Nury

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Nury
Gaviiformes[1]
Wetmore & Miller, 1926
Przedstawiciel rzędu – nur lodowiec (G. immer)
Przedstawiciel rzędu – nur lodowiec (G. immer)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Nadrząd ptaki neognatyczne
Rząd nury
Typ nomenklatoryczny

Colymbus imber Gunnerus = Colymbus immer Brünnich

Rodziny

Nury[3]monotypowy rząd (Gaviiformes) i rodzina (Gaviidae) ptaków z infragromady ptaków neognatycznych (Neognathae).

Zasięg występowania[edytuj]

Nury obejmują gatunki wodne, latem spotykane na wodach śródlądowych, a zimujące nad morzami. Zamieszkują północną strefę półkuli północnej[4].

Cechy charakterystyczne[edytuj]

Ptaki te charakteryzują się następującymi cechami:

  • długość ciała 53–91 cm; masa ciała 988–6400 g; rozpiętość skrzydeł 106–152 cm[5]
  • wrzecionowate ciało, podczas pływania widać tylko część grzbietową
  • gruba szyja
  • krótki ogon
  • krótkie, ostre skrzydła
  • silny, prosty dziób
  • szczelinowata budowa nozdrzy osłonięta błoną przeciwko dostawaniu się wody podczas nurkowania
  • nogi przesunięte mocno do tyłu, co stanowi doskonałe przystosowanie do pływania, lecz uniemożliwia im normalne chodzenie
  • czarno-białe, kontrastowe upierzenie
  • łapy o krótkim i bocznie spłaszczonym skoku, goleń nieruchoma i nie wysuwana poza tułów, mają szerokie płetwy między trzema przednimi palcami, palec tylny jest uwsteczniony
  • różna szata godowa i spoczynkowa, gęste i zbite upierzenie
  • silnie rozwinięty gruczoł kuprowy
  • doskonale pływają i nurkują
  • ciężko startują do lotu
  • lot szybki, prostoliniowy, silne uderzenia skrzydłami
  • słabo rozwinięty dymorfizm płciowy - samiec jest nieco większy
  • proste gniazdo na brzegu
  • wysiadywanie zazwyczaj 2 jaj przez 4 tygodnie
  • zagniazdowniki, młode latają po około 7 tygodniach, tempo rozmnażania niskie
  • odżywiają się pokarmem zwierzęcym zdobytym podczas nurkowania.

Systematyka[edytuj]

Etymologia[edytuj]

Łac. gavia – niezidentyfikowany ptak morski, być może rodzaj jakiejś mewy[6].

Podział systematyczny[edytuj]

Do rodziny nurów należy jeden rodzaj Gavia[7] J.R. Forster, 1788[8] i pięć gatunków[3]:

Przypisy

  1. Gaviiformes, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Gaviidae. w: Integrated Taxonomic Information System (ang.) [dostęp 2010-11-23]
  3. a b Nazwy polskie za: P. Mielczarek, M. Kuziemko: Rodzina: Gaviidae Allen,JA, 1897 - nury - Divers/Loons (wersja: 2015-09-04). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2016-10-22].
  4. F. Gill, D. Donsker (red.): Loons, penguins, petrels (ang.). IOC World Bird List: Version 6.3. [dostęp 2016-10-22].
  5. C. Carbones: Family Gaviidae (Divers). W: J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal: Handbook of the Birds of the World. Cz. 1: Ostrich to Ducks. Barcelona: Lynx Edicions, 1992, s. 171–172. ISBN 84-87334-10-5. (ang.)
  6. Etymologia za: J.A. Jobling: Key to Scientific Names in Ornithology. W: J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal, D.A. Christie, E. de Juana (red.): Handbook of the Birds of the World Alive. Barcelona: Lynx Edicions, 2016. [dostęp 2016-10-22]. (ang.)
  7. Gavia. w: Integrated Taxonomic Information System (ang.) [dostęp 2010-11-23]
  8. J.R. Forster: Enchiridion historiae naturali inserviens, quo termini et delineationes ad avium, piscium, insectorum et plantarum adumbrationes intelligendas et concinnandas, secundum methodum systematis Linnaeani continentur. Halae: Prostat apud Hemmerde et Schwetschke, 1788, s. 38. (łac.)