Jerzy S. Łątka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Jerzy S. Łątka
Imię i nazwisko Jerzy Siemisław Łątka
Data i miejsce urodzenia 23 kwietnia 1944
Siemiechów, Polska
Narodowość polska
Język polski
Dziedzina sztuki powieść
Ważne dzieła
  • Oskarżam arcyksięcia Rudolfa
  • Tajemnice haremów

Jerzy Siemisław Łątka (ur. 23 kwietnia 1944 w Siemiechowie, pow. Tarnów) – polski pisarz, etnolog, orientalista, dziennikarz, doktor nauk humanistycznych z zakresu historii kultury[1][2].

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Absolwent I LO im. K. Brodzińskiego w Tarnowie, następnie Uniwersytetu Jagiellońskiego. Od 1973 do rozwiązania pisma w stanie wojennym pracownik i członek redakcji dwutygodnika „Student”, w latach 1982–1986 członek redakcji periodyku „Zdanie”. Publikował także w „Przekroju”, „Tygodniku Powszechnym” i prasie krakowskiej. Ponadto od 1982 uprawia wolny zawód twórcy oraz naukowca. W latach 1991-2003 prezes Społecznego Instytutu Historii. Od 1976 członek Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich oraz członek-założyciel Stowarzyszenia Autorów Polskich.

W 1986 przez 8 miesięcy jako stypendysta naukowy Uniwersytetu w Stambule przebywał w Turcji w celu przeprowadzenia kwerendy w tamtejszych archiwach, ponownie w 1989 – dwa miesiące na zaproszenie tegoż uniwersytetu oraz w 1993 – 10 tygodni na zaproszenie Uniwersytetu Bilkent w Ankarze.

Główne naukowe zainteresowanie to procesy cywilizacyjne, w wyniku których dokonała się transformacja Imperium Osmańskiego (Osmania) w powstałą w XX wieku Turcję. Od lat powtarza: Dawna Osmania i dzisiejsza Turcja to dwa różne cywilizacyjnie światy. Nie tylko z tego powodu, iż kraj o nazwie Turcja zaistniał dopiero w 1923. Dlatego, iż kosmopolityczną, wielonarodowościową Portę cementował islam i ciągłość dynastii Osmanów, zaś ukształtowana przez paszę Mustafę Kemala (Kemala Atatűrka) Turcja to narodowa, konsekwentnie laicka republika. Wysoką Portę zamieszkiwali Osmańczycy, mężczyźni z tradycyjnymi fezami na głowach i zakwefione kobiety, zaś mieszkańcy Turcji ubrani są w europejski strój. Osmańczycy byli tworem cywilizacji muzułmańskiego Orientu, zaś Turcy są dziećmi kulturowego mariażu tegoż Orientu z Europą i czują się Europejczykami.

Książki (w języku polskim)[edytuj | edytuj kod]

  • Polacy w Turcji. Lublin 1980
  • Adampol - polska wieś nad Bosforem. Kraków 1981, wyd. II zmienione i rozszerzone. Kraków 1992
  • Oskarżam arcyksięcia Rudolfa. Kraków 1983, wyd. II poszerzone. Katowice 1988
  • Carogrodzki pojedynek. Kraków 1985
  • Ognie nad Bosforem. Warszawa 1986
  • Romantyczny kondotier - Teofil Łapiński. Katowice 1988
  • Stambuł był moim domem. Kraków 1991
  • Tajemnice haremów. Kraków 1992, wyd. II poprawione Poznań 2015
  • Lot ku gorzkiej sławie - Gen. Ludomił Rayski (1892-1976). Kraków 1993, wyd. II poszerzone. Kraków 1994
  • Krwawy apostoł - Feliks Dzierżyński (1877-1926). Kraków 1993. wyd. II Kraków 1998
  • Pasza z Lechistanu - Mustafa Dżelaleddin (Konstanty Borzęcki). Kraków 1993
  • Ojciec Turków - Kemal Atatürk. Kraków 1994
  • 150 lat Adampola. Kraków 1994
  • Lew nasz, lew polski - pasza Iskender (Antoni Iliński). Kraków-Gdańsk 1996
  • Boże coś Polskę - Jego Cesarsko-królewska Mość Aleksander I. Kraków 1997
  • Adampol - Polonezköy 1842-1992. Historyczne i kulturowe uwarunkowania powstania, przetrwania i zaniku osady polskiej w Turcji. Kraków 1997
  • Pan na Gromniku - Zapomniany galicyjski pozytywista Edward Dzwonkowski. Kraków 1999
  • Z ziemi tureckiej do Polski. Dzieje polskiego legionu 1877 r. Gdańsk 2000
  • Odaliski, poturczeńcy i uchodźcy. Z dziejów Polaków w Turcji. Kraków 2001
  • Sulejman II Wspaniały, Warszawa 2004, wyd. II Warszawa 2015 (styczeń), wyd. III poprawione Warszawa 2015 (czerwiec)
  • Słownik Polaków w Imperium Osmańskim i Republice Turcji. Kraków 2005
  • Rozfalowana ziemia – Dzieje ruchu szantowego w Polsce, Kraków 2007
  • Bohater na nasze czasy? Józef Kuraś, Ogień z Waksmundu – porucznik czasu wojny, Kraków 2007
  • Zjechana psyche. Pięć lat życia z młodocianą nimfomanką, Kraków 2009.
  • Adampol (Polonezkőy). Dzieje i kulturowe przeobrażenia polskiej osady nad Bosforem (1842-2010). Kraków 2010
  • Z kmieci, komorników i mieszczańskich patrycjuszy. Przewodnik po drabinie genealogicznej przodków, Kraków 2012
  • Lehli znaczy Polak. Udział Karola Karskiego (1833-1914) w procesie przeobrażenia IMPERIUM OSMAŃSKIEGO w REPUBLIKĘ TURCJI, Kraków 2012
  • Zrozumieć Dursztyn, Kraków 2013
  • Osełka masła. Okupacyjny i powojenny wymiar jednej zbrodni, Kraków 2014
  • Ten, który był w Turcji, Kraków 2015
  • Sulejman II Wspaniały i jego czasy, Warszawa 2015
  • Atatürk. Twórca nowoczesnej Turcji, Poznań 2016
  • Początki państw. Turcja, Poznań 2016

Książki (w języku tureckim)[edytuj | edytuj kod]

  • Polonya - Türkiye [Polska - Turcja]. Ankara 1986, wyd. II 1989
  • Lehistan'dan Gelen Şehit [Męczennik z Lechistanu]. Istanbul 1987
  • Lehistan'dan Gelen Sefirler [Posłowie z Lechistanu]. Istanbul 1991
  • Polonezköy (Adampol) - Cennetten bir Köşe [Adampol - Rajski zakątek]. Istanbul 1992
  • Eski fotograflarda Polonezköy (Adampol) [Adampol w starej fotografii]. Istanbul 1992

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Nowa Nauka Polska, nauka-polska.pl [dostęp 2017-11-24] (pol.).
  2. Łątka Jerzy Siemisław - książki » BiblioNETka, www.biblionetka.pl [dostęp 2017-11-24].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • J. S. Łątka, Turcja czy może Osmania? Problem z nazwą Imperium Osmańskiego (Devlet-i Âl-i Osman), „Studia Historyczne” 2010 z. 1 (209) s. 118.
  • Who is who w Polsce, wyd. III, 2004, t. II, s. 2391;
  • Prezentacja delegatów, Zjazd Sprawozdawczo-wyborczy Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich 4-5 czerwca 2011, s. 82;
  • Katalog autorów krakowski SAP, Kraków 1988, s. 137-138;
  • Kismet - z Jerzym S. Łątka rozmawia Tadeusz Skoczek. Kraków 1996.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]