Orobanche kochii

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Orobanche kochii
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd jasnotowce
Rodzina zarazowate
Rodzaj zaraza
Gatunek O. kochii
Nazwa systematyczna
Orobanche kochii F. W. Schultz
Flora 30:66. 1847[2]
Synonimy

Orobanche borbasiana Beck

Orobanche kochii F. W. Schultz – gatunek byliny z rodziny zarazowatych (Orobanchaceae). Występuje w Azji i w Europie. W Polsce objęty ochroną.

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Naturalny zasięg gatunku obejmuje część Azji (Iran, Turcja, Armenia, Przedkaukazie, Stawropol, Kazachstan, Kirgistan, Tadżykistan, Chiny, Indie) i Europy (Austria, Czechy, Niemcy, Węgry, Polska, Słowacja, Baszkortostan, Ukraina, Bośnia i Hercegowina, Bułgaria, Chorwacja, Grecja, Włochy, Rumunia, Serbia, Słowenia, Francja)[3].

W Polsce gatunek podawany m.in. z Roztocza Środkowego (Tarnawatka, okolice Tomaszowa Lubelskiego), z okolic Wesołówki koło Tarłowa) i Małopolski (Dolina Kobylańska)[4].

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Jest rośliną pasożytniczą, bezzieleniową byliną bez korzeni. Pasożytuje wyłącznie na roślinach z rodzajów chaber (Centaurea sp.) i przegorzan (Echinops sp.). Jej żywicielami są[4]:

Liczba chromosomów n = 19, 2n = 38[4].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

W większości prac w XX wieku okazy roślin pasożytujących na chabrze łąkowym zbierane w środkowej Europie, były traktowane jako zaraza wielka Orobanche elatior Sutton. Późniejsze badania wskazały, że chaber łąkowy jest żywicielem dwóch odrębnych gatunków zarazy klasyfikowanych jako O. kochii F.W.Schultz i O. elatior Sutton[4].

Zagrożenia i ochrona[edytuj | edytuj kod]

W latach 2004–2014 gatunek był objęty w Polsce ochroną ścisłą[5], od 2014 roku podlega ochronie częściowej[6]. Umieszczony na polskiej czerwonej liście w kategorii VU (narażony)[7].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-03-24].
  2. F.W. Schultz. Orobanche Kochii, eine neue deutsche Art. „Flora”. 30(5), s. 65-67 t. 2 (f. 1, 2, 3, 4), 1847-02-07. Regensburg. 
  3. Orobanche kochii (ang.). W: Germplasm Resources Information Network (GRIN) [on-line]. USDA, ARS, National Genetic Resources Program. National Germplasm Resources Laboratory, Beltsville, Maryland. [dostęp 2014-10-27].
  4. a b c d Luis Carlón, Gonzalo Gómez Casares, Manuel Laínz, Gonzalo Moreno Moral, Óscar Sánchez Pedraja, Gerald M. Schneeweiss: Orobanche kochii (ang.). W: Index of Orobanchaceae [on-line]. [dostęp 2014-10-27].
  5. Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 lipca 2004 r. w sprawie gatunków dziko występujących roślin objętych ochroną (Dz.U. z 2004 r. Nr 168, poz. 1764).
  6. Dz.U. z 2014 r. Nr 0, poz. 1409 – Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 9 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej roślin.
  7. Kaźmierczakowa R., Bloch-Orłowska J., Celka Z., Cwener A., Dajdok Z., Michalska-Hejduk D., Pawlikowski P., Szczęśniak E., Ziarnek K.: Polska czerwona lista paprotników i roślin kwiatowych. Polish red list of pteridophytes and flowering plants. Kraków: Instytut Ochrony Przyrody Polskiej Akademii Nauk, 2016. ISBN 978-83-61191-88-9.