu medycznego.

Działania personelu medycznego wywierają wpływ (zarówno pozytywny, jak i negatywny) na stan psychiczny (jatropsychogenia) lub fizyczny (jatrosomatopatia) pacjenta. Zachowania niewłaściwe mogą wywoływać u pacjenta zaburzenia lękowe, depresyjne, powodować dodatkowe schorzenia czy dolegliwości. Błędy jatrogenne bywają między innymi związana z niedostarczeniem pacjentowi potrzebnych informacji, niewłaściwym ich przekazaniem, z nieprawidłową postawą wobec chorego, brakiem u personelu medycznego wiedzy, empatii lub umiejętności psychologicznych w kontakcie z chorym.

Źródła błędów jatrogennych[edytuj | edytuj kod]

  • Przekazywanie i odbiór informacji – np. brak lub niewystarczające informacje, używanie określeń niezrozumiałych dla pacjenta, zamierzone i bezpośrednie straszenie chorego.
  • Badanie lekarskie – lekceważenie potrzeby całościowego podejścia do pacjenta i wytwarzanie dystansu między lekarzem a pacjentem, badanie pacjenta przy innych osobach, lekceważenie jego poczucia skrępowania i zawstydzenia, pogłębianie u pacjenta fałszywego i lękotwórczego obrazu własnej choroby.
  • Badania dodatkowe – wykonywanie dodatkowych licznych badań bez uzasadnienia, lekceważenie potrzeby przygotowania pacjenta pod względem psychologicznym do czekających go badań diagnostycznych.
  • Leczenie – wykonywanie zabiegu lub leczenia bez dodatkowych wskazań, lekceważenie potrzeby przygotowania pacjenta pod względem psychologicznym do zabiegu, nieuzasadnione stosowanie leków, prowadzące niekiedy do farmakomanii.
  • Hospitalizacja – skrajne i sztywne trwanie przy pionowym układzie hierarchicznym, pozbawienie chorego snu i wypoczynku, co wiąże się zarówno z niekulturalnym i hałaśliwym zachowaniem personelu szpitala, jak i bezdusznie zredagowanymi regulaminami.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Adam Bilikiewicz: Psychiatria : podręcznik dla studentów medycyny. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2004, s. 135-136. ISBN 83-200-3023-4.

Star of life.svg Przeczytaj ostrzeżenie dotyczące informacji medycznych i pokrewnych zamieszczonych w Wikipedii.