Kazimierz Jackowski (porucznik)
![]() | |
Data i miejsce urodzenia | |
---|---|
Data i miejsce śmierci |
18 stycznia 1945 |
Przebieg służby | |
Siły zbrojne | |
Jednostki | |
Stanowiska |
d-ca plutonu |
Główne wojny i bitwy | |
Odznaczenia | |
![]() ![]() |
Kazimierz Jackowski, „Torpeda” (ur. 2 marca 1922 w Czechowicach, zm. 18 stycznia 1945 tamże), porucznik żołnierz Armii Krajowej, pluton „Torpedy” w Batalionie „Miotła”, harcerz i przyboczny 156 Mazowieckiej Drużyny Harcerzy.
Życiorys
[edytuj | edytuj kod]Był mieszkańcem Czechowic, dzisiejszego Ursusa. Wychowanek szkoły powszechnej w Czechowicach i harcerz 156 Mazowieckiej Drużyny Harcerzy. Był jej pierwszym przybocznym. Już pierwszej okupacyjnej zimy, zebrał kilku kolegów do działalności w ramach małego sabotażu. Przyjął pseudonim „Hawelan”. W 1942 grupka rozrosła się do czterech „piątek”, kierowanych przez Bogdana Bogusławskiego ps. „Dal Saperski”, Stanisława Domina ps. „Stefan Boruta”, Zenona Jackowskiego ps. „Adam Horski” i Jana Romańczyka ps. „Łukasz Łata”.
„Torpeda” ze swoją grupą, jeszcze w 1940 przystąpił do oddziału Seweryna Skowrońskiego ps. „Anatol” w ramach Związku Odwetu. Od sierpnia 1942 zostali oddziałem dyspozycyjnym Kedywu Komendy Głównej AK. Wykonywali akcje sabotażowe i wykonywali wyroki sądów podziemnych na agentach okupanta, Gestapo i zdrajcach narodu polskiego. Znana była akcja wykonania wyroku na żonie Kazimierza Junoszy-Stępowskiego, Jadwidze – agentce Gestapo. W nocy z 6 na 7 kwietnia 1944 roku, dziesięciu żołnierzy Kazimierza Jackowskiego „Hawelana” w składzie grupy saperskiej Seweryna Skowrońskiego „Anatola” wysadziło pod Jaktorowem pociąg wojskowy jadący na front wschodni. 2 sierpnia 1944, Kazimierz Jackowski zmienił pseudonim na „Torpeda”. Wraz z dwoma innymi oddziałami z Czechowic: Mirosława Palczewskiego „Mirka” i Tadeusza Mrówczyńskiego „Marsa”, jako Batalion „Miotła”, weszli w skład Zgrupowania „Radosław” ppłk „Radosława” i wzięli udział w powstaniu warszawskim. Był dwukrotnie ranny.
Po upadku powstania nie poszli do niewoli i jesienią 1944 w Częstochowie, stanowili ochronę Komendy Głównej AK. W końcu grudnia 1944 roku „Torpeda” wraca do Czechowic, by w styczniu 1945 roku przeprowadzić brawurową akcję rozminowania fabryki PZInż w Czechowicach, przygotowanej do wysadzenia przez Niemców. Gdy w marcu 1945 aresztowano podstępnie w Pruszkowie przywódców Polski Podziemnej, postanowiono w odwecie zastrzelić gen. Wiktora Grosza stacjonującego w podwarszawskich Włochach. Akcję, którą miał wykonać Jan Romańczyk od „Torpedy”, w ostatniej chwili odwołano.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c0/Gr%C3%B3bTorpedy.jpg/220px-Gr%C3%B3bTorpedy.jpg)
Dnia 18 stycznia 1945 roku w pobliżu miejsca zamieszkania, przy ul. Jagiełły „Torpeda” został zastrzelony przez nieznanych sprawców. Pierwotnie pochowany w Czechowicach (cmentarz w Gołąbkach), a następnie przeniesiony na Cmentarz Wojskowy na Powązkach, do kwatery powstańczej Batalionu „Miotła” – A24-2-14[1]. Dziś jedna z ulic w Ursusie nosi nazwę jego plutonu. Według sporządzonej przez niego listy, przewinęło się przez pluton 81 osób, w tym 11 kobiet. 31 lipca 2013 roku w Muzeum Powstania Warszawskiego w Warszawie, w przeddzień 69. rocznicy Powstania, prezydent Bronisław Komorowski przekazał Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari rodzinie Kazimierza Jackowskiego[2].
Ordery i odznaczenia
[edytuj | edytuj kod]- Order Virtuti Militari V klasy
- Krzyż Walecznych, dwukrotnie
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Wyszukiwarka cmentarna – Warszawskie cmentarze. cmentarzekomunalne.com.pl. [dostęp 2019-11-27].
- ↑ Odznaczenia w 69. rocznicę Powstania Warszawskiego. prezydent.pl, 31 lipca 2013. [dostęp 2013-07-31].
Bibliografia
[edytuj | edytuj kod]- Krzysztof Fido, Moje spotkania z plutonem „Torpedy”, Wyd. Biblioteka Publiczna im. W. J. Grabskiego w Ursusie, ul. Plutonu Torpedy 47, Warszawa 2009.
- Jerzy Domżalski, „Wiek XX w Ursusie”, Wyd. Ezdorat, Warszawa 2008.
- Egzekutorzy wyroków Polskiego Państwa Podziemnego
- Oficerowie Armii Krajowej
- Powstańcy warszawscy
- Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (władze RP na uchodźstwie)
- Odznaczeni Krzyżem Walecznych
- Urodzeni w 1922
- Zmarli w 1945
- Pochowani na Powązkach-Cmentarzu Wojskowym w Warszawie
- Ludzie urodzeni w Ursusie (Warszawa)