José Sanjurjo

José Sanjurjo
	generał kapitan
Data i miejsce urodzenia	28 marca 1872 ; Pampeluna
Data i miejsce śmierci	20 lipca 1936 ; Estoril
	Przebieg służby
Siły zbrojne	Siły Zbrojne Hiszpanii
Główne wojny i bitwy	hiszpańska wojna domowa †
	Odznaczenia
	Multimedia w Wikimedia Commons

José Sanjurjo (ur. 28 marca 1872 w Pampelunie, zm. 20 lipca 1936 w Estoril, Portugalia) – hiszpański generał. Wraz z generałami Franciskiem Franco i Emiliem Molą twórca planu zbrojnego powstania przeciw rządowi Frontu Ludowego w lipcu 1936.

Życiorys

W 1927 roku otrzymał tytuł szlachecki „Markiza Rifu”^[1].

Monarchista, przeciwnik Drugiej Republiki Hiszpańskiej proklamowanej w 1931 roku, w sierpniu 1932 roku poprowadził zamach stanu znany jako la Sanjurjada. Władze łatwo stłumiły rebelię i początkowo skazały Sanjurjo na śmierć, lecz następnie zamieniły mu wyrok na dożywocie. Rząd Alejandro Lerroux – utworzony po wyborach powszechnych w 1933 roku – ostatecznie ułaskawił go w 1934 roku^[2].

Na wygnaniu w Portugalii brał udział w spisku wojskowym mającym na obalenie Republiki latem 1936 roku. Po częściowo udanym przewrocie niektórzy spodziewali się widzieć Sanjurjo jako naczelnego dowódcę frakcji nacjonalistycznej, lecz ten zginął w katastrofie lotniczej trzeciego dnia wojny, podczas powrotu do Hiszpanii. Wybrał lot małym, przeciążonym samolotem, ponieważ pilotem był jego przyjaciel. Podejrzewano zamach^[3], ale nigdy go nie udowodniono. Inną często powtarzaną jest teorią o jego śmierci jest ta głosząca, że przyczyną przeciążenia było zabranie na pokład przez Sanjurjo zbyt dużej liczby mundurów z medalami wojskowymi^[4].

Przypisy

↑ Parte Oficial. „Gaceta de Madrid”. 275, s. 26, 1927. (hiszp.).
↑ Julián Casanova: The Spanish Republic and Civil War. Martin Douch (tłum.). Cambridge: Cambridge University Press, 2010, s. 77. ISBN 978-1139490573. (ang.).
↑ Edouard de Blaye: Franco and the Politics of Spain. Pelican books, 1976, s. 104. ISBN 978-0140219494. (ang.).
↑ Antony Beevor: Walka o Hiszpanię 1936–1939. Pierwsze starcie totalitaryzmów. tłum. Hanna Szczerkowska. Kraków: Wydawnictwo Znak, 2009, s. 149. ISBN 978-83-240-1159-9.

[1] Parte Oficial. „Gaceta de Madrid”. 275, s. 26, 1927. (hiszp.).

[2] Julián Casanova: The Spanish Republic and Civil War. Martin Douch (tłum.). Cambridge: Cambridge University Press, 2010, s. 77. ISBN 978-1139490573. (ang.).

[3] Edouard de Blaye: Franco and the Politics of Spain. Pelican books, 1976, s. 104. ISBN 978-0140219494. (ang.).

[4] Antony Beevor: Walka o Hiszpanię 1936–1939. Pierwsze starcie totalitaryzmów. tłum. Hanna Szczerkowska. Kraków: Wydawnictwo Znak, 2009, s. 149. ISBN 978-83-240-1159-9.

[1]

[2]

[3]

[4]