Skala SOFA

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Skala niewydolności narządów związanej z sepsą (SOFA) (ang. sequential organ failure assessment score) – skala oceny niewydolności wielonarządowej u pacjentów z sepsą przebywających na oddziale intensywnej terapii.

W 1994 roku został powołany przez Europejskie Towarzystwo Intensywnej Terapii (ang. European Society of Intensive Care Medicine) zespół, którego zadaniem było opracowane skali pozwalającej na ocenę stanu chorych z sepsą przyjmowanych na oddział intensywnej terapii oraz późniejszą codzienną ocenę ich stanu[1]. Jako podstawę przyjęto ocenę układu oddechowego, krzepnięcia krwi, wątroby, układu krążenia, układu nerwowego oraz nerek[1]. Pomimo iż skala SOFA nie jest przeznaczona do oceny rokowania, stwierdzono, że wzrost liczby punktów SOFA o 2 lub więcej punktów związany jest ze wzrostem śmiertelności chorych o ponad 10%[2].

SOFA[edytuj | edytuj kod]

Skala niewydolności narządów związanej z sepsą (SOFA)[3][4]
Liczba punktów 0 1 2 3 4
Wskaźnik oksygenacji
podczas mechanicznego wspomagania wentylacji
mm Hg
kPa
≥400
≥53,3
<400
<53,3
<300
<40,0
<200
<26,7
<100
<13,3
Liczba płytek krwi
G/l ≥150 <150 <100 <50 <20
Stężenie bilirubiny w surowicy
mg/dl
μmol/l
<1,2
<20
1,2–1,9
20–32
2,0–5,9
33-101
6,0–11,9
102-204
>12
204
Średnie ciśnienie tętnicze oraz stosowanie leków wazopresyjnych
średnie ciśnienie
tętnicze w mmHg
≥70 <70
leki wazopresyjne
μg/kg/min przez 1h
dobutamina
dopamina <5
noradrenalina ≤0,1
adrenalina ≤0,1
dopamina 5,1–15
noradrenalina >0,1
adrenalina >0,1
dopamina >15
Ocena stanu świadomości w skali Glasgow
liczba punktów 15 13-14 10-12 6-9 <6
Stężenie kreatyniny w surowicy i/lub wielkość diurezy
mg/dl
μmol/l
<1,2
<110
1,2–1,9
110–170
2,0–3,4
171-299
3,5–4,9
300-440
>5
>440
diureza
ml/dobę
<500 <200

Uproszczona skala SOFA (qSOFA)[edytuj | edytuj kod]

Czynniki ryzyka sepsy u pacjentów z podejrzeniem lub potwierdzonym zakażeniem, przebywających w szpitalu poza oddziałem intensywnej terapii:

  • skurczowe ciśnienie tętnicze <100 mm Hg
  • przyspieszenie oddechu >22/min
  • zmieniony stan świadomości (oceniony klinicznie lub według skali Glasgow <15)

Stwierdzenie dwóch lub trzech wymienionych powyżej zmiennych klinicznych oznacza ryzyko wystąpienia sepsy[4][5].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b JL. Vincent, R. Moreno, J. Takala, S. Willatts i inni. The SOFA (Sepsis-related Organ Failure Assessment) score to describe organ dysfunction/failure. On behalf of the Working Group on Sepsis-Related Problems of the European Society of Intensive Care Medicine.. „Intensive Care Med”. 22 (7), s. 707-10, 1996. PMID: 8844239. 
  2. M. Singer, CS. Deutschman, CW. Seymour, M. Shankar-Hari i inni. The Third International Consensus Definitions for Sepsis and Septic Shock (Sepsis-3).. „JAMA”. 315 (8), s. 801-10, Feb 2016. DOI: 10.1001/jama.2016.0287. PMID: 26903338. 
  3. Skala niewydolności narządów związanej z sepsą (SOFA). Medycyna Praktyczna. [dostęp 2018-06-29].
  4. a b Andrzej Kübler: Sepsa – nowa uzgodniona definicja 2016. Medycyna Praktyczna, 2017. s. 2. [dostęp 2018-06-29].
  5. publikacja w otwartym dostępie – możesz ją przeczytać R. Plevin, R. Callcut. Update in sepsis guidelines: what is really new?. „Trauma Surg Acute Care Open”. 2 (1), s. e000088, 2017. DOI: 10.1136/tsaco-2017-000088. PMID: 29766091. 

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Star of life.svg Przeczytaj ostrzeżenie dotyczące informacji medycznych i pokrewnych zamieszczonych w Wikipedii.