Klejówka różowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Klejówka różowa
Klejówka różowa: zdjęcie
Systematyka
Królestwo grzyby
Gromada grzyby podstawkowe
Klasa pieczarniaki
Rząd borowikowce
Rodzina klejówkowate
Rodzaj klejówka
Gatunek klejówka różowa
Nazwa systematyczna
Gomphidius roseus (Fr.) Fr.
, Epicr. syst. mycol. (Upsaliae): 319 (1838)
Blaszki klejówki różowej

Klejówka różowa (Gomphidius roseus (Fr.) Fr.) – gatunek grzybów należący do rodziny klejówkowatych (Gomphidiaceae)[1].

Systematyka i nazewnictwo[edytuj | edytuj kod]

Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Gomphidius, Gomphidiaceae, Boletales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].

Po raz pierwszy takson ten zdiagnozowany został w 1821 przez Friesa jako Agaricus glutinosus, ten sam autor w 1838 przeniósł go do rodzaju Gomphidius[1]. Synonimy nazwy naukowej[2]:

  • Agaricus glutinosus ß roseus Fr. 1821
  • Gomphus glutinosus var. roseus (Fr.) P. Kumm. 1871
  • Leucogomphidius roseus (Fr.) Kotl. & Pouzar 1972

Nazwę polską nadała Alina Skirgiełło w 1960[3].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Kapelusz

O średnicy 3–6 cm, u młodych okazów półkulisty, później poduchowaty, u starszych płaski i wgłębiony na środku. Brzegi kapelusza długo podwinięte.. W czasie suchej pogody jest suchy w czasie wilgotnej śliski. Kolor różowego poprzez siworóżowy do żywoczerwonego[4].

Blaszki

U młodych okazów są zakryte śluzowatą osłoną. Są rzadkie i grube o prostych ostrzach, zbiegające na trzon, Początkowo są białe, później od zarodników zmieniają kolor na czarnosiwy[4].

Trzon

Wysokość 2–5 cm, grubość do 3 cm. Jest walcowaty i pełny, posiada dość szybko zanikający i niezbyt wyraźny pierścień. Powyżej pierścienia jest biały, w dolnej części żółty, cały jest śliski[4].

Miąższ

W kapeluszu białawy, w trzonie żółtawy. Smak i zapach niewyraźny[4].

Wysyp zarodników

Czarny. Zarodniki wydłużone, gładkie, cylindryczno-maczugowate, ciemnooliwkowe, o rozmiarach 17-21 x 5-5,5 µm[5]

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Występuje w Ameryce Północnej[6], Europie i Azji. W Europie jest szeroko rozprzestrzeniony, w Azji podano jego występowanie tylko w Korei i Japonii[7]. W Polsce występuje głównie w górach, na nizinach dużo rzadziej[4]. Rośnie w lasach iglastych, wyłącznie pod sosną zwyczajną i kosodrzewiną, prawie zawsze razem z maślakiem sitarzem. Grzyb mikoryzowy, Owocniki wytwarza od lipca do października[3]. W Polsce gatunek rzadki. Znajduje się na Czerwonej liście roślin i grzybów Polski. Ma status R – potencjalnie zagrożony z powodu ograniczonego zasięgu geograficznego i małych obszarów siedliskowych[8]. Znajduje się na czerwonych listach gatunków zagrożonych także w Belgii, Czechach, Niemczech, Holandii i Słowacji[3],.

Gatunki podobne[edytuj | edytuj kod]

Gatunek tak charakterystyczny, że jest łatwy do odróżnienia od innych gatunków[4].

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 Index Fungorum (ang.). [dostęp 2013-03-05].
  2. Species Fungorum (ang.). [dostęp 2013-04-15].
  3. 3,0 3,1 3,2 Władysław Wojewoda: Checklist of Polish Larger Basidiomycetes. Krytyczna lista wielkoowocnikowych grzybów podstawkowych Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany, Polish Academy of Sciences, 2003. ISBN 83-89648-09-1.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 4,4 4,5 Pavol Škubla: Wielki atlas grzybów. Poznań: Elipsa, 2007. ISBN 978-83-245-9550-1.
  5. Grzybland. [dostęp 2013-02-25].
  6. Roger Phillips (2006). Mushrooms. Pan MacMillan. pp. 270–71. ISBN 0-330-44237-6
  7. Discover Life Maps. [dostęp 2014-09-01].
  8. Zbigniew Mirek: Red list of plants and fungi in Poland = Czerwona lista roślin i grzybów Polski. Kraków: W. Szafer Institute of Botany. Polish Academy of Sciences, 2006. ISBN 83-89648-38-5.