Rubel

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Carski banknot jednorublowy, 1898
Radziecki banknot jednorublowy, 1961
Carska moneta pięciorublowa, 1899

Rubel (ros. рубль – rubl; biał. рубе́ль – rubiel) – jednostka monetarna używana obecnie w Federacji Rosyjskiej, we własnych odmianach na Białorusi i Naddniestrzu (oficjalnie część Mołdawii), oraz w nieuznawanych republikach: Abchazji i Osetii Południowej (oficjalnie części Gruzji). Dawniej używany był także w Rosji carskiej i terytoriach zależnych (m.in. w Królestwie Polskim – Kongresówce), a także w ZSRR, Tadżykistanie i na Łotwie.

Rubel dzieli się na 100 kopiejek. Do jego oznaczania używa się[1] symbolu

Nazwa[edytuj]

Według jednej z wersji, nazwa rubla pochodzi od rosyjskiego czasownika рубить (rubiť) – „odcinać” (od sztuki srebra).

Historia rubla[edytuj]

Od średniowiecza do Rosji carskiej[edytuj]

Rubel jako jednostka monetarna znany był już od XIII w., początkowo w Nowogrodzie Wielkim, był odpowiednikiem grzywny (nowogrodzkiej) srebra, emitowanym w postaci srebrnych sztabek i odpowiadał 200 diengom. Później pozostał jedynie jako jednostka obrachunkowa, równa nadal 200 diengom, a od 1534 r. 100 kopiejkom. Dopiero Aleksy I Romanow wybił w 1654 r. monetę talarową o wartości rubla. Na stałe jako moneta pojawił się od 1704 r., w wyniku reformy pieniężnej Piotra Wielkiego. Kolejne reformy pieniężne przeprowadzano w latach: 1769, 1839–1843, 1897, 1922–1924, 1947, 1961, 1991, 1993 i 1998.

Po I wojnie światowej[edytuj]

Po zakończeniu wojny oddzielne waluty o nazwie „rubel” wprowadzone zostały m.in. w Armenii, Azerbejdżanie, Gruzji, Harbinie (dzisiejsze Chiny), na Łotwie, w Republice Dalekiego Wschodu, Turkiestanie.

Związek Radziecki[edytuj]

W Związku Radzieckim, od 1922 r. używany był rubel radziecki (SUR). W 1964 r. wprowadzono rubel transferowy jako walutę rozliczeniową między krajami RWPG. M.in. w 1961 miała miejsce denominacja rubla w stosunku 10:1[2].

Lata 90. XX wieku[edytuj]

Po rozpadzie Związku Radzieckiego, w niektórych byłych republikach radzieckich zostały wprowadzone waluty tymczasowe. Wśród nich dwie nosiły nazwę „rubel”:

Współczesność[edytuj]

Obecnie w użyciu są:

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Centralny Bank Rosji
  2. ZAZ-965/965A, Avtolegendy SSSR Nr.17, DeAgostini 2009, ISSN 2071-095X, s. 5 (ros.).

Linki zewnętrzne[edytuj]