Skalniak żółtonogi

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Skalniak żółtonogi
Petrogale xanthopus[1]
Gray, 1854
Skalniak żółtonogi
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Infragromada ssaki niższe
Nadrząd torbacze
Rząd dwuprzodozębowce
Rodzina kangurowate
Podrodzina kangury
Rodzaj skalniak
Gatunek skalniak żółtonogi
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 NT pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania

Skalniak żółtonogi[3][4][5] (Petrogale xanthopus) – gatunek torbacza z rodziny kangurowatych (Macropodidae). Wyróżniane są dwa podgatunki: Petrogale xanthopus xanthopus i Petrogale xanthopus celeris[1][6].

Wygląd[edytuj]

Długość ciała dochodzi do 80 cm; ogon do 70 cm. Przeciętna masa ciała dorosłego osobnika wynosi 9–10 kg. Futro (sierść) o jaskrawym, popielatym kolorze z długim owłosieniem. Na policzkach biały pas, zaś tylna strona uszu jest umaszczona w kolorze żółtym. Na głowie, w jej tylnej części, między uszami zaczyna biegnąć ciemna pręga kończąca się w połowie długości ciała. Żółto zabarwione kończyny zakończone są brązowymi łapami. Od strony brzusznej sierść jest biała. Na całym odcinku ogona umiejscowione są brązowe i bladożółte pręgi (pasy). Dość długi ogon jest gęsto owłosiony. Zakończeniem ogona jest pęczek czarnych włosów[7][8].

Występowanie[edytuj]

Jest gatunkiem endemicznym dla obszaru Australii, gdzie zamieszkuje najczęściej tereny skaliste w środowisku półpustynnym i suchym. Występuje wyłącznie w Nowej Południowej Walii, Queensland oraz Australii Południowej[2].

Tryb życia[edytuj]

Prowadzi nocny tryb życia, w dzień spędza czas w rozmaitych jaskiniach, cienistych załomach skalnych. Jest roślinożercą, odżywia się głównie trawą oraz bylinami. Potrafi przez dłuższy okres obywać się bez wody. Wiedzie życie stadne[9]. Zimą wygrzewa się na słońcu[10].

Rozmnażanie[edytuj]

Samice osiągają dojrzałość płciową ok. 18−24 miesiąca życia, zaś samce po ok. 20 miesiącach. Ciąża trwa ok. 30−34 dni. Samica rodzi jedno młode, które przebywa w torbie ok. 250 dni. W niekorzystnych warunkach jest w stanie opóźnić rozwój zarodka[11].

Zagrożenie[edytuj]

Gatunek klasyfikowany jako bliski zagrożenia[2].

Przypisy

  1. a b Petrogale xanthopus, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. a b c Petrogale xanthopus, Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  3. Włodzimierz Cichocki, Agnieszka Ważna, Jan Cichocki, Ewa Rajska, Artur Jasiński, Wiesław Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii Polskiej Akademii Nauk, 2015, s. 17. ISBN 978-83-88147-15-9.
  4. Zygmunt Kraczkiewicz: SSAKI. Wrocław: Polskie Towarzystwo Zoologiczne - Komisja Nazewnictwa Zwierząt Kręgowych, 1968, s. 81, seria: Polskie nazewnictwo zoologiczne.
  5. Kazimierz Kowalski (redaktor naukowy), Adam Krzanowski, Henryk Kubiak, G. Rzebik-Kowalska, L. Sych: Mały słownik zoologiczny: Ssaki. Wyd. IV. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1991. ISBN 83-214-0637-8.
  6. Wilson Don E. & Reeder DeeAnn M. (red.) Petrogale xanthopus. w: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3.) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. (ang.) [dostęp 26 kwietnia 2017]
  7. Department of the Environment and Energy. Australian Government (autor korporatywny), Approved Conservation Advice for Petrogale xanthopus xanthopus (Yellow-footed Rock-wallaby (SA and NSW)) [pdf], 26 marca 2008, s. 1-4 [zarchiwizowane z adresu 2011-06-05].
  8. Threatened Species Scientific Committee (autor korporatywny), Conservation Advice Petrogale xanthopus celeris yellow-footed rock-wallaby (central-western Queensland) [pdf], Department of the Environment and Energy. Australian Government, 5 maja 2016 [zarchiwizowane z adresu 2017-09-29].
  9. Gaisler J., Zejda J., Ssaki świata, Warszawa: Muza SA, 1997.
  10. Kleiman D.G., Geist V., McDade M.C., Grzimek's Animal Life Encyclopedia, t. 13, Mammals. 2., Detroit, USA: Gale, 2004.
  11. Alderton D., Encyklopedia zwierząt świata, Bielsko-Biała: Wydawnictwo Dragon, 2016.

Bibliografia[edytuj]

  • Mały słownik zoologiczny – ssaki, Wiedza Powszechna, Warszawa, 1991, ​ISBN 83-214-0637-8