Ryjówkowate

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ryjówkowate
Soricidae[1]
G. Fischer, 1817
Przedstawiciel rodziny – rzęsorek mniejszy (Neomys anomalus)
Przedstawiciel rodziny – rzęsorek mniejszy (Neomys anomalus)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Infragromada łożyskowce
Rząd ryjówkokształtne
Rodzina ryjówkowate
Podrodziony

zobacz opis w tekście

Ryjówkowate, sorki (Soricidae)[2] – rodzina ssaków z rzędu ryjówkokształtnych (Soricomorpha). Należy do niej przeszło 300 gatunków, w tym ryjówka malutka, która jest najmniejszym ssakiem Polski oraz ryjówka etruska uważana za najmniejszego znanego ssaka na świecie. Ryjówkowate zamieszkują Azję, Europę, Afrykę, Amerykę Północną i Południową.

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Zwierzęta małe, o szybkiej przemianie materii, ruchliwe, aktywne nocą lub przez całą dobę. Charakteryzują się wydłużoną czaszką i brakiem łuków jarzmowych. Owadożerne lub mięsożerne, w warunkach głodu mogą spożywać nasiona. Część ryjówkowatych prowadzi ziemno-wodny tryb życia. Ślina niektórych gatunków zawiera jad. Ryjówkowate nie zapadają w sen zimowy. Zmysły słuchu, węchu i dotyku doskonale rozwinięte, niektóre gatunki emitują ultradźwięki ułatwiające im wyszukiwanie zdobyczy (echolokacja). Przypuszczalnie ze względu na wydzielany zapach ryjówkowate są rzadko atakowane przez drapieżniki.

Klasyfikacja ryjówek[edytuj | edytuj kod]

Przez długi czas ryjówki (Soricidae) dzielono na dwie podrodziny: Soricinae i Crocidurinae. Zwierzęta te przyciągały znacznie mniejszą uwagę systematyków niż np. gryzonie. Współczesna próba klasyfikacji uwzględnia najnowsze badania, również genetyczne. Na ich podstawie wyłoniono dwie rodziny ryjówek: wymarłą rodzinę Heterosoricidae i współczesną, ale zawierającą też wiele gatunków wymarłych, rodzinę Soricidae, z podrodzinami (za J.M. Wójcik i M. Wolsan, 1998):

  • Allosoricinae (wymarła)
  • Crocidosoricinae (wymarła)
  • Limnoecinae (wymarła)
  • Crocidurinae
  • Soricinae

W 2001 zaproponowano wyłonienie z Crocidurinae rodzajów: Congosorex, Myosorex oraz Surdisorex i utworzenie podrodziny Myosoricinae[3][4]:

Ochrona[edytuj | edytuj kod]

Wszystkie gatunki ryjówkowatych występujących w Polsce są objęte ścisłą ochroną.

Przypisy

  1. Soricidae, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Rainer Hutterer: two replacement names and a note on the autor of the schrew family Soricidae (mammalia)
  3. Systematyka i nazwy polskie za: Włodzimierz Cichocki, Agnieszka Ważna, Jan Cichocki, Ewa Rajska, Artur Jasiński, Wiesław Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 63-75. ISBN 978-83-88147-15-9.
  4. Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Soricidae. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 2015-08-04]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Kazimierz Kowalski: Ssaki, zarys teriologii. Warszawa: PWN, 1971.
  2. Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Soricidae. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 28 marca 2008]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]